Honorius von Autun: Elucidarium nach der Handschrift MS 2101, National- und Universitätsbibliothek Straßburg

	<1r>
	Hier beghint een boeck gheheten elucidarius
	dat bedudet so vele als ene verluchtinghe inden <sic>
	boeke Want in dessen boeke werden vele dues
	ter dinghe verluchtet en(de) manigherhande behen
	de vraghe ontbonden Jtem Ancelmus arche
	bisscop va(n) cantelenberch heuet dit boeck ghe
	maket recht als een dyalogus Dat is twier
	menschen reden of callinghe want de discipel
	vraghet en(de) de meister antwert Ten iersten
	secht de discipel aldus
	<1ra>
	O Meister ic bid
	de di dattu tot
	ter eere(n) godes
	en(de) nutticheit d(er)
	hillighe(n) kerke(n)
	my wilst antworde(n) op
	myne vraghe De meis
	ter antwert Dat sal ic
	doen so veer als my god
	de cracht verleent . en(de)
	desse arbeit en sal my
	niet beswaren De disci
	pel vraghet Men secht
	dat nyemant en weet
	wat god is en(de) dat dunc
	ket my onbehoerlic we
	sen dat wy sulle(n) anebede(n)
	dat wy niet enweten
	Hijr o(m)me laet ons va(n)
	gode beghynnen ende
	segghe my ten eersten
	wat god is De meyster
	<1rb>
	antwert So veer alst
	den me(n)schen moghelic
	is te weten so is god
	een gheestlic substa(n)cie
	so onbegriplike scone
	en(de) so onbegripelike soe
	te dat de enghele(n) de
	seuenwerue schoenre
	sijn dan de sonne beghe
	ren altoes stedelike
	en(de) onversadelike en an
	te siene De discipel vra
	ghet Wo salme(n) verstae(n)
	dat de hilighe dryuol
	dicheit een god is De
	meister antwert Sich
	an de sunne daer drie
	dynghe y(n)ne sint als de
	vurighe substa(n)cie die
	schijn en(de) hette En(de) desse
	drie sint so onuerschey
	delick dat de ene va(n)
	den andere(n) nu(m)merme .
	<1va>
	verscheiden en mach
	werden Jn der vurigher
	substancien machstu v(er)
	staen den vader in den
	schyne den sone en(de) in
	der hetten den hillighen
	gheest D(iscipel) Waer o(m)me
	wort he gheheten de
	vader M(eister) Want he is
	een fonteyne dat is
	een beghin en(de) een oer
	spronck va(n) wen alle
	gued comet wes wijs
	heit gheheten wort
	de sone D(iscipel) Waer o(m)me
	het he de sone M(eister) Want
	gheliker wijs als de
	schijn comet va(n) d(er) sonne(n)
	so wort de sone ghebo
	ren va(n) den vader : en(de)
	er twyer liefte wort
	gheheten de hilighe
	gheest D(iscipel) Waer o(m)me
	hiet he de hilige gheest
	M(eister) Want he ewelike
	van em beyden voert
	comet En(de) de cracht d(er)
	godheit de alle dynghe
	ghescapen en(de) ghemaket
	heuet wort gheheten
	de vader en(de) de cracht
	der godheit de alle
	dynghe entholt dat se
	<1vb>
	niet en verghae(n) wort
	gheheten de sone En(de) de
	alle dinck leuendich
	maket en(de) versiert wort
	gheheten de hilighe
	gheest Alle dinck sin
	ghemaket van den
	vader en(de) al dinck sint
	ghemaket vermits
	den sone En(de) all dinck
	sint ghemaket in den
	hillighen gheest Den
	vader machmen ver
	staen bi der memorie(n)
	En(de) den sone bi den v(er)
	stande En(de) den hilighe(n)
	gheest bi den willen
	En(de) desse drie sint in
	eenre zielen nochta(n)t
	ist mer ene ziele D(iscipel)
	Nv men secht dat de
	vader sy de ouerste
	macht of de ou(er)ste
	gudertierenheit waer
	o(m)me en wort he dan
	niet gheheten ene
	moder M(eister) Want die
	gheboerte heeft dat
	ierste beghin va(n) de(n)
	vader D(iscipel) Nv men
	secht dat de sone is
	de waerheit of de
	<2ra>
	wijsheit waer o(m)me
	en wort he dan niet
	gheheten een dochter
	M(eister) Dat is daer o(m)me
	want de sone is den
	vader mer ghelijc
	dan de dochter D(iscipel)
	Waer o(m)me en wort
	de heilighe gheest
	nicht gheheten der
	beyder sone also dat
	de ene weer de vader
	en(de) de ander de moder
	M(eister) Want he te samen
	en(de) ghelijker wijs
	voert comet va(n) em
	beiden D(iscipel) Waer woent
	god M(eister) Al isset dat
	he alre weghen ouer
	mits sijnre macht is
	nochtan is he ou(er)mits
	sijnre substancien in
	den ouersten on be
	gripliken hemel D(iscipel)
	Wat is dat to segghe(n)
	M(eister) Men secht dat
	drie hemele sint Dat
	ene is een lichamlic
	hemel den wy sien
	daer de sternen pla
	neten ynne staen
	Dat ander is een
	gheestlic hemel in
	<2rb>
	welken de gheestlike
	substancie dat sint de
	enghelen ynne wonen
	De derde hemel boue(n)
	gheet alre menschen
	verstant in welke(n) de
	hilighe dryuoldicheit
	van den hilighen ghesie(n)
	wort va(n) aensichte tot
	aensichte D(iscipel) Wo salmen
	verstaen datme(n) secht
	dat god tot eenre tijt en(de)
	altoes al heel is in alle(n)
	steden en(de) nochtan in
	ghienre stede en is M(eister)
	Daer o(m)me sechtmen
	dat god in allen steden
	al heel is want he is
	in der eer stede so mech
	tich als in der anderen
	so mechtich als he is in
	den hemel so mechtich
	is he oec in der hellen
	Daer o(m)me sechtmen
	dat he in eenre tijt in
	allen steden is Want
	in den selue(n) oghenblick
	tijdes als he al dinck
	ordineert int oesten
	so ordiniert he oec al
	dinck int westen Men
	secht dat he altoes in
	allen steden is want
	altoes ordeneert he al
	dinck in allen steden
	<2va>
	Men secht dat he in
	gheenre stede en is
	want de stede is licha(m)
	lick men god is onli
	chamlick en(de) daer o(m)me
	en mach he in gheenre
	stede besloten werde(n)
	Hijr o(m)me en wort he
	in gheenre stede ont
	holden want he ont
	holdet alle dinck En(de)
	in hem leue wy in hem
	werde wy beweghet
	en(de) in hem syn wy D(iscipel)
	Weet god al dinck
	M(eister) Alle voerledene
	dinghe alle teghe(n)wer
	dighe dinghe en(de) alle
	toecomende dinghe
	siet god so claerlike
	recht of se voer hem
	gheset weren En(de) eer
	he de werlt schop be
	kande he to voren
	al der enghelen en(de)
	al der mensche(n) name
	zeden willen woerde
	werke en(de) ghedachten
	recht of se teghe(n)wer
	dich ghewest hadde(n)
	en(de) daer o(m)me het he i(n)
	greken Theos dat
	is in onser tale als
	<2vb>
	een de al dinck suet D(iscipel)
	Wo sprect god tot den
	enghelen of totten me(n)
	schen M(eister) God sprect
	totten enghelen ouer
	mits inwendich i(n)ghe
	uen en(de) totten me(n)sche(n)
	spreket he ouermits
	de enghele D(iscipel) Nv god
	sunder beghin ghewest
	heuet mach men dan
	niet ghelouen dat god
	een ewich leue(n) leyde
	eer he de werlt schoep
	M(eister) Daer is ghescreue(n)
	in sunte ioha(n)nes ewa(n)
	gelio Datter ghema
	ket is dat was i(n) hem
	dat leue(n) Hijr wt yst
	openbaer dat alle
	creature altoes va(n) d(er)
	ewicheit sienlic ghe
	west hebben in der
	voersenicheit godes
	want gheliker wijs
	als een werckman de
	een hues ty(m)mere(n) wyl
	eersten ouerdencket
	in syne(n) ghemode wo
	he ellic dinck make(n)
	en(de) schicken wil en(de) dat
	werck dat namaels
	opgherichtet wart
	in den ty(m)mer dat is
	<3ra>
	eersten opghericht
	in den verstande des
	wercmans Des ghe
	likes hebben alle crea
	turen gheweest inder <sic>
	voersienicheit gods
	Hijr o(m)me sechtmen
	Dat god en is niet
	older dan sijn creatuer
	in der tijt mer in der
	ewicheit
	Van der werlt Disci(pel)
	WAt sake wast dat
	de werlt ghesca
	pen waert Meyster
	De guetheit godes
	op dat daer creature(n)
	weren den god syne
	ghenade mede deyle(n)
	mochte D(iscipel) Woe is de
	werlt ghemaket M(eister)
	He sprack en(de) sie sint
	ghemaket D(iscipel) seghede
	he dat in den ghelu
	de der woerde Meist(er)
	Godes segghen is
	Alle dinck to schep
	pen inden <sic> woerde
	dat is in den sone
	Als daer ghescreue(n)
	is in den psalme(n) Al
	dinck heefstu i(n) wijs
	<3rb>
	heiden ghedaen Ende
	de wijsheit godes is
	de sone godes D(iscipel) Was
	daer oec enich mer
	ren ofte touen inder <sic>
	scheppinghe M(eister) Jn een
	oghen blijc tydes
	schoep god al dinck
	D(iscipel) heuet god oec icht
	ghescapen by stucke(n)
	M(eister) God heuet al dinc
	to eenre tijt te same(n)
	ghemaket als daer
	ghescreuen staet De
	daer blyuet in der
	ewicheit de heuet
	al dinck to samen ghe
	schapen Mer he he
	uet al dinck ghedeelt
	en(de) ordineert in ses
	daghen Jn den dren
	eersten daghen heft
	he ordineert de ele
	mente En(de) in den dren
	andere(n) daghe(n) heft
	he ordineert de din
	ghe de onder den
	elementen sijn Jn
	den eersten daghe
	heeft he ghemaket
	den dach der ewic
	heit dat is dat ghe
	<3va>
	gheestlike licht en(de) alle
	gheestlike creaturen
	als de enghelen Jn de(n)
	anderen daghe make
	de he den hemel die
	daer scheidet de gheest
	like creaturen va(n) den
	lichamlike(n) creature(n)
	En(de) inden <sic> derden daghe
	makede he dat meer
	en(de) de eerde Jn den
	dren andere(n) daghen
	ordineerde he de din
	ghe de onder den ele
	menten sijn als i(n) den
	enen daghe makede
	he den tijtliken dach
	als sonne en(de) mane en(de)
	sternen en(de) de heeft he
	ghemaket in den ouer
	sten elementen dat is
	in den vure Jn den an
	deren daghe dat is i(n)
	den vijften daghe va(n)
	der weke heuet he in
	den myddelsten ele
	mente dat is in den
	water ghemaket de
	vissche en(de) de voghele
	En(de) de vissche heeft
	he laten blyuen int
	groueste deel va(n) den
	water Mer de voghe
	le heeft he opgheuoert
	<3vb>
	int subtijlste deel va(n)
	den water dat is i(n) der
	lucht Jn den den <sic> derde(n)
	daghe heeft he va(n) den
	nedersten elemente
	dat is van der eerden
	ghemaket beeste en(de)
	menschen D(iscipel) Kunt
	de elementen oec gode
	verstaen of gheuole(n)
	M(eister) Alle dyngh schyne(n)
	den schepper to volen
	De hemel gheuoelt
	den schepper want he
	gheet stedelike o(m)me
	na synen ghebode
	Hijr o(m)me secht de psal
	mista De daer ghe
	maket heeft de heme
	le in den verstande
	De sonne en(de) de mane
	en(de) de steernen gheuo
	len den schepper wa(n)t
	se bewaren hoeren
	loep en(de) een yeghelic
	kumt weder op sijns
	selues stede De eerde
	gheuoelt den schepper
	want in seker tijt
	brenct se voert vru
	cht der blomen gras
	en(de) loef De vloede
	gheuoelen den schep
	<4ra>
	per want se comen
	altoes weder tot
	ter stede daer sie
	eersten wtuloyen
	Meer en(de) wijnt ghe
	uolen den schepper
	want se sin em onder
	danich en(de) rosten rech
	te voert als hiet em
	ghebiedet Al onre
	delike diere v(er)stae(n)
	gode want se bewa
	ren stedelike de ee
	de em god in gheset
	heeft D(iscipel) Wat ist
	datter ghescreuen
	staet Et is ghewor
	den auent en(de) morghe(n)
	een dach M(eister) Auent
	dat is dat eynde
	van den volbrach
	ten werke En(de) mor
	ghen dat is dat be
	ghin des werkes
	dat god mere(n) wolde
	D(iscipel) Bedude dat noch
	opeliker M(eister) Tien
	eersten heuet god
	recht als een mech
	tich coninc hem sel
	uen ghemaket een
	ouer schoen pallaes
	dat daer gheheten
	<4rb>
	wort dat rijke der he
	melen Daer na make
	de he enen kerkener
	dat is dese werlt daer
	wy ynne synt En(de) in
	desen kerkener heuet
	he ghemaket ene die
	pe kule der v(er)doemde(n)
	dat is de helle He heuet
	oec gheordineert ene(n)
	sekeren tal syner wt
	uercoernen riddere(n)
	da tot sinen pallaes
	comen solen En(de) de
	ghetal moet va(n) node
	yo vervult werden
	En(de) he wil dat dit ghe
	tal sy beide va(n) enghe
	len en(de) va(n) mensche(n) De
	sen ghetal heuet hie
	ghedicht in tiene(n) dat
	is in neghen choer der
	enghelen en(de) in tiende
	choer der mensche(n) D(iscipel)
	Waer o(m)me wyl he heb
	ben neghen choer der
	enghelen M(eister) Omme
	de hilighe dryuoldich <in HS: deioldichheit; ei korr. zu r>
	heit want in den ghe
	tale va(n) neghene(n) is de
	tal van drien dryuol
	dich D(iscipel) Waer o(m)me
	<4va>
	wolde he hebbe(n) een
	choer der menschen
	M(eister) Omme de enicheit
	Op dat de enghelen
	en(de) de menschen tho
	samen solden louen
	en(de) eren en(de) anebede(n)
	de enicheit in der
	driuoldicheit D(iscipel) Waer
	o(m)me wolde god dat
	dat ghetal der wt
	uercoernen allene
	solde wesen va(n) eng
	ghelen en(de) va(n) me(n)sche(n)
	¶ God heeft ghema
	ket twe edele crea
	turen die de ouerste(n)
	syn va(n) allen creature(n)
	die ene is gheestlick
	en(de) die ander lichamlic
	Hijr o(m)me wolde god
	van den twen ghelo
	uet werden Hie wol
	de ghelouet werde(n)
	va(n) den gheestlike(n)
	creaturen dat is va(n)
	den enghelen van
	den lichamlike(n) dat
	is van den mensche(n)
	D(iscipel) Wodanich is der
	enghelen natuer M(eister)
	Eer natuer is een
	gheestlic vuer Als
	de psalmista secht
	De syne enghele
	maket ene vla(m)me
	<4vb>
	des vuers De leue
	wort gheliket den
	vuer Wa(n)t als dat
	vuer verteert onrey
	nicheit en(de) fenijn so
	verteert de leue de
	sunde En(de) als dat
	vuer heet maket en(de)
	verluchtet so maket
	de leue heet de kolde
	herten en(de) verluchtet
	des menschen v(er)stant
	En(de) want de enghele(n)
	synt vol lieften daer
	o(m)me werden sie wal
	te rechte gheliket de(m)
	vuer
	Van den enghelen Disci(pel)
	WAnneer synt de
	enghelen ghema
	ket M(eister) Jnden beghy(n)ne
	do seghede dat werde
	licht D(iscipel) Seghede god
	dese woerde M(eister) Neen
	meer in desen woerde
	wert ons der enghe
	len hoghe natuer be
	wesen in den dat sie
	een licht gheheten
	weerden D(iscipel) hebben
	de enghelen namen
	M(eister) vnder den enghe
	len is so grote weten
	<5ra>
	heit dat se ghenen
	namen en behouen
	D(iscipel) Michael Gabriel
	Raphael synt dat
	ghene name(n) M(eister) Dat
	synt mer toname(n)
	dan eyghen name(n)
	Want by gheualle
	sint den enghelen
	dese namen va(n) den
	menschen ghegheue(n)
	mer inden <sic> hemele
	en hebbense <sic> so dane
	namen niet En(de) de
	eerste enghel is bi
	gheualle gheheten
	sathael dat bedudet
	so vele als de gode
	teghen is D(iscipel) Waer
	ynne was he gode
	en teghen M(eister) hie
	wolde teghen go
	des willen enen
	beteren staet heb
	ben dan em god ghe
	gheuen hadde En(de)
	he wolde ouer die
	ander enghelen her
	scappie hebben D(iscipel)
	Wat gheschede daer
	do M(eister) He waert ghe
	dreuen wt den he
	melschen pallase
	en(de) gheworpen in
	<5rb>
	den kerkener En(de) als
	he eersten was de alre
	schoenste soe waert he
	na de alre lelicste Eerst
	was he de alre claers
	te en(de) na waert he die
	alre duysterste Eerste(n)
	was he vol eren en(de)
	louelic na waert he
	verworpen en(de) verueer
	lic D(iscipel) Wiste he sinen
	val to voren M(eister) Neen
	D(iscipel) wo langhe was he
	in den hemel M(eister) Gheen
	heel wr lanck He en stont
	niet in der waerheit
	daer o(m)me soe vroe als
	he gheschapen was do
	vel he to hant D(iscipel) waer
	o(m)me en was he niet
	langher in den hemel
	scher soeticheit en(de) wa(n)t
	he so gheringhe so ho
	uerdelike begherde to
	hebben so grote moghe(n)t
	heit daer o(m)me vel he
	altehant D(iscipel) Wat sun
	dijchden de anderen
	M(eister) Sie hielden mit hem
	D(iscipel) Wo hielden sie mit he(m)
	M(eister) Syne hoecheit beha
	ghede den andere(n) en(de)
	<5va>
	se dachten weer dat
	he mechtigher weer
	dan god so solden se
	verheuen werden
	en(de) macht hebben bo
	uen de anderen en
	ghelen D(iscipel) Wat ghe
	schiede hem doe M(eister)
	Sie werden myt
	hem gheworpen in
	de helle en(de) somighe
	bleue(n) in der doncker
	lucht daer se so seer
	ynne bernen als se
	in der hellen doen
	D(iscipel) Waer o(m)me en vel
	en se niet alle gader
	in de helle M(eister) Op dat
	de wtuercornen me(n)
	schen ouermits hem
	becoert en(de) ghepro
	uet mochten werde(n)
	en(de) meer ghecroent
	D(iscipel) Waer o(m)me en moch
	ten se niet weder to
	penite(n)cien M(eister) Sie
	en mochten niet D(iscipel)
	Waer o(m)me en moch
	ten se niet M(eister) Want
	als se va(n) hem selue(n)
	sonder yemens in
	gheue(n) vellen so en
	mochten se niet we
	<5vb>
	der op staen va(n) ye
	ments hulpe Sie
	hadden oec noch een
	hinder Wa(n)t se wt
	eren vrygen wille(n)
	dat quade v(er)koren
	hadden daer o(m)me
	is hem benome(n) alle
	gude wille en(de) hijr
	o(m)me en willen se niet
	weder come(n) Ende
	want se niet en wil
	len so en moghen se
	oeck niet D(iscipel) waer
	o(m)me en heeft se (crist)us
	niet verloest als de(n)
	menschen M(eister) Alle de
	enghele synt to sa
	men gheschapen en(de)
	se en synt niet ghe
	comen van enen en
	ghel Als alle men
	schen va(n) ene(n) me(n)sche(n)
	ghecomen synt hijr
	o(m)me hadde god va(n)
	ene(n) enghel der enghe
	le natuer angheno
	men so hadde hie
	den enen enghel al
	lene verloest en(de) de
	andere(n) hadde(n) bute(n)
	der verlosinghe ghe
	bleuen En(de) god en
	hadde oec den selue(n)
	<6ra>
	enen enghel niet ver
	loest want god en
	wolde voer de sunde
	gheen voldoe(n) hebbe(n)
	anders dan den doet
	De enghele sint o(n)sterf
	lic daer o(m)me bleue(n)
	se onuerloest D(iscipel) waer
	o(m)me en schop god
	de enghele so danich
	niet dat se niet en
	mochten sundighen
	M(eister) Omme der recht
	uerdicheit wille(n) op
	dattet wesen mochte
	van eren verdiens
	te dat se rechtuer
	delike gheloent wor
	den Want hadde(n) se
	so danich gheschape(n)
	gheworden dat sie
	niet en mochten sun
	dighen so hadde(n) se
	gheweest ghedwon
	ghen recht als de
	ghebonden synt en(de)
	dan en hadde(n)se <sic> gheen
	verdienst ghehat
	hijr o(m)me gaf god em
	den vrygen wille(n)
	op dattet in em selue(n)
	stonde dat se moch
	ten wille(n) en(de) v(er)kiesen
	<6rb>
	dat goede En(de) hadde(n)
	se dat guede willichli
	ke v(er)core(n) so solden se
	rechtuerdelike voer
	een loen ontfanghe(n)
	hebben so danighe ghe
	nade dat se nu(m)mermer
	sundeghen en mochte(n)
	D(iscipel) Waer om en heeft
	god ghene ander en
	ghele ghescapen i(n) oer
	stede M(eister) Daer en sol
	den ghene ander en
	ghele in oer stede ghe
	sat werden ten weer
	sake dat se so danich
	were(n) als de eersten
	solde(n)ghewest <sic> hebben
	hadden se ghebleue(n)
	in eren gueden state
	eer sie ghesien hadde(n)
	dat god de sunders
	pijnghede meer dat
	was onmoghelic Wa(n)t
	so vro als se ghesundicht
	hadden so velle(n) se rech
	te voert in de ewyghe
	pyne D(iscipel) Wete(n) de du
	uels al dinck M(eister) wa(n)t
	se sint va(n) der enghele(n)
	naturen daer o(m)me
	weten se vele noch
	tan en weten se al
	<6va>
	dinck niet En(de) want
	er natuer subtijlre is
	dan der menschen daer
	o(m)me synt se in alle(n) ku(n)
	sten wyser en(de) kloec
	ker dan enich me(n)sche
	Se en weten ghene
	tocoemende dinghe
	anders dan so vele
	als se wt den voer
	ledenen dinghe(n) ra
	men of verstae(n) Mer
	de willen en(de) de ghe
	dachten der me(n)sche(n)
	en weet niema(n)t dan
	god allene en(de) dient
	god openbare(n) wyl
	D(iscipel) Vermoghen die
	duuels al dat se wil
	len M(eister) Dat guede
	en willen se niet
	noch se en v(er)moghe(n)s
	gheens sins Meer
	totten quaden sint
	se seer crachtich
	nochtan en v(er)moe
	ghen se niet so vele
	als se willen meer
	so vele als em van
	den guede(n) enghele(n)
	verhenghet wert
	<6vb>
	D(iscipel) Wat seechstu
	va(n) den gueden en
	ghelen M(eister) Na den
	val der quade(n) en
	ghelen worde(n) sie
	rechteuoert so ghe
	uestighet i(n) der ghe
	naden godes dat
	se nu(m)mermeer en
	moghen sundighe(n)
	noch valle(n) D(iscipel) wo
	ijst dat se niet en
	moghen sundighe(n)
	M(eister) Se sint so gheues
	tighet inden <sic> guede(n)
	willen dat se num
	mermeer en willen
	sundighen en(de) daer
	o(m)me en moghen se
	oec nu(m)mermeer sun
	dighen D(iscipel) waer om
	me en worde(n) de qua
	den enghele oec so
	niet gheuestighet
	M(eister) Se en hebbe(n) so
	langhe niet ghewach
	tet D(iscipel) was de val
	der quader enghele
	een sake dat de gue
	de enghele gheues
	tighet werden M(eister)
	Gheens syns Mer et
	<7ra>
	was va(n) eren v(er)die(n)ste
	Want do se saghen
	dat de quade enghe
	le em v(er)houerdichde(n)
	teghens god do ver
	onwerdichde(n) se em
	teghens de quade
	enghelen en(de) se ble
	uen starckelike by
	den ouersten guede
	dat is by gode en(de)
	daer om ontfenghe(n)
	se rechteuoert voer
	een loen dat se ghe
	uestighet worden
	En(de) de eersten on se
	ker weren va(n) oere
	selicheit de sint nv
	seker gheworden
	D(iscipel) wat ghedaenten
	hebben de enghele(n)
	M(eister) Recht als een bel
	de gheprentet wort
	in dat seghel so is de
	ghelijcheit godes
	gheprentet in den
	enghelen D(iscipel) woe
	danich is de ghelijc
	heit M(eister) De ghelijch(ei)t
	godes is in den enghe
	len want se sint een
	licht en(de) onlicha(m)lick
	<7rb>
	en(de) v(er)sijrt mit alre schoe(n)
	heit D(iscipel) Weten of ver
	moghen de enghele
	al dinck M(eister) Daer en is
	niet in der nature(n) der
	dinghe dat den enghe
	len verborghen is
	Want se sien al dinc
	in gode En(de) alle dat
	se willen doen dat
	vermoghen se son
	der enighe swaerheit
	D(iscipel) Heuet de val der
	quader enghele ghijt
	v(er)minret den tal der
	gueden M(eister) Neen Mer
	op dat dat ghetal d(er)
	wtuercorne(n) v(er)uult
	mochte werde(n) so is
	de mensche ghescha
	pen D(iscipel) Waer o(m)me(n)
	is de mensche ghema
	ket M(eister) Va(n) gheestliker
	en(de) licha(m)liker substa(n)
	cien D(iscipel) Waer van
	is de lichamlike sub
	stancie M(eister) Van den
	veer eleme(n)te(n) dat is
	va(n) der eerden va(n)de(n) <sic>
	water va(n)der <sic> lucht
	<7va>
	en(de) van den vuer En(de)
	hier o(m)me wort die
	mensche gheheten
	Mycrocosm(us) dat is
	de cleyne werlt wa(n)t
	de mensche heuet
	van der eerde(n) dat
	vleesch va(n) den water
	dat bloet va(n) der lucht
	heeft he den adem en(de)
	van den vuer heeft
	he de hette of wermp
	te So vroe als den
	menschen va(n) den vere(n)
	een ontbreket so is
	he doet Des mensche(n)
	houet is ront ghelijc
	den hemel Jnde(n) <sic> houe
	de synt twe oghen
	als inden hemel schi
	nen twe lichte Dat
	houet wort oec ver
	cijert mit seue(n) gaten
	als in den hemel sijnt
	seuen planeten Des
	menschen borst daer
	dat hoesten en(de) blasen
	wt comet ghelijket
	der lucht daer de wijnt
	en(de) donre in ghescheen
	Des menschen bueck
	ontfeet alle vochticheit
	de <in HS: de neben der Zeile ergänzt> de me(n)sche in nemet
	recht als dat meer ont
	<7vb>
	seet alle vlode De vo
	te draghen al dat lij
	cham ghelijc d(er) eerde(n)
	de alle dinghe draghet
	dat daer swaerheit
	heuet De mensche
	heeft dat ghesichte
	va(n) den hemelsche(n) vuer
	En(de) va(n) der ouerst(er) lucht
	heeft hie dat hoeren
	van der nederst(er) lucht
	heeft he dat ruken
	van den wat(er) heeft
	he dat smake(n) en(de) va(n)
	der eerden heeft he
	dat tasten Jnde(n) <sic> but
	ten heuet een men
	sche ghelijcheit den
	harden stene(n) en(de) in
	den naghelen de al
	toes wassen wort
	he gheliket den boe
	men de altoes gro
	yen Jnden <sic> hare wort
	de mensche gheliket
	der schoenheit des
	grases En(de) in den vijf
	wtwendighen synne(n)
	wort de mensche ghe
	liket den beesten Dit
	is de substancie des
	lichams D(iscipel) Waer va(n)
	is de gheestlike sub
	stancie M(eister) Van den
	gheestliken vuer
	<8ra>
	als men ghelouet en(de)
	daer is in gheprentet
	dat belde en(de) de ghelijc
	nisse godes D(iscipel) Woeda
	nich is dat belde M(eister)
	De godheit is ghele
	ghen in der hiligher
	dryuoldicheit En(de) des
	menschen ziele heeft
	een belde der hiligher
	dryuoldicheit Want
	se heuet memorie daer
	se mede ghedencket
	gheledene dinghe en(de)
	tocomende dinghe
	Se heuet v(er)stant daer
	se mede versteit teghe(n)
	wordighe dinghe en(de)
	oec onsienlike dinghe
	Se heuet den wille(n)
	daer se mede v(er)smade(n)
	mach dat quade en(de)
	verkesen dat guede
	Jn gode sint alle doghe
	de hijr ynne is des
	menschen ziele gode
	ghelijck want se mach
	ontfanghen alle do
	ghede En(de) als god
	niet begrepen noch
	verstaen en mach wer
	den van enighen cre
	atuer en(de) he nochtan
	al dine begrijpt
	<8rb>
	en(de) v(er)steit so en mach oec
	des menschen ziele va(n)
	ghiener seenliker cre
	atuer begrepe(n) werde(n)
	nochtan mach die ziele
	begrijpen alle seenlike
	dinghe De hemel en
	mach der sielen niet
	weder staen se en mo
	ghe hemelsche dynghe
	dencken als se wyl En(de)
	de afgront en mach d(er)
	zielen oec niet weder
	staen se en moghe hel
	sche pyne denke(n) D(iscipel)
	Makede god de(n) me(n)sche(n)
	mit den handen M(eister)
	Neen Mer allene mit
	ten ghebode En(de) in den
	woerden de daer ghe
	screuen staen dat god
	den me(n)schen ghemaket
	heeft van den slijke d(er)
	eerden wert beteyke(n)t
	des mensche(n) crancke
	en(de) ghebreclike natuer
	D(iscipel) Waer o(m)me heuet
	god den mensche(n) ghe
	maket van der snoder
	materien M(eister) Tot des
	duuels schande op dat
	he de meer (con)fuys wor
	de als de crancke me(n)
	sche de va(n) den slijke
	<8va>
	ghemaket is ghenghe
	in de glorie daer he
	de een glorioes creatu
	er was wt vel Disci(pel)
	waer va(n) heeft de me(n)
	sche den name(n) ontfan
	ghen M(eister) De me(n)sche is
	de cleyne werlt ende
	daer o(m)me heeft he ont
	fanghen den namen
	van vier littere(n) als
	Adam want sien ghe
	slechte solde vervulen
	de vier boken d(er) werlt
	De me(n)sche was oec
	gode ghelijck in den
	dat he gheset was
	boue(n) alle dinghe op
	der eerden Als god
	is boue(n) alle dinc in
	den hemel D(iscipel) Waer
	o(m)me heeft god de dee
	ren gheschapen nv
	de mensche dat deer
	niet en behouet en
	solde hebben in den
	paradise M(eister) God
	wiste to voren dat
	de mensche sundeghe(n)
	solde en(de) alle deser
	deer behouen D(iscipel)
	waer o(m)me heft god
	dan gheschapen de
	<8vb>
	vleghen en(de) mugghen
	en(de) ander dinghe die
	den me(n)schen schade
	lic synt M(eister) God he
	uet so grote vliticheit
	bewesen i(n)der <sic> schep
	pinghe der vleghen
	en(de) der mugghen als
	inden enghelen D(iscipel)
	waer to heeft he se
	dan ghemaket M(eister)
	Totten loue sijnre
	glorien wa(n)t de vle
	ghen en(de) mugghen
	en(de) der ghelijc synt
	ghemaket om des
	menschen houerdie(n)
	willen op dat wan
	neer de worme den
	menschen steken he
	dan moghe denken
	wat he sy als he den
	cleyne(n) wormekens
	niet weder staen en
	kan hijr o(m)me waert
	de coninc pharo mit
	syne(n) volke niet ghe
	plaghet ouermits
	lewen en(de) bare(n) mer
	ouermits mugghe(n)
	en(de) schaf De eempte(n)
	en(de) spynnen en(de) der
	<9ra>
	ghelijc de vlitich synt
	in den werke de heft
	god daer o(m)me ghesca
	pen op dat wy daer
	van moghen neme(n) ex
	empel der vlyticheit
	en(de) des gueden arbeides
	Alle creaturen godes
	is den menschen grote
	ghenoechte als hiet to
	rechte anmerke(n) wyl
	want in somyghe(n) cre
	aturen is scoenheit als
	in den bloemen in somi
	ghen is arsedie als in
	den cruden in somighe(n)
	is spyse en(de) vodinghe
	als in den vruchten
	in somighen beteyke
	nisse als inden <sic> worme(n)
	en(de) inden <sic> voghele(n) hijr
	o(m)me alle gude dinghe
	en(de) alle scadelike sint
	ghescapen o(m)me des
	menschen willen
	va(n) der stede daer de
	me(n)sche ghescapen
	waert en(de) va(n) de(n) para
	dise De discipel
	WAer is de me(n)sche
	gheschape(n) Meist(er)
	Jn ebron daer he oec
	namaels starf ende
	begraue(n) waert En(de)
	<9rb>
	god nam ene va(n) daer
	en(de) settene int paradijs
	Jtem Ebron is gheleghe(n)
	in den lande der belof
	ten ses myle va(n) beth
	lehem daer (crist)us ghe
	boren waert En(de) daer
	sint in ener dubbel
	den spelunke(n) begra
	uen veer patriarche(n)
	Als adam mit sijnre
	huysurouwen euen en(de)
	Abraham mit sijnre
	huysurouwen sara
	en(de) ysaac myt synre
	huysurouwen Rebecca
	en(de) Jacob mit synre huys
	urouwen lya En(de) daer
	is ghety(m)mert ene seer
	schone kerke welke
	kerke de sarracene(n) in
	groter eerweerdicheit
	hebben alre meest daer
	o(m)me want de p(ro)uincie
	wart noch gheheten
	Abrahams lant want
	do Abraham syne huys
	frouwe of ghestorue(n)
	was kofte he dat lant
	o(m)me der dubbelde(n) spe
	lunken wille(n) daer he
	sijn wijff in begroef
	<9va>
	Jtem in Ebron waert
	dauid eersten coninc
	ghemaket en(de) regnier
	de daer seuen iaer
	lanck ouer dat gheslech
	te va(n) iuda en(de) daer na
	regnierde he dre en(de)
	dertich iaer ouer de
	twelf gheslechte en(de)
	ouer dat lant va(n) ys
	rahel Jtem in Ebron
	is een acker dar de
	sarracenen alle iaer
	pleghen de eerde wt
	te graue(n) en(de) brenghe(n)
	se in egipten en(de) v(er)ko
	pen se daer vor edele
	specie en(de) men secht
	dat Adam van der
	seluer eerden en(de) in
	der seluer stede ghe
	maket is De eerde
	van den acker is roet
	en(de) is van sodanigher
	naturen dat wo vele
	men daer wt graft
	wa(n)neert iaer o(m)me
	kumpt so vintment
	weder heel alst tho
	voren was D(iscipel) Wat
	is dat Paradijs en(de)
	waer ist gheleghen
	M(eister) Dat paradijs is
	de alre ghenoechlicste
	stede gheleghen int
	<9vb>
	oesten en(de) daer synt
	manigherhande boeme(n)
	de crechtich synt teghe(n)
	manigherhande ghe
	breclicheit der me(n)sche(n)
	En(de) weert dat de men
	sche in bequemer tijt
	ete van den ene(n) boeme
	so en solde he voert an
	nu(m)mermeer hungher
	of dorst hebben en(de) als
	he ete van den andere(n)
	so en solde he nu(m)mermeer
	mode werden en(de) ten
	lesten solde de me(n)sche
	eten va(n) den holte des
	leuens en(de) en solde voert
	an nu(m)mermeer oelt of
	sieck werden en(de) en sol
	de oec nu(m)mer steruen
	D(iscipel) waer is dat wijff
	gheschapen M(eister) Jn den
	Paradijse wt der syde(n)
	des mans daer he sleep
	want men leset aldus
	inden eersten boeke
	der bybelen dat de he
	re god sande slaep
	in adam En(de) do he ont
	slapen was nam god
	een van syne(n) rybbe
	en(de) veruulde de stede
	weder mit vleysche
	en(de) va(n) den rybbe dat
	<10ra>
	god ghenome(n) hadde
	wt Adams sydemaecte
	he een wijff en(de) brach
	te se voer Adam Do
	seechde Adam dit is
	nv but va(n) mijne(n) buth
	te en(de) vleysch va(n) mijne(n)
	vleysche hijr o(m)me sal
	de me(n)sche achter late(n)
	vader en(de) moder en(de)
	sal anhanghen sijne(n)
	wyue en(de) het sullen
	twe wesen in enen
	vleysche Se weren
	beide naket Adam
	en(de) sijn huysfrouwe
	en(de) se en scamede(n) em
	niet want se weren
	kuysch en(de) reyne va(n)
	aller vleyscheliker
	begheerlicheit D(iscipel)
	waer o(m)me is dat
	wijff ghemaket va(n)
	den manne M(eister) Op dat
	als se weren va(n) ene(n)
	vleysche dat se oec
	also solden wesen o
	ue[r]mits der lieften
	va(n) ener ziele(n) en(de) va(n)
	enen willen D(iscipel) waer
	o(m)me en sint de wt
	uercoerne(n) niet to
	samen ghescapen
	<10rb>
	ghelijc den enghelen
	M(eister) God wolde dat Ada(m)
	daer ynne solde hebbe(n)
	ghelijcheit myt gode
	op dat als alle dinghe
	van gode synt dat oec
	also alle menschen va(n)
	Adam gheboren solde(n)
	werden en(de) daer o(m)me
	waer eua van em ghe
	maket D(iscipel) waer o(m)me
	en makede god den me(n)
	schen soedanichniet dat
	he niet sundighen en
	mochte M(eister) Op dat de
	mensche de meere v(er)dienst
	hebben mochte Wa(n)t had
	den de menschen d(er) beco
	rynghe wederstaen en(de)
	ghene vulbort gheghe
	uen so solden se rechte
	uoert in den gueden
	willen so gheuestighet
	hebben gheworde(n) dat
	noch se noch oer naco
	melinghe nu(m)mermeer
	en hadde moghen sundi
	ghen hijr o(m)me wolde
	god dat de mensche(n) wt
	vryen willen solde(n) ver
	kesen dat guede ende
	daer loen va(n) ontfanghe(n)
	D(iscipel) wo solden se kinder
	ghewo(n)ne(n) hebben hadde(n)
	se in den p(ar)adyse ghe
	bleuen M(eister) Sund(er) begher
	<10va>
	licheit En(de) se solden dat
	werck ghedaen hebben
	sonder ghenoechte en(de)
	mit sulker reynicheit
	als een mensche syne
	oghen opluket ofte
	de ene hant voghet tot
	ter ander D(iscipel) wo solde(n)
	de wyue kinder baren
	M(eister) Sonder pyne ende
	sonder enighe onrey
	nicheit D(iscipel) Solde dat
	kint oeck so kranc we
	sen en(de) so onsprekende
	alst nv is M(eister) So vro
	alst kint ghebore(n) wer
	so solt gaen en(de) spreke(n)
	vollencomelike teghe(n)
	alle ghebreclicheit sol
	det eten va(n) den vruch
	ten der holten de daer
	staen / En(de) een seker tijt
	die van gode in gheset
	was soldet eten va(n) de(n)
	holte des leuens en(de)
	daer na soldet altoes
	bliuen in enen state D(iscipel)
	Wo langhe solden se
	gheweest hebbe(n) in de(n)
	paradijse M(eister) hent dat
	daer veruult worde
	dat ghetal der enghele(n)
	de daer gheuallen we
	ren en(de) oeck dat ghe
	tal der wtuercorner
	<10vb>
	menschen de v(er)uult
	solden hebbe(n) ghewest
	of de enghelen niet
	gheuallen en hadden
	D(iscipel) wo mochten se alle
	in den p(ar)adyse gheble
	uen hebbe(n) M(eister) Als nv
	die gheboerte v(er)mits
	den dode voerby gheet
	en(de) een ander gheboer
	te an cumpt so solden
	do de elders va(n) gode
	opgheuoert werde(n)
	in enen beteren state
	En(de) oer kindere solde(n)
	em na volghen in se
	kerre tijt dat als
	men ghelouet ghe
	weest solde hebben
	xxx iaer na den
	dat se ghegheten had
	den van den holte
	des leuens en(de) ten les
	ten solden se alle gader
	in den hemele den en
	ghelen ghelijc hebbe(n)
	gheworden D(iscipel) were(n)
	se naket M(eister) Se weren
	naket en(de) en schaemde(n)
	em niet meer va(n) den
	leden der schaemten
	dan va(n) den oghen D(iscipel)
	wat is dat de scrijftu
	re secht dat se na den
	<11ra>
	sunden seghen dat se
	naket weren recht
	of se dat eerst niet
	ghesien en hadden Mer
	Rechteuoert na der
	sunden worden se ont
	steken mit vleyschlike(n)
	begherten en(de) daer om
	me kreghen se scaem
	te D(iscipel) Seghen de me(n)sche(n)
	gade in den P(ar)adyse
	M(eister) Se seghen ene in
	menscheliker ghedae(n)
	ten de he an nam Als
	abraham en(de) de ande
	ren p(ro)phete em an se
	ghen D(iscipel) waer o(m)me
	bedroech de duuel de(n)
	menschen M(eister) Omme
	nydicheit willen wa(n)t
	he benyde dat de me(n)
	sche comen solde tott(er)
	hogher eeren daer he
	wt gheuallen was o
	uermits houerdien
	D(iscipel) waer o(m)me v(er)hen
	ghede god dat de me(n)
	sche becoert waert
	do he to vore(n) wiste
	dat he verwonnen
	solde werde(n) M(eister) wa(n)t
	god wiste to voren
	wo vele guedes dat
	van des me(n)sche(n) sun
	den come(n) solden D(iscipel)
	<11rb>
	Sprack dat serpent
	M(eister) De duuel sprac doer
	dat serpent Alse he
	oec noch hude(n) to dae
	ghe doet doer enen
	besetenen menschen
	En(de) als de enghel go
	des ghesproke(n) heuet
	doer de eselly(n)ne noch
	tan de esely(n)ne en(de) dat
	serpent en wiste(n) niet
	dat de woerde doer
	em ghesproke(n) worde(n)
	D(iscipel) Waer o(m)me sprack
	de duuel mer doer dat
	serpent dan doer een
	ander dier M(eister) Want
	dat serpent gheit kru(m)
	en(de) is slymerich En(de)
	wen de duuel bedre
	ghet den maket hie
	krum in bedriechnisse
	en(de) in valscheit en(de) sly
	merich in vnkuysch
	heit D(iscipel) was weten
	heit gudes en(de) quades
	gheleghen inden appel
	M(eister) Nicht inden appele
	meer in der ouertre
	dinghe des ghebodes
	want voer d(er) sunden
	wuste de me(n)sche guet
	en(de) quaet hie wuste
	<11va>
	guet ouermits der on
	deruindynghe en(de) quaet
	ouermits der kennisse
	mer na der sunde wis
	te de mensche dat
	quade ou(er)mits onder
	uindinghe wa(n)t he on
	deruant in der pyne(n)
	wo quaet de sunde
	was en(de) he wiste do
	dat guede allene ou(er)
	mits der kennisse D(iscipel)
	wo langhe weren se
	in den paradyse M(eister)
	Seue(n) vre(n) lanck D(iscipel)
	Waer o(m)me en weren
	se daer niet langher
	M(eister) Want so vroe als
	dat wijff gheschape(n)
	was do brack se to
	hant dat ghebodt
	Want to tercie tijt is
	de man gheschapen
	en(de) gaf elken dier sy
	nen name(n) Wa(n)t men
	leset in genesy dat
	do god de heer van
	der eerde(n) ghemaket
	hadde alle dier de op
	der eerden <gestr.: ghemaket>
	<gestr.: hadde alle dier do op>
	<gestr.: der eerden> gaen en(de)
	de voghele des hem
	mels hadde ghema
	ket va(n) der water do
	<11vb>
	brachte he se alte ma
	le voer Adam op dat
	hie sien mochte wo he
	een ytlick dier nome(n)
	mochte En(de) adam gaf
	allen dieren en(de) allen
	voghelen en(de) alle(n) bees
	ten der eerden enen
	yegheliken syne(n) p(ro)pe
	ren namen en(de) woe
	Adam een yewelick
	leuendich dier noem
	de so is sijn namen
	hijr na to sexste tijt
	waert dat wijff ghe
	maket van adams
	rybbe als hijr to vo
	ren ghesecht is en(de)
	alto hant at se van
	den verbadene(n) ap
	pel en(de) gaf den man
	ne den doet to etene
	en(de) de man at daer
	van o(m)me de my(n)ne des
	wyues en(de) daer na
	to none tijt warp se
	god wt den paradyse
	Want men lest i(n) gene
	sy dat is inden <sic> eerste(n)
	boeke der bybelen
	dat dat serpent clo
	ker was dan alle
	dieren der eerden
	de god ghemaket hed
	<12ra>
	de En(de) dat serpent se
	ghede totten wyue
	Waer o(m)me heuet v
	god verboden dat
	ghy nicht eten en
	sullen va(n) alle(n) boe
	men des paradyses
	Dat wijff antworde
	den serpent Wy ete(n)
	van den vruchten
	alder bomen de in
	den paradyse sijn
	mer va(n) der vrucht
	des bomes de daer
	in dat myddel des
	paradyses is heeft
	ons god gheboden
	dat wy nicht eten
	en sullen en(de) en sulle(n)s
	oec niet roeren op
	dat wy by euentu
	ren niet en sterue(n)
	Dat serpent seghe
	de totten wyue Ghy
	en sult gheens sijns
	an den dode steruen
	want god weet wal
	in wat daghe dat ghy
	va(n) den bome etet
	so sullen iuwe oghe(n)
	opgheloke(n) werde(n)
	en(de) ghy sulle(n) wesen
	alse gode en(de) weten
	guet en(de) quaet Hijr
	o(m)me sach dat wijff
	<12rb>
	den boem an wanttet
	guet was daer va(n) to
	eten en(de) schone voer
	den oghen en(de) ghenoech
	lick an to siene ende
	daer o(m)me nam se va(n)
	der vrucht des bomes
	en(de) at en(de) ghafuet ere(n)
	ma(n)ne De man at daer
	van en(de) oer beider o
	ghen sijn op gheloke(n)
	do se bekanden dat se
	naket weren neyde(n)
	se to samen blade van
	den vyghebome en(de)
	bedecten er schaemte
	En(de) do se hoerden de
	ste(m)me godes wande
	rende in den p(ar)adyse
	na den myddaghe
	do verhudde sic Ada(m)
	en(de) sijn huesvrouwe
	va(n) den aensichte des
	heren mydden ond(er)
	den bome(n) des p(ar)adises
	En(de) god de here riep
	Adam en(de) seghede Waer
	bistu Hie antworde
	em Jc hoerde dine
	stemme in den para
	dyse en(de) ic ontsach
	my want ic naket
	byn en(de) ic verhudde my
	De here seghede hem
	<12va>
	We heeft dy ghesecht
	dattu naket bist an
	ders dan du gheten
	heuest va(n) den bome
	daer ic dy va(n) ver
	boden hadde to eten
	Adam seechde dat
	wijf dattu my ghe
	gheuen heuest tot
	eenre ghesellynne(n)
	gaff my van der
	vrucht des bomes
	en(de) ic at daer van
	God seechde totten
	wyue Waer omme
	heuestu dat ghedae(n)
	Se antwerde dat
	serpent heuet my
	bedroghen en(de) ick
	hebbe gheghete(n) En(de)
	god de here seghede
	totten serpente wa(n)t
	du dit ghedaen he
	uest so saltu ver
	maledijt wesen on
	der allen beesten
	der eerden Du sal
	ste op dijne borst
	gaen en(de) salt eerde
	eten alle de daghe(n)
	dijns leuens en(de) ic
	sal vyantscap sette(n)
	<12vb>
	tusschen dy en(de) dat
	wijff en(de) tussche(n) dijn
	saet en(de) des wyues
	saet En(de) se sal to wry
	uen dijn houet en(de)
	du salste laghe leg
	ghen eren voetstap
	pen En(de) god seghede
	totten wyue Jc sal
	vermanichuoldighe(n)
	dijn iamer en(de) dine
	ontfancnisse Du sal
	ste in pynen en(de) i(n) droef
	nisse dyne kijnder ba
	ren en(de) du salste we
	sen onder de macht
	des mans en(de) he sal
	herscappie ouer dij
	hebben En(de) god seech
	de tot Adam Want
	du ghehoert heefst
	de ste(m)me dijns wy
	ues en(de) heuest gheghe
	ten va(n) den bome daer
	ic dy va(n) v(er)bode(n) had
	he to eten daer o(m)me
	sal de eerde v(er)male
	dijt wesen in dinen
	werken Du salste i(n)
	arbeide eten de vrucht[t]
	der eerden alle die
	daghe dijns leuens
	De eerde sal dy voer
	<13ra>
	brenghen doern en(de)
	dijstel en(de) du salst eten
	de vrucht der eerde(n)
	en(de) in swete dijns aen
	sichtes salstu eten dijn
	broet hent dat du
	weder comest tot d(er)
	eerden daer du van
	ghemaket bist want
	du bist stubbe en(de) du
	salst weder stubbe
	werden En(de) Adam
	noemde syne hues
	urouwe eua want
	se was ene moder al
	ler menschen Ende
	god de heer maecte
	Adam en(de) syner huys
	urouwen pelse en(de)
	toech se em an en(de) se
	ghede sie Adam is
	gheworden recht als
	een va(n) ons wetende
	guet en(de) quaet Nv
	op dat he niet by
	auenturen syne hant
	wt en strecke ende
	ete va(n)den <sic> holte
	des leuens en(de) leue
	in der ewicheit God
	de here wysede Ada(m)
	wt den paradyse
	<13rb>
	der wallust op dat he
	arbeiden solde in der
	eerden daer he van
	ghemaket was en(de)
	god warp Adam wt
	en(de) sette cherubyn en(de)
	een vurich sweert
	voer dat paradijs
	der wallust om te be
	waren den wech de
	daer leydet totten
	holte des leuens D(iscipel)
	Wat was cherubyn
	of dat vurighe sweert
	M(eister) Dat sweert was
	ene vurighe mure
	de god na der sunde(n)
	leet gaen o(m)me dat
	paradijs En(de) cheruby(n)
	is ene bewaringhe
	der enghelen want
	cherubyn en(de) seraphin
	synt twe ouerste choer
	der enghelen En(de) dat
	vuer weert de licha
	me en(de) de enghelen
	weren de gheeste
	va(n) den p(ar)adyse d(er) wal
	lust D(iscipel) Waer ghienck
	Adam do he wt den
	paradyse gheworpe(n)
	was M(eister) he ghenck
	weder in ebron daer
	<13va>
	he ierst gheschapen
	was en(de) daer wan he
	kinder Want men lest
	aldus in genesy Adam
	bekande euen syne
	huysurouwen en(de) se
	ontfenck en(de) baerde(n)
	enen sone en(de) noemde
	ne Cayn Daer na baer
	de se enen andere(n) sone
	en(de) noemden Abel A
	bel was een schape
	hierde en(de) Cayn was
	een ackerman Ende
	dat gheschiede na ve
	le daghen dat Cayn
	offerde den here(n) gha
	uen va(n) den vruchte(n)
	der eerden En(de) abel
	offerde den here(n) va(n)
	den eerst ghebore(n)
	en(de) va(n)den <sic> vettesten
	schapen de he hadde
	En(de) de here sach op
	Abel en(de) op syne ga
	uen mer he en sach
	niet op cayn of op
	syne gauen Hijr om
	daer na waert cayn
	seer toernich en(de) sijn
	aensichte waert ont
	set En(de) de here seghe
	de tot cayn Waer
	<13vb>
	o(m)me bistu toernich
	en(de) waer o(m)me is dijn
	aensichte ontset Jst
	dattu wal doest so
	salstu loen ontfange(n)
	mer doestu quellike
	so sal to hant de sun
	de teghenwoerdich
	wesen Mer de begh(er)
	licheit sal onder dy
	wesen en(de) du salste
	herschappie ouer oer
	hebben hijr na seec
	de cayn tot syne(n) bro
	der Abel laet ons
	to same(n) wt ghaen
	Do se were(n) op den
	acker sloech cayn
	synen broder Abel
	doet hijr na seech
	de de heer tot cayn
	Waer is dijn broder
	Abel he antwoerde
	ic en wetes niet byn
	ic een hoeder mijns
	broders De here
	seechde tot em wat
	heuestu ghedaen
	De ste(m)me des blodes
	dijns broders ropet
	tot my va(n)der <sic> eerde(n)
	hijr o(m)me salstu ver
	maledijt wesen op
	der eerden de eren
	<14ra>
	mont op gheloken
	heuet en(de) van dijnre
	hant ontfanghen he
	uet dat bloet dijns
	broeders Wa(n)neer
	du de eerde bearbei
	det heuest so en sal
	se dy niet gheue(n) oer
	vrucht En(de) du salste
	wilt en(de) lantuluch
	tich wesen op der eer
	den Cayn seghede
	totten heren Myne
	boesheit is meerre
	dan dat ic ghenade
	verdene en(de) aldus
	ghenck cayn wt va(n)
	den aensichte des he
	ren en(de) woende lant
	uluchtich op d(er) eer
	den ¶ Adam bescrey
	de hundert iaer lanc
	Abel de va(n) syne(n) bro
	der cayn doet ghe
	slaghen was En(de) he
	en wolde voert an
	myt syner huesurou
	wen <gestr.: enen> gheen doe(n)
	hebben Mer want
	(crist)us niet ghebore(n)
	en wolde werde(n) va(n)
	den vermalediden
	gheslechte cayns
	so waert Adam ver
	<14rb>
	mits den enghele go
	des vermaent dat
	he em mit eue(n) solde
	versellen hijr na
	waert daer noch
	een sone gheboren
	de ghenoemet waert
	Seth va(n) welkes ghe
	slechte (crist)us ghebo
	ren is Jc wil oec
	dattu wetes dat va(n)
	Adams tijden hent
	to noe to en reghen
	det nye en(de) daer en
	was gheen reghen
	boghe De menschen
	en eten gheen vleysch
	en(de) en dru(n)ken ghene(n)
	wijn En(de) et was al
	toes bequame tijt
	alst inden <sic> meye is
	en(de) daer was ouerulo
	dicheit alles dynghes
	Mer al dese dinghe
	worden namaels v(er)
	wandelt o(m)me d(er) men
	schen sunden willen
	En(de) als men lest inge
	nesy so bekande Ada(m)
	na Abels dode syne
	huesurouwe en(de) sie
	baerde em ene(n) sone
	en(de) noemden seth en(de)
	<14va>
	seechde God heuet
	my ghegheuenenen
	anderen sone voer
	Abel den Cayn doet
	sloech Seth crech
	enen sone de noem
	de he enos Dese
	enos began an the
	ropen den namen
	des heren
	Dyt ist boeck der
	ghewerten
	Adams Adam leue
	de hondert iaer
	en(de) dertich en(de) wan
	enen sone tot sine(n)
	belde en(de) ghelijcnis
	se en(de) noemde(n) seth
	En(de) na den dat Ada(m)
	seth ghewonnen
	hadde leuede he ach
	te hundert iaer
	en(de) wan vele soens
	en(de) dochteren En(de) al
	de tijt dat Adam op
	der eerden leuede
	was ix hundert iaer
	en(de) dertich en(de) daer
	na starf he Seth
	leuede hundert en(de)
	vijf iaer en(de) wan
	enen sone en(de) noem
	<14vb>
	den enos Daer na
	leuede seth viij hun
	dert iaer en(de) seue(n) en(de)
	wan vele soens en(de)
	dochteren en(de) al de tijt
	dat seth op der eerde(n)
	leuede(n) was ix hun
	dert iaer en(de) xjj ende
	he starf Enos leue
	de xc iaer en(de) wan
	Chaynan Daer na
	leuede he achte hun
	dert iaer en(de) vijftein
	en(de) wan vele soens en(de)
	dochteren En(de) he starf
	do he oelt was ix
	hondert iaer en(de) viue
	Chaynan leuede tse
	uentich iaer en(de) wan
	Malalehel en(de) daer
	na leuede he viij hun
	dert iaer en(de) viertich
	en(de) wan vele soens
	en(de) dochteren en(de) starf
	do he oelt was ix
	hundert iaer en(de) x
	Malalehel leuede
	vijf en(de) sestich iaer
	en(de) wan Jareth Dar
	na leuede Malalehel
	achte hundert iaer
	en(de) xxx en(de) wan ve
	le soens en(de) dochtere(n)
	en(de) starf do he oelt [was]
	<15ra>
	viij hundert iaer en(de)
	vijf en(de) neghentich Ja
	reth leuede twe hondert
	en(de) tsestich iaer en(de) wan
	enoch En(de) daer na leue
	de he achte hundert iaer
	en(de) wan vele soens en(de)
	dochteren En(de) alle die
	daghe de iareth leue
	de weren ix hundert
	en(de) twe entsestich iaer
	en(de) do starf he Enoch
	leuede vijfe en(de) tsestich
	iaer en(de) wan Matusalem
	En(de) na den dat enoch
	Matusalem ghewonne(n)
	hadde wanderde he mit
	gode dat is he diende
	gode en(de) leuede na godes
	willen dre hondert iaer
	en(de) wan vele soens ende
	dochteren En(de) alle die
	daghe dat enoch op
	der eerden wanderde
	weren dre hondert iaer
	en(de) vijf entsestich en(de) he
	wanderde mit gode
	en(de) en openbaerde em
	nerghent want god
	hadden op gheuoert
	int Paradijs Matusa
	lem leuede hundert
	iaer en(de) seuen entach
	tentich en(de) wan lamech
	Daer na leuede Ma
	<15rb>
	tusalem seuen hondert
	iaer en(de) twe entachte(n)
	tich en(de) wan vele soens
	en(de) dochteren En(de) Ma
	tusalem starf do he
	oelt was ix hundert
	iaer en(de) neghen entses
	tich Lamech leuede
	hondert iaer en(de) twe
	entachtentich en(de) wan
	enen sone den he noem
	de Noe segghende dese
	sal ons troesten van
	den werken en(de) arbeit
	onser hande inder <sic> eer
	den die de here v(er)ma
	ledijt heuet Lamech
	leuede daer na dat he
	noe ghewonne(n) hadde
	vijf hondert iaer en(de)
	vijf entneghentich
	en(de) wan vele soens en(de)
	dochteren En(de) alle
	de daghe de lamech
	op der eerden leuede
	weren seuen hondert
	iaer en(de) seuen entseue(n)
	tich en(de) daer na starf
	he Do noe oelt was
	vijf hondert iaer wan
	he dre soens als Zem
	en(de) Cham en(de) Japhet
	Do de menschen ghe
	manichuoldighet
	<15va>
	worden op der eerde(n)
	seeghen de kijnder go
	des de dochteren der
	menschen dat se schone
	weren en(de) nemen hues
	urouwen alle de se wt
	uercoren Jtem de kin
	der godes weren de
	ghene de gheboren
	weren va(n) den guede(n)
	gheslechte seth en(de) de
	dochteren der me(n)sche(n)
	weren van den quade(n)
	gheslechte Cayn En(de)
	dat ene gheslechte bleef
	so langhe guet alst v(er)
	scheiden was van den
	quaden gheslechte
	meer do se em ond(er) een
	vermengheden worde(n)
	se alte hope quaet hijr
	o(m)me seechde god Mijn
	gheist en sal niet bliue(n)
	in den menschen in der
	ewicheit wanttet vle
	ysch is En(de) de daghe
	des menschen solen
	wesen hondert ende
	twintich iaer Jn den
	daghen weren daer
	ghyganten en(de) groete
	resen op der eerden
	Do god sach dat die
	boesheit der mensche(n)
	<15rb>
	groet was op der
	eerden en(de) alle de ghe
	dachten der me(n)sche(n)
	altoes gheneyghet
	was totten quade
	Do berouwedet go
	de dat he den me(n)sche(n)
	ghemaket hadde op
	der eerden en(de) seechde
	Jc sal den menschen
	den ic gheschape(n) heb
	verdelighen va(n) den
	aensichte der eerde(n)
	en(de) ic sal verdelighen
	alle deer datter gheet
	of krupet op der
	eerden en(de) alle vo
	ghele des hemels wa(n)
	my berouwet dat ic
	se ghemaket hebbe
	Meer noe hadde ghe
	uonden ghenade vor
	gode want he was
	rechtueerdich ende
	vollencomen en(de) wan
	derde mit gode hijr
	o(m)me seechde god to
	em Dat eynde alles
	vleysches is ghecome(n)
	voer my want die
	eerde is veruult mit
	boesheit en(de) ic sal v(er)
	delighen al dat daer
	leuet op der eerde(n)
	Hijr o(m)me maeke
	<16ra>
	dy ene arke va(n) ghe
	schaueden holte Du
	salste maken wonin
	ghe en(de) kameren in
	der arken en(de) du sal
	ste de arken bestry
	ken mit lyme byn
	nen en(de) buten Die
	arke sal lanck we
	sen drehundert cu
	bitus en(de) vijftich
	cubitus breet ende
	dertich cubit(us) hoghe
	Du salste besyden an
	der archen eenven
	ster maken en(de) boue(n)
	salstu de arche(n) ma
	ken to op een cubi
	tus nae benede(n) va(n)
	der sijet der archen
	salstu een doer make(n)
	En(de) du salte make(n) dry
	castede camere(n) in d(er)
	archen Want seit sal
	brenghen ene vloet
	op de eerde en(de) ic sal
	doden al dat daer
	leuet op der eerden
	onder den hemel
	Meer ic sal mijn ver
	bont maken myt dy
	en(de) du salste gaen
	in de arche du en(de)
	<16rb>
	dijne soens dyne hues
	vrouwe en(de) dijner soe
	nen huesurouwen
	En(de) van allen deeren
	saltu een paer neme(n)
	in de arche va(n) beide(n)
	kunnen en(de) va(n) allen
	voghelen en(de) va(n) allen
	beesten en(de) de daer kru
	pen op der eerden
	En(de) nym myt dy van
	allen spysen de men
	eten mach op dat du
	en(de) alle deeren spyse
	hebben hijr o(m)me dede
	noe al dat god em ghe
	boden hadde En(de) die
	here seghede tot noe
	Ganc du en(de) al dijn
	hues in die arche wa(n)t
	ic hebbe dy rechtuer
	dich ghesien voer my
	in deser ghebuerten
	En(de) nym myt dy in de
	arche va(n) alle(n) reyne(n)
	deeren souen en(de) soue(n)
	en(de) va(n) allen onreyne(n)
	deren twe en(de) twe
	En(de) van allen voghe
	len souen en(de) souen
	op dattet zaet behol
	den weerde op der
	eerden Wa(n)t na soue(n)
	<16va>
	daghen wyl icket late(n)
	reghenen op de eerde(n)
	viertich daghe ende
	viertich nachte lanck
	en(de) ic sal verdelighe(n)
	alle leuendighe substa(n)
	cien de ic ghemaket
	hebbe op den aensich
	te der eerden hijr
	o(m)me dede noe al dat
	onse here gheboden
	hadde en(de) he was oelt
	vi hondert iaer do
	de dyluuy dat is de
	grote vloet qua(m) ouer
	al eertrike Do soue(n)
	daghe voer by were(n)
	quam de grote vloet
	op de eerde Do noe
	oelt was ses hundert
	iaer Jn den soue(n)tien
	den daghe va(n) d(er) and(er)
	maent des iaers wor
	den te schoert al de
	fonteynen va(n) den
	groten afgrunde
	En(de) de slusen des he
	mels worden opghe
	loke(n) en(de) daer waert
	een groet reghen
	ouer al eertrike
	viertich daghe en(de)
	<16vb>
	viertich nachte lanck
	Jn den daghe ghenck
	noe in de arche en(de)
	syne drie soens Zem
	Cham en(de) Japhet sijn
	huesurouwe en(de) sijner
	dryer kijnder huys
	frouwen ghenghen
	mit em in de arche
	en(de) alle deer na syne(n)
	kunne alle beeste en(de)
	allent dat beweghet
	wort op der eerden
	Alle voghele en(de) al
	dat leuen heuet va(n)
	beyden kunne(n) ghen
	ghen mit noe in de
	arche als em god ghe
	boden hadde en(de) hie
	sloet de doer va(n) der
	archen van buten to
	Do waert daer ene
	grote vloet ouer al
	eertrike viertich da
	ghe lanck Dat water
	waert v(er)manichdigh[er]
	en(de) boerde de arche
	hoghe op va(n) d(er) eerde(n)
	De arche drees bou[en]
	op den water en(de) al
	de hoghe berghe de
	onder den hemel
	synt worden bedec
	ket En(de) dat water
	was vijftien cubit[us]
	<17ra>
	hogher dan de berghe
	Do waert va(n) den wa
	ter v(er)teert alle vleisch
	dat beweghet wort
	op der eerden Alle
	voghele alle deer en(de)
	alle beeste en(de) allent
	dat daer crupet op
	der eerden Alle men
	schen en(de) al dinc daer
	leuen ynne was op
	der eerden storue(n) in
	den water Do bleef
	allene to lyue Noe
	en(de) de mit em weren
	in der archen En(de) dat
	water hadde bedec
	ket de eerde hondert
	en(de) vijftich daghe <gestr.: h>
	lanck Mer god ghe
	dachte noe en(de) al de
	ghene de mit em we
	ren in der arche(n) en(de)
	leet comen ene(n) wijnt
	op der eerden en(de) dat
	water waert v(er)myn
	ret De sprinckbor
	nen en(de) de sluse des he
	mels worde(n) gheslote(n)
	en(de) de reghen heelt op
	va(n) den hemel Dat
	water kierde weder
	o(m)me en(de) leep van der
	eerden en(de) beghan v(er)
	<17rb>
	my(n)ret te werde(n) an hon
	dert en(de) vijftich daghe(n)
	Jn der seuender maent
	in den seuen en(de) twintich
	sten daghe van d(er) maent
	rostede de arche op de(n)
	berch va(n) armenien
	Dat water liep hen
	en(de) waert v(er)my(n)ret hent
	totter tiender maent
	to Jn den ersten daghe
	ander tiender maent
	sach men de houede va(n)
	den berghen Do hier
	na viertich daghe vor
	by gheleden were(n) do
	dede Noe op dat venst(er)
	va(n) der archen en(de) sande
	wt enen rauen De ra
	uen vloech wt en(de) en
	quam nicht weder tot
	ter archen Noe sande
	wt ene duuue na de(n) ra
	uen op dat se seen solde
	of dat water ghelo
	pen weer va(n) der eerde(n)
	Do de duue niet en
	vant daer er voet
	rusten mochte kierde
	se weder tot noe i(n) de
	arche want dat wat(er)
	was noch ouer al de
	eerde Noe stac sijne
	<17va>
	hant wt en(de) ontfenck
	de duue to em in die
	arche he wachtede
	noch seuen daghe
	en(de) sande de duue we
	der wt der archen
	En(de) se quam des aue(n)
	des weder tot em
	en(de) brachte in eren
	munde een twijch
	van enen olye bome
	mit gronen blade(re)n
	Do verstont noe dat
	dat water weder of
	ghelopen was va(n) d(er)
	eerden Noe wachte
	ede achter seue(n) daghe
	en(de) sande de duue wt
	en(de) se enquam voert
	an niet meer tot em
	Do noe oelt was
	ses hundert en(de) een iaer
	in den eirsten daghe
	va(n) der eersten maent
	is dat water v(er)my(n)ret
	op der eerden en(de) noe
	dede op dat dack
	van der archen en(de)
	sach wt en(de) he sach
	dat dat ouerste va(n)
	der eerden drughe
	was gheworde(n) Jn
	der ander maent
	in den seuen en(de) twin
	tichsten daghe van
	<17vb>
	der maent is de eerde
	drughe gheworde(n) en(de)
	god sprac tot noe en(de)
	seyde Ganck wt der
	archen du en(de) dyne
	huesvrouwe dyne
	kijndere en(de) dyner
	kijnder huesurouwe(n)
	mit dy en(de) alle deer
	va(n) allen vleysche de
	by dy synt En(de) leyde
	mit dy wt der arche(n)
	alle voghele alle bee
	ste en(de) alle(n)t dat crupe[t]
	op der eerden en(de)
	gaet opt lant Wasse[t]
	en(de) werdet v(er)manich
	uoldighet op d(er) eer
	den hijr o(m)me ghenck
	wt der archen he en(de)
	syne kijnder syne
	huesurouwe en(de) sijnre
	kijnder huesurouwe(n)
	Alle deer alle beeste
	en(de) allent dat daer cru
	pet op der eerde(n) va(n)
	allen kunne(n) de ghen
	ghen wt der archen
	Noe ty(m)merde een al
	taer den heren en(de) nam
	va(n) allen beesten en(de) va(n)
	allen reynen voghele(n)
	en(de) offerde op dat al
	taer offerhande al
	<18ra>
	verbrant Die here
	roec den roeke der
	soeticheit en(de) seyde
	tot noe Jc en sal ghee(n)
	sijns de eerde voert
	an vermaledien o(m)me
	der menschen wille(n)
	want de sijn en(de) de ghe
	dachten des mensche
	liken herten synt be
	reit totten quade(n) va(n)
	erre ioghet to hijr
	o(m)me en sal ic voert
	an nicht slaen alle
	deer als ic ghedaen
	hebbe Alle daghe
	so langhe als de eer
	de steet salmen nicht
	op holden to seyen en(de)
	te meyen kolde en(de)
	hette wijnter en(de) so
	mer nacht en(de) dach
	en solen nicht rosten
	God benediede noe
	en(de) syne kijnder ende
	seghede Wasset ende
	werdet v(er)manichuol
	dicht en(de) veruullet
	de eerde en(de) uwe
	ampt sal wesen ouer
	al de deer der eerde(n)
	en(de) ouer al de voghele
	des hemels en(de) ouer
	al dat beweghet <gestr.: w>
	wort op der eerden
	<18rb>
	Al de vissche des meers
	sijn ouergheleuert u
	wen handen En(de) allent
	dat daer beweghet
	wort en(de) dat leuet sal
	iv wesen ene spise be
	haluen dat ghy niet
	eten en sullen dat vleysch
	mitten blode We daer
	wtstortet menschelic
	bloet den sal sijn bloet
	ghestortet werde(n) Wa(n)t
	de mensche is ghema
	ket na den belde godes
	Mer ghy sult wassen
	en(de) vermanichuoldich(ei)t
	werden en(de) gaet op de
	eerde en(de) v(er)uullet de eer
	de ¶ God seechde oec tot
	noe en(de) tot syne(n) kyndere(n)
	Sie ic sal make(n) mijn
	verbont mit iv en(de) mit
	uwen gheslechte dat
	na iv comen sal en(de) daer
	en sal gheens syns voert
	an alle vleysch ghedo
	det werden van den
	water en(de) daer en sal
	ghene dyluuie meer
	comen de al de eerde
	verdrencke En(de) god
	seechde oeck dit is een
	teyken des v(er)bondes
	dat ic make tusschen
	<18va>
	my en(de) iv in den ewighe(n)
	ghebuerten Jc sal my
	nen boghen setten in
	den wolken en(de) dat sal
	wesen een teyke(n) des
	verbondes tusschen
	my en(de) tusschen der
	eerden wa(n)ner ic den
	hemel bedecke myt
	wolken so sal mijn bo
	ghe openbare(n) inden <sic>
	wolken en(de) ic sal ghe
	dencken mijns v(er)bon
	des dat ic ghemaket
	hebbe myt v en(de) myt
	allen leuendighe(n) ziele(n)
	de vleysch hebben en(de)
	daer en sal niet meer
	comen water der dy
	luuien dat verdelighe
	alle vleysch Noes
	kynder de mit em ghe(n)
	ghen wt der archen
	were(n) gheheten Scem
	Cham en(de) Japhet Van
	dessen dren noes kin
	deren is al der me(n)sche(n)
	gheslechte verstroyt
	ouer al eertrike Noe
	leuede na d(er) diluuie(n)
	dre hondert en(de) vijf
	tich iare(n) en(de) alle de da
	ghe sijns leuens synt
	<18vb>
	veruult neghen hun
	dert en(de) vijftich iaer
	en(de) daer na starf he
	Noe eerst gheboren
	sone was gheheten
	scem do scem oelt w[as]
	hondert iaer wan he
	arfaxat twe iaer
	na der diluuien Ar
	faxat wan sala Sala
	wan eber van desse(n)
	eber synt ghecomen
	Abraham Ysaac en(de)
	Jacob en(de) al de hillighe
	patriarchen en(de) p(ro)phe
	ten en(de) alt volc godes
	en(de) al de vaders daer
	(crist)us van ghecomen is
	De discipel <in HS: De discipel am Ende der nächsten Zeile>
	WAt
	hadde de me(n)sche
	ghesundighet dat he
	ghedreue(n) waert wt
	den Paradise Meist(er)
	He begheerde to we
	sen als god en(de) daer
	o(m)me at he teghe(n) da[t]
	ghebot godes van
	den appele de em v[er]
	boden was D(iscipel) Wat
	was dat quaet dat
	he van den appele at
	M(eister) Dat was so groet
	quaet dat al de werl[t]
	<19ra>
	voer de sunde niet en
	mochte voldoen <in HS: zweites o ü.d.Z.> Dis(cipel)
	Dat bewise M(eister) Dunc
	kedet di niet recht
	wesen dat de me(n)sche
	onderdanich sy den
	godliken willen D(iscipel)
	Dat is bouen al dinck
	recht dat alle redelike
	creatuer gheen dinc
	en sette boue(n) den wil
	len des scheppers M(eister)
	Daer o(m)me is de wille
	godes meere dan al
	le de werlt D(iscipel) Dat is
	o(m)mer also M(eister) Hijr o(m)me
	weert dattu stondest
	voer gode en(de) yemant
	dan tot dy seide sich
	achter wert oste alle
	de werlt sal vergae(n)
	Mer god seechde tot
	dy ic en wil niet dat
	tu o(m)me sieste soldes
	tu dan o(m)me de verga(n)c
	like werlt te v(er)losen
	gode versmade(n) die
	een schepper is alre
	dinghe en(de) ene blij
	schap der hillighe(n)
	enghele(n) D(iscipel) Gheen
	sijns M(eister) Dat dede
	Adam He stont voer
	<19rb>
	gode en(de) wt ingheue(n) des
	duuels sach hie achter
	wert en(de) versmade gode
	en(de) dede meere sunde
	dan alle de werlt is
	D(iscipel) Wo solde he voldoe(n)
	voer de sunde M(eister) Hie
	solde wat betale(n) dat
	meere weer dan de werlt
	En(de) want he des gheens
	sijns doen en konde
	daer o(m)me bleef he in
	der doet D(iscipel) Waer o(m)me
	en bleef he niet alte
	male verloren M(eister) Dat
	opset godes en mochte
	niet verwandelt werde(n)
	Want god hadde opghe
	set va(n) Adams gheslech
	te den ghetal der wtu(er)
	coernen to veruulle(n)
	Waer o(m)me en sande god
	ghenen enghel o(m)me de(n)
	menschen to verlosen
	M(eister) Hadde de enghel de(n)
	menschen v(er)loset soe
	weer de mensche des
	enghels knecht de em
	verloest had Mer de
	mensche solde so ver
	loest en(de) wedermaket
	werden dat he weer
	den enghelen ghelijck
	<19va>
	Daer was oec noch een
	hinder M(eister) Want de enghel
	was in sijnre naturen
	onmechtich den me(n)sche(n)
	te verlosen Mer hadde
	he mensche gheworde(n)
	so hadde he noch mijn
	vermoghen D(iscipel) Waer
	o(m)me en schoep god ghe
	nen nyen mensche(n) va(n)d(er) <sic>
	eerden en(de) sande den
	wt o(m)me den mensche(n)
	to verlosen M(eister) Hadde
	god enen nyen men
	schen ghescapen en(de)
	wtghesant om den
	menschen to v(er)losen
	So en hadde de verlo
	singhe Adams ghe
	slechte niet to ghehoert
	Want de ghene de daer
	voldoen solde voer
	den verloerne(n) me(n)sche(n)
	de solde daer wesen
	van Adams gheslech
	te D(iscipel) Waer o(m)me en san
	de god ghene(n) patriar
	chen ofte p(ro)pheten M(eister)
	De patriarchen ende
	p(ro)pheten were(n) ghebore(n)
	in sunden en(de) daer om
	me en mochten se dat
	menschelike gheslech
	te niet verlosen D(iscipel)
	<19vb>
	Bedude dese dinghe
	M(eister) Hijr o(m)me want de
	enghel den menschen
	niet verlosen en sol
	de en(de) de mensche niet
	voldoen en mochte
	So heuet de sone godes
	anghenomen vollen
	comene menscheit
	en(de) is in twen nature(n)
	worden een persoe(n)
	op dat de v(er)losinghe
	ouermits em vollen
	bracht worde ouer
	mits wen alle dinghe
	ghemaket sijn En(de) in
	der gotliken nature(n)
	so heeft he den duuel
	also verwo(n)nen als
	de duuel den eerste(n)
	menschen verwonne(n)
	hadde en(de) heuet den
	wtuercoerne(n) me(n)sche(n)
	den hemel opghelo
	ken en(de) heeft sie den
	enghelen gheliket
	en(de) dat mochte god
	alle doen Mer inder <sic>
	menscheliker nature(n)
	heuet he voer dat
	onrecht dat gode ghe
	scheet was wat betaelt
	dat meere was dan
	de werlt in den dat he
	<20ra>
	an nam den onschuldi
	ghen doet en(de) dat solde
	de me(n)sche allene doen
	De discipel
	Ghebenedijt sy de
	reden dijns mo(n)
	des de my van den
	hemele ghegeue(n) heb
	ste den sone godes
	Mer segghe my Waer
	o(m)me is de sone me(n)sche
	gheworden en(de) nyet
	de vader noch de hili
	ghe gheest M(eister) Hadde
	de vader of de hilige
	gheest menscheit an
	ghenomen so solden
	daer twe soens ghe
	telt werden in der
	hiligher dryuoldich(ei)t
	want de ene wer de
	sone der ioncfrouwe(n)
	de daer me(n)sche ghewor
	den weer en(de) de ander
	weer de sone godes
	Daer was oec een an
	der sake De sone is
	de ghelijcheit godes
	Mer de enghel en(de) de
	mensche hadde(n) onre
	delike beghert de ghe
	lijcheit godes Daer
	o(m)me solde deghene <sic>
	mensche werde(n) den
	by sonderlinghe on
	<20rb>
	recht ghescheet was op
	dat he den mensche barm
	hertelike mochte verlo
	sen en(de) den duuel rechtu(er)
	delike verdomen Daer
	was oeck noch een and(er)
	sake want alle dinghe
	ouermits den sone ghe
	maket syn Daer o(m)me
	solde oec de verlosinghe
	ouermits em gheschee(n)
	D(iscipel) Waer o(m)me wolde he
	gheboren werden van
	der ioncfrouwen Meist(er)
	God heuet in veer ma
	neren menschen ghema
	ket Jnder <sic> eersten ma
	nieren heuet he ghema
	ket enen menschen son
	der vader en(de) moder
	want he makede Ada(m)
	van der eerden Jn der
	ander maneren make
	de he enen menschen
	allene va(n) den manne
	do he euen makede va(n)
	Adam Jnder <sic> derden
	maneren maket god
	menschen va(n) ma(n)ne en(de)
	wijff als de mensche(n)
	dachlix ghebore(n) wer
	den Jn der veerden
	manieren wolde god
	enen menschen make(n)
	allene va(n) der ioncfrou
	wen En(de) dat vordel
	<20va>
	is (crist)us allene gheghe
	uen op dat gheliker
	wijs als de doet ouer
	mits dat wijf de noch
	ioncfrou was ghegae(n)
	is in de werlt dat oec
	also dat leue(n) solde gae(n)
	in de werlt en(de) den
	doet verdriuen ouer
	mits den wijue de ionc
	frou was en(de) ionfrou
	bleef D(iscipel) Wo wan de
	hilighe ioncfrou ma
	ia (cristu)m M(eister) Sunder
	pyne en(de) sunder on
	reynicheit Wa(n)t (crist)us
	ghenc mit der beslo
	tener doer in de slaep
	camer des ioncfrou
	weliken bukes ende
	verenighede mit hem
	de me(n)schelike natuer
	en(de) mit der beslutener
	doer ghenc he daer we
	der wt recht als een
	brudegam wt syner
	slaepcamer D(iscipel) Waer
	o(m)me was he neghen
	maende lanck beslote(n)
	in den ioncferliken
	buke M(eister) Op dat hie
	den mensehen de beslo
	<20vb>
	ten weren inde(n) <sic> onghe
	ualle deser werlt of
	int voerborchte der
	hellen leyden mochte
	totten gheselscap der
	neghen choren der
	enghelen D(iscipel) Jn wat
	vren is he ghebore(n)
	M(eister) Jn der midd(er) nacht
	Daer o(m)me secht die
	scrijfture Do de nach[t]
	in synen loepe dat
	middel heelt do qua(m)
	dijn woert va(n) den co
	nincliken stole D(iscipel) Waer
	o(m)me is he in der nacht
	gheboren M(eister) Ten eers
	ten male dat he ver
	borghen qua(m) Ten an
	deren male op dat
	he de ghene de daer
	weren in der nacht
	der dwelinghe leide(n)
	mochte totten lichte
	der waerheit D(iscipel) Wis
	te dat kint oeck ych
	tes wat M(eister) He wijste
	al dinck claerlike
	als god Jn wen be
	sloten were(n) alle stat
	te der wijsheit ende
	der wetenheit Dis(cipel)
	Mochte dat kijnt
	gaen of spreke(n) so
	vroe alst ghebore(n)
	<21ra>
	was M(eister) Na der macht
	vermochte he alle beide
	meer he wolde i(n) alle(n)
	dinghen de mensche
	like natuer navolghe(n)
	sonder sunde D(iscipel) Ghe
	scheden oec yenich
	wonder do (crist)us ghe
	boren waert M(eister) Daer
	ghescheden soue(n) sun
	derlinghe mirakule
	D(iscipel) Wat weren de M(eister)
	Dat eerste myrakel
	was dat daer open
	baerde ene alte seer
	blenckende steerne
	Dat ander myrakel
	was dat daer schee(n)
	een gulden en(de) een
	purpur rinck om
	melanck der sonne(n)
	Dat derde mirakel
	was dat ene fontey
	ne des olyes sprunc
	wt der eerden Dat
	veerde myrakel wus
	dat daer groet vre
	de was op der eerde(n)
	Dat vijfte was dat
	alle de werlt bescre
	uen woert omme
	tijns te gheuen van
	elken houede Dat
	<21rb>
	seste was dat daer
	dertich dusent men
	schen in enen daghe
	doet gheslaghe wor
	den de den here(n) nicht
	ontfanghen wolde(n)
	Dat seue(n)de myrakel
	was dat een onrede
	lick beest sprac D(iscipel)
	Jc wolde hijr gheer
	ne enen gheestlike(n)
	sijn of horen M(eister) De
	steerne(n) beteykenen
	de hillighen En(de) do
	scheen daer ene ouer
	claer steerne want
	de hillighe der hilli
	ghen quam Een gul
	den en(de) een purper
	rinck scheen omme
	de sunne want de son
	ne der rechtu(er)dicheit
	quam o(m)me de hilige
	kerke to v(er)luchten
	mitten golde sijnre
	gotheit en(de) te crone(n)
	mitten purpur sijn
	re passien Jtem pur
	pur is een coninclic
	cleet en(de) het is inder <sic>
	verwen ghelijc den
	blode Olij betekent
	<21va>
	barmherticheit En(de) ene
	fonteine des olijs vloy
	de wt der eerden wa(n)t
	de fonteyne der barm
	herticheit vloyde wt
	der ioncfrouwe(n) marie(n)
	de van der eerden ghe
	maket was want al
	le menschen synt va(n)
	der eerden Daer was
	groet vrede want de
	ware vrede openbaer
	de op der eerden Die
	werlt is bescreue(n) o(m)me
	tijns to gheuen want
	dat menschelike ghe
	slechte is mitten hilli
	ghen cresem ghetey
	kent totten ouersten
	ewighen conincrike
	De den heren nicht ont
	fanghen en wolden
	synt doet gheslaghen
	want de ghene synt
	vergaen de daer seech
	den Wy en wille(n) nicht
	dat (crist)us ouer ons
	regnier Een onrede
	lic beest sprack want
	dat heydensche vollick
	dat eerst onredelick
	was ghelijc den bees
	ten is bekeert totten
	loue godes D(iscipel) Waer
	o(m)me toech (crist)us de dre
	<21vb>
	coninghe de mit gha
	uen to hem quemen
	M(eister) Want he wolde tot
	hem trecken de dre
	deele der werlt Als
	Asien Affrike(n) ende
	Europen de tot hem
	comen solde(n) mit wa
	ren ghelouen ende
	mitten werken des
	ghelouen D(iscipel) Waer
	o(m)me vloe (crist)us me[er]
	in egipten dan in ye
	nich ander lant M(eister)
	Op dat hebewisen
	mochte dat he weer
	de waer moyses <gestr.: w>
	want als moyses
	dat volc godes v(er)lo
	sede va(n) den coninc
	pharaon en(de) va(n) egip
	ten en(de) leyde dat volc
	int lant der belofte(n)
	so wolde (crist)us dat
	ghelouighe volck
	verlosen va(n) den du
	uel de by den coni(n)ck
	pharao beteykent
	wort en(de) van der
	hellen de by egip
	ten beteykent wort
	en(de) leyden se totten
	rijke der ewighe(n)
	salicheit Hijr o(m)me
	<22ra>
	quam he na seuen
	iaren weder int lant
	van ysrahel want
	ouermits de seuen
	ghauen des hillighe(n)
	gheistes leidet ons
	(crist)us va(n) deser werlt
	totten hemelsche(n) ihe
	rusalem D(iscipel) Waer om
	me en leerde he nicht
	en(de) waer o(m)me en dede
	he ghyen teyken in
	dertich iaren M(eister) He
	quam in de werlt om
	exempel te gheuen
	en(de) daer o(m)me wolde
	he eersten doen en(de)
	na leren en(de) hijr inne
	gaf he een exempel
	dat nemant em ver
	meten en solde ander
	menschen te lere(n) eer
	dat he comet tot sijn
	re rechter oeltheit
	en(de) nement en sal ene(n)
	anderen leren eer he
	seluen eerst gheleert
	werde D(iscipel) Jn cristo
	was vulheit der
	gotheit also dat ghe
	ne gracie in em en
	mochte meere wer
	den en(de) waer o(m)me
	waert he dan ghe
	dopet M(eister) Op dat he
	<22rb>
	ons dat water moch
	te hillich maken tot
	ter doepen D(iscipel) Waer
	o(m)me waert he in den
	water ghedopet M(eister)
	Dat water is (con)trarie
	den vuer en(de) sunde en
	is anders nicht dan
	vuer Als de toern i(n) de(n)
	ghemode en(de) begheer
	licheit in der vleysche
	Hijr o(m)me wort de sun
	dighe mensche ghepy
	nighet in den vur En(de)
	op dattet quade vur
	gheleschet werde so
	wort ons de mensche
	ghedopet in den water
	Daer is oec noch een
	ander sake Dat wat(er)
	ofwasschet de onrey
	nicheit et lesschet den
	dorst en(de) eens me(n)sche(n)
	belde wert inde(n) <sic> wat(er)
	gheseen Aldus doet
	oeck de ghenade des
	hillighen gheestes
	want de ghenade of
	wasschet de o(n)reynicheit
	der sunde in der dope
	en(de) lesschet den dorst
	der zielen en(de) weder
	maket dat belde gods
	dat ouermits den sun
	den verloren was
	<22va>
	D(iscipel) Daer is ghescreue(n)
	va(n) (crist)o dat he schone
	was in der ghedaente
	bouen de kijnder der
	menschen was he dan
	oeck schone in den
	lichame M(eister) Na der na
	turen was he sodanich
	als he syne(n) discipule(n)
	openbaerde op den
	berch va(n) thabor do
	sijn aensichte blenke
	de als de sunne Meer
	want de menschen syne
	claerheit nicht v(er)dra
	ghen en mochten so
	en openbaerde he em
	nicht in der moghent
	heit meer in ghemeen
	re ghedaente andere
	menschen D(iscipel) Was he
	lydelick ofte sterflic
	M(eister) lyden ofte steruen
	is pyne der sunde en(de)
	(crist)us is sonder sunde
	in der werlt ghecome(n)
	en(de) brachte al sijn leue(n)
	to sonder sunde daer
	o(m)me was he na der
	naturen onsterflick
	en(de) onlydelick meer
	na syn moghentheit
	so wolde he beyde wese(n)
	<22vb>
	D(iscipel) Waer o(m)me staerf
	he M(eister) Vmme de ghe
	hoersamheit Daer
	o(m)me secht de heili
	ghe schrijfture he
	is den vader ghe
	hoersam gheworde(n)
	al totter doet to D(iscipel)
	Eeysschede de vad(er)
	den doet van em M(eister)
	gheens sijns D(iscipel) War
	o(m)me doden hem de
	ioden M(eister) Want hie
	hielt stedelike en(de)
	vast de rechtu(er)dich(ei)t
	in den leuen en(de) die
	waerheit in den lere(n)
	En(de) de menscheit was
	schuldich dese ghehoer
	samheit der gotheit
	te bewisene en(de) dese
	ghehoersamheit eys
	schet god van allen
	redeliken creature(n)
	D(iscipel) Wellick vader
	mochte vmmermeer
	ene(n) guden en(de) enen e
	nyghen sone so late(n)
	doden weert dat he
	et mochte verbede(n)
	M(eister) Do god sach dat
	sijn sone so edelen
	werck wolde vulle(n)
	<23ra>
	brenghen Als de(n) wre
	den tyrannen te verwy(n)
	nen en(de) de gheuanghene(n)
	to verlosen do gaf he
	em vulboert tot so lo
	ueliken werke ende
	verhenghedet dat he
	starff D(iscipel) Woe was
	dat recht by gode
	dat he den alrebeste(n)
	gaff voer de onghe
	rechtighen M(eister) Want
	de alre boseste den
	een foldighen men
	schen bedroghe(n) had
	de so was et recht
	dat de alre beste voer
	den menschen to pande
	stonde de den alre bo
	sesten mochte v(er)wi(n)ne(n)
	en(de) den onnosele(n) moch
	te <gestr.: weder> brenghen
	totter eersten vryg
	heit En(de) in dusdany
	gher maneren heuet
	god syne leefte der
	werlt ghetoent vn(de)
	daer o(m)me secht die
	scrifture Op dattu
	den knecht mochtest
	verlosen so heuestu
	dynen sone ouerghe
	<23rb>
	leuert D(iscipel) Jst dat die
	vader den sone ouer
	gheleuert heuet als
	ghescreuen is God en
	heeft synen eghenen
	sone nicht ghespaert
	meer he heuet ene voer
	ons allen ouerghele
	uert En(de) ist dat de sone
	hem seluen ouerghele
	uert heuet als ghescre
	uen is De hem seluen o
	u(er)gheleuert heuet voer
	ons wat sundighede
	dan iudas de hem oeck
	ouerleuerde M(eister) Die va
	der ouerleuerde den
	sone en(de) de sone sick sel
	uen o(m)me der leefte wil
	len meer iudas dedet
	o(m)me de ghiricheit D(iscipel)
	Waer o(m)me wolde he
	steruen in den holte M(eister)
	Op dat he den ghene(n)
	mochte verwynnen
	de an den holte de(n) me(n)
	schen verwonnen had
	de en(de) an den holte den
	ghenen mochte v(er)losen
	de an den holte gheual
	len was D(iscipel) Waer o(m)me
	starf he an den cruce
	<23va>
	M(eister) Op dat he de vier
	hoke der werlt moch
	te ghesuntmaken D(iscipel)
	Was sijn doet ghenoech
	voer alre me(n)sche(n) sun
	de M(eister) Ja en(de) gheet daer
	oeck ontellic en boue(n)
	Dat bewyse M(eister) Of (cristu)s
	voer dy stonde en(de) du
	wal wistest dat hie
	weer de heer d(er) mo
	ghentheit en(de) yema(n)t
	totti seghede dode
	hem of al de werlt
	sal vergaen soldestu
	hem dan doden op dat
	tu de werlt mochtest
	v(er)losen D(iscipel) gheen sijns
	M(eister) Waer o(m)me D(iscipel) Want
	sijn leue(n) is langher
	dan vntellelike werl
	de en(de) ic dede sulke sun
	de dat al de werlt
	nicht beteren enkun
	de M(eister) Alse sijn leuen
	weerdigher was
	dan ontellelike werl
	de so is sijn doet oeck
	vele duerbaerre
	dan ontellike werl
	de daer o(m)me was
	<23vb>
	sijn doet ghenoech
	tot alre menschen
	verlosynghe D(iscipel) Wat
	gaf hem de vad(er) vo[er]
	den verdienst M(eister)
	Wat solde hem die
	vader gheuen want
	al dinck sijn was Da[er]
	o(m)me seghet dat heili
	ghe ewangelium So[ne]
	al dat mijnis dat is
	oeck dijn D(iscipel) Mochte
	he dat loen sijnre do[de]
	nicht gheuen wen he
	wolde M(eister) He mochtet
	En(de) daer o(m)me gaf he
	dat den menschen voer
	wen he al desen ar
	beit gheleden heeft
	Voer sijn hilghe lijde(n)
	gaf he den menschen
	ontlidelicheit Ende
	voer synen doet gaf
	he den menschen on
	sterflicheit en(de) doer
	syne ellende gaf he
	hem dat ewighe va
	der lant D(iscipel) Hoe ma
	nighe vre was he
	doet M(eister) xl vre(n) lanck
	D(iscipel) Waer om M(eister) Op
	<24ra>
	dat he mochte leuen
	dich te maken de vier
	hoeken der werlt de
	inder <sic> ouertredinghe
	der tijn ghebode(n) inde(n) <sic>
	gheeste ghestoruen
	weren D(iscipel) Wie cruys
	ten hem M(eister) Want he
	steruen wolde beyde
	voer ioede(n) en(de) heyde(n)
	so gheue(n) de iode(n) den
	raet en(de) de heyde(n) die
	cruysten hem D(iscipel) Waer
	o(m)melach he in de(n) <sic> graue
	twe nacht en(de) ene(n) dach
	M(eister) twe nachte beteikent
	twe dode als des licha(m)s
	en(de) der zielen en(de) die
	dach beteikent syne(n)
	doet de daer was een
	licht onser doeden
	Den doet der zielen
	heeft (crist)us afgheno
	men Den doet des ly
	chames heeft he syne(n)
	wtuercorenen ghela
	ten tot eenre oefny(n)
	ghe en(de) den doet sal
	he oec vernichten
	als he weder comet
	totten ordel D(iscipel) Waer
	ghenck sijn ziele nader <sic>
	<24rb>
	doet M(eister) Sommighe
	voelen dat he va(n)der <sic>
	vren sijns doedes
	totter vren sijnres
	risinghe int voerbrecht
	der hellen was myt
	sijnen wtuercornen
	en(de) doe nam he se myt
	hem en(de) quam weder
	tot synen lycham en(de)
	verrees D(iscipel) Waer om
	en verrees hy niet
	te hant na der doet
	M(eister) Soe mochten die
	mensche(n) ghesecht heb
	ben dat he nicht doet
	gheweest en hadde
	meer in den pynen
	beswoghet weer en(de)
	hadde he na langher
	tijt verresen soe moch
	te daer twyuel an we
	sen off hijt weer D(iscipel)
	Waer om verrees he
	dan so gheringhe
	M(eister) Op dat he ghery(n)
	ghe troeste syne vre(n)
	de de va(n) sijnre doet
	bedroeuet weren
	D(iscipel) Waer om v(er)rees
	he inde(n) <sic> eerste(n) dach
	<24va>
	van der weke(n) M(eister) Op
	dat he de werlt moch
	te vernyen in den sel
	uen daghe daer he de
	werlt eersten in ghe
	schapen hadde D(iscipel)
	Waer om verrees
	he des derden daghes
	na sijnre doet M(eister) Op
	dat he mochte leue(n)
	dich maken de ghene
	de in sunden ghestor
	uen weren in drien
	tijden als voer der
	ewe onder d(er) ewe
	en(de) na der ewe inder <sic>
	tijt der gracien En(de)
	op dat wy de daer
	vallen in woerden
	in werken en(de) in ghe
	dachten weder op
	staen moghen ouer
	mits der ghelouen
	der heiligher driuol
	dicheit D(iscipel) Wat ghe
	daente hadde (crist)us
	na sijnre verrisenisse
	M(eister) He was seue(n) werf
	claerre dan de sonne
	D(iscipel) Jn wat ghedaen
	ten seghen hem sijn
	<24vb>
	discipulen M(eister) Jn so
	danigher formen
	als se hem te voere(n)
	pleghen te sien D(iscipel)
	Hadde he oec cleder
	an M(eister) Hie hadde cle
	der an ghenomen
	van der lucht en(de)
	do he to he(m)mel op
	clam verswonden
	die cleder weder
	in de eerste materi[en]
	D(iscipel) Woe vake open
	baerden he hem na
	sijnre verrisenisse
	M(eister) xij werf des
	eersten daghes o
	penbaerden he em
	achte werf Ten
	eersten ioseph van
	armathien inden <sic>
	kerkener daer he
	in gheleghet was
	om dat (cristu)m begra
	uen hadde als nico
	dem(us) scrifturen
	verclaert Ten an
	dere(n) male sijnre
	moder Ten derde(n)
	male marien mag
	<25ra>
	dalenen als sanctus
	marcus de ewangelis
	ta bescriuet Ten vier
	den male den twen
	marien de weder que
	men va(n) den graue
	als sanct(us) matheus
	bescriuet Ten vijfte(n)
	male sancto iacobo
	als sanct(us) paul(us) betu
	ghet Welke iacob(us)
	inden <sic> guden vrida
	ghe ghelouet hadde
	dat he nicht eten en
	wolde te(n) weer dat
	he (cristu)m leuendich
	seghe Ten seste(n) ma
	le sancto petro als
	lucas betughet Wa(n)t
	petrus hadde hem
	selue(n) verscheyden
	va(n)den <sic> andere(n) disci
	pulen en(de) volherde(n)
	in den screyen want
	he (crist)us versaket
	hadde Ten seuenden
	male den twen disci
	pulen de in emaus
	ghenghen als dat oec
	lucas seghet Ten
	achten male open
	baerde he sijne(n) disci
	<25rb>
	pulen des auendes
	en(de) ghenck tot em in
	myt beslotene(n) dore(n)
	als sanct(us) iohannes
	bescriuet Ten neghe(n)
	den male openbaerde
	he op ten achte(n) dach
	do thomas hem taste
	den Ten tiende(n) male
	den seuen discipulen
	de daer visschede(n) in
	den meer van tybe
	riaden Ten elften
	male opten berch va(n)
	galileen Ten twelf
	ten mael den xi apos
	tolen daer se saten
	en(de) aten dat was des
	daghes do he voert
	op steech to hemele(n)
	D(iscipel) Waer om seghet
	de ewangelista dat
	he eersten ope(n)baer
	de marien magdale
	nen M(eister) De ewa(n)gelia
	sijn bescreue(n) wtter
	hoechster waerheit
	Want de ewa(n)gelis
	ten en wolden ny et
	scryue(n) anders dan
	dat do ter tijt kun
	<25va>
	dich was Daer om
	seghet sanct(us) ioha(n)nes
	ewa(n)gelista Jhesus
	dede vele and(er) dinghe
	de nicht bescreuen
	en sijn in desen boke
	dat is in den ewa(n)gelio
	Jn den anderen vynt
	men so(m)myghe dynghe
	nochtan en vyntme(n)
	nicht al dat ih(es)us ghe
	daen heeft Want de
	ewangelisten en wol
	den nicht bescryuen
	dat onghelouelick
	was Hier om v(er)tel
	let sanct(us) ioha(n)nes
	alleen woe lazarus
	wtten graue verwec
	ket waert dat de an
	deren v(er)sweghe(n) heb
	ben D(iscipel) Clam (crist)us
	alleen op te hemel
	M(eister) Die mit hem van
	der doet op stonde(n)
	de clommen oec mit
	hem op to hemel D(iscipel)
	Jn wat ghedaen te
	clam he op M(eister) Hent
	ten wolken to waert
	he gheseen in sulker
	ghedaenten als he
	<25vb>
	voer sijnre passien
	hadde Mer do he van
	den wolken ontfan
	ghen was scheen he
	in sulker ghedaente(n)
	als he in den berch
	van thabor ope(n)baer
	den do sijn aensicht
	blenckede als de sonne
	D(iscipel) Waer om en steech
	he nyet to hant op do
	he verresen was M(eister)
	Omme drie saken Ten
	eersten op dat syne
	discipulen ouermits
	onder vindinghe be
	kenne(n) mochten dat
	he waerlike v(er)resen
	was do se em saghen
	eten en(de) drincke(n) Ten
	anderen male wolde
	he na xl daghen to
	hemele stighen op dat
	he bewese dat al de
	ghene to hemele sty
	ghen sullen de daer
	veruullen de x ghebo
	de ynt den vier ewa(n)
	geliu(m) Ten derde(n) ma
	le want men ghelo
	uet dat de hillighe
	kerke de (crist)us gheist
	like lycham is to
	<26ra>
	hemele clymme(n) sal
	wa(n)neer xl daghe
	voer by leden sijn
	na der passien de
	de hiliighe kerke
	lijden sal onder ente
	kerst D(iscipel) Wat is dat
	(crist)us sittet ter rech
	terhant des vaders
	M(eister) Dat is dat de me(n)sch
	heit rustet in der glo
	rien der godheit en(de)
	bid voer ons den va
	der als he em syne
	passye presentiert
	D(iscipel) Waer o(m)me en san
	de he rechteuoert
	nyet den hillighen
	gheest mer hewach
	tede <sic> tien daghe lanc
	na den dat he ten he
	mele steghen was
	M(eister) Omme drie sake(n)
	willen Ten eerste(n)
	male op dat de aposte
	len mit vasten en(de) ghe
	bede em bereide(n) moch
	ten totter tocomst
	des hillighen gheistes
	Ten anderen male
	o(m)me to bewysene dat
	de ghene ontfange(n)
	den heilighen gheist
	de daer v(er)uullen die
	<26rb>
	tien ghebode Ten der
	den male wolde he den
	hillighen gheest sende(n)
	in den vijftichsten da
	ghe na den dat he va(n)
	der doet verresen was
	op dat de ghelouighe(n)
	menschen ontfanghe(n)
	mochten de ee der lief
	ten in den vijftichste(n)
	daghe na den dat se
	verloest were(n) va(n)
	der werlt gheliker
	wijs als dat volc go
	des in den olde(n) testa
	mente ontfenc de ee
	des anxtes in den vijf
	tichsten daghe na den
	dat se van egypten
	verloest weren Jn
	Jubileo dat is in den
	gulden iaer dat me(n)
	altoes heelt inden <sic>
	vijftichsten iaer plach
	dat Jodesche volc we
	der to ontfanghene
	de eerfnisse de se ver
	lore(n) hadden des ghe
	lijcs heuet da kerste(n)
	volc in den vijftich
	sten daghe na (crist)us
	v(er)risinghe wed(er) ont
	<26va>
	fanghen de vryheit
	en(de) der eerfnisse des
	Paradises de onse
	eerste olders Adam
	en(de) eua verlore(n) had
	den D(iscipel) heuet (crist)us
	nv volcomen blijscap
	M(eister) Jn eenre mane re
	heuet he vollencome(n)
	blijschap en(de) in eenre
	maneren en heeft he
	er noch niet So vele
	alst sijns selues per
	sone an gheet so heuet
	he de alre vollenco
	menste blijschap Mer
	so vele alst sijn lycha(m)
	dat de hillighe kerke
	is angheet so en heu[et]
	he noch ghene volco
	mene blijtschap
	Want alle dinghe
	en syn noch der hil
	lighen kerken niet
	onder worpe(n) Want
	de hillighe kerke
	wert noch gheblas
	phemiert van den
	ioden Bespottet va(n)
	den heydene(n) ghe
	schoert van den
	ketters en(de) anghe
	<26vb>
	uochten va(n) den qua
	den kersten En(de) alle
	de lede van der hilli
	ghen kerken dat syn
	de wtuercoerne me(n)
	schen lyde(n) noch alle
	daghe Meer wa(n)neer
	(crist)us alle sijne lede
	dat sijn alle wtuer
	coerne mensche(n) tot
	em vergadert he
	uet so sal sijn licham
	dat is de vergaderi(n)
	ghe aller hillighen
	hebben vollencome(n)
	blijschap D(iscipel) Wo is
	de hillighe kerke
	(crist)us lycham en(de) de
	wtuercoerne me(n)sche(n)
	syne lede M(eister) Als dat
	licham den houede
	to gheuoghet is en(de)
	van em regiert wert
	Also wort de hillighe
	kerke ouermits dat
	erwerdighe sacra
	ment des lichams <gestr.: (crist)>
	(crist)i em to gheuoghet
	en(de) mit em verenighet
	En(de) alle rechtuerdi
	ghe menschen werde(n)
	<27ra>
	van (crist)o regiert een
	yeghelic na sijnre or
	dinancien recht als
	alle lede regiert wer
	den werden va(n) den
	houede De oghen
	der hillighen kerke(n)
	synt de p(ro)pheten de
	tocomende dinghe
	voerghesien hebbe(n)
	en(de) de hillighe apos
	telen de ander me(n)
	schen gheleidet heb
	ben va(n) den weghe
	der dwelinghe tot
	ten lichte der recht
	uerdicheit De ore(n)
	der hillighen kerke(n)
	synt de ghehoerse
	me menschen die de
	ghebode godes hore(n)
	en(de) mitten werke(n) vol
	lenbrenghen Die
	nesen synt de ghene
	de onderscheit heb
	ben tusschen guet
	en(de) quaedt De o(n)rey
	nicheit de wt der
	nesen gheworpen
	wort syntde ketters
	<27rb>
	de ouermits den orde
	le der gheenre de on
	derscheit hebbe(n) ghe
	worpen werde(n) wt
	der hillighen kerke(n)
	De mont dat synt de
	hillighen leerres
	De tande synt die
	ghene die de hillige(n)
	scrijftuer beduden
	De hande synt die
	ghene die de hillighe(n)
	kerken bescherme(n)
	De voete sijnt de ac
	kerlude die de hilli
	ghen kerke(n) myt
	eren arbeyde voede(n)
	Discipel <in HS: Discipel am Ende der nächsten Zeile>
	WAer o(m)me
	wart dat licha(m)
	(crist)i consacriert va(n)
	den brode en(de) dat bloet
	van den wijne M(eister) Dat
	licham (crist)i wart
	daer o(m)me consacriert
	van den brode Want
	he heeft seluen ghe
	secht Jc bin dat leue(n)
	dighe broet Sijn bloet
	wart daer o(m)me con
	sacriert va(n) den wijne
	want he heeft ghesecht
	<27va>
	Jc bin een waer wijnstock
	En(de) als dat licham ghe
	uoedt wart van den wt
	wendighen brode Also
	wart de ziele gespiset
	van den aller hillichste(n)
	licham (crist)i En(de) als dat
	broet ghemaket wart
	van vele kornekens so
	wart dat gheestlike
	licham (crist)i vergaddert
	van vele(n) wtuercorne(n)
	menschen En(de) als dat
	broet ghebacke(n) wart
	in den vure so is (crist)us
	ghebacken inden <sic> oue(n)
	der passien Dit alre
	hillichste sacrament
	wart oec gheheten
	vleysch want dat
	wort voer ons ghe
	offert recht als een on
	beulecket lam Die
	wijn wart vergaddert
	van vele druuen en(de)
	besekens en(de) wart wt
	ghedrucket in der wijn
	persen also wort dat
	gheestlike licha(m) (crist)i
	vergaddert va(n) vele
	rechtuerdighen men
	schen en(de) wort wtghe
	perset in der persen
	des cruces der peni
	<27vb>
	tencien en(de) manigher
	hande tribulacie(n) De
	wijn wart v(er)wandelt
	in bloet op dat onse
	ziele de nv is in den
	blode dat is in der
	sunden ouermits dit
	alre hillichste sacra
	ment gherechtuer
	dighet moghe wer
	den Dat broet wart
	verwandelt int licha(m)
	(crist)i en(de) daer is mede
	verenighet dat bloet
	en(de) de ziele want een
	leuendich licham en
	mach niet wesen sun
	der de ziele en(de) sunder
	den bloede en(de) daer is
	oec mede verenighet
	de godheit Wa(n)t dese
	vier als de godheit
	de ziele dat licham
	en(de) dat bloet synt in
	(crist)o so verenighet
	dat se numermeer en
	moghen werde(n) v(er)schei
	den van een De wijn
	wort verwandelt int
	bloet en(de) daer mede
	verenighet dat licha(m)
	en(de) de ziele Wa(n)t leue(n)
	dich bloet en mach niet
	<28ra>
	wesen sunder dat ly
	cham en(de) sunder der
	zielen en(de) daer is oec
	mede verenighet de
	godheit als nv ghe
	secht is Aldus is (crist)us
	vollencomen god en(de)
	vollencomen me(n)sche
	onder de ghedaente
	des brodes en(de) onder
	elken stupken de va(n)
	der ghedaente des
	brodes ghebroken
	wart En(de) he is oec al
	heel en(de) vollencomen
	onder de ghedaente
	des wijns en(de) onder
	elcken dropeke(n) de
	van der ghedaente
	des wijns ghedeelt
	wart en(de) nochtan en
	ist meer een (crist)us
	¶ Hier moghe wi een
	exempel by nemen
	van enen woerde dat
	vele menschen gheku(n)
	dighet en(de) ghepredi
	ket wert Dat woert
	bliuet al heel in des
	gheens herte de dat
	wtspreket en(de) dat
	gheet elken me(n)sche(n)
	de dat hoert doer de
	oren int herte ende
	nochtan enisset mer
	een woert en(de) bliuet
	<28rb>
	al heel en(de) onghedeelt
	Also bliuet (crist)us oec al
	heel in den hemel ende
	gheet elken menschen
	de dat hillighe sacra
	ment werdelike ont
	seet doer den mont
	in de ziele en(de) nochtan
	en ist mer een (crist)us
	en(de) bliuet al heel en(de) on
	ghedeelt D(iscipel) Nu daer
	ghesien wart de ghe
	daente des brodes en(de)
	des wijns Wo prede
	ket men dan dat dat sy
	dat vleysch en(de) dat bloet
	(crist)i M(eister) Want daer is
	waerachtlike dat alre
	hillichste licham (crist)i dat
	de hillighe ioncfrouwe
	maria ghewo(n)nen heuet
	dat daer henc an den cru
	ce en(de) dat daer op gheste
	ghen is totten hemele
	En(de) de ghedaente des
	brodes en(de) des wijns
	bliuet daer o(m)me op
	dattu dy niet verscric
	ken en soldest to o(n)t
	fanghene dat Puer
	bloet alst ghedrope(n)
	heuet wt der syde
	(crist)i en(de) op dattu mer
	verdienstes hebben
	mochtest als du ghe
	louest niet dat men
	<28va>
	siet mer dat men i(n) den
	ghelouen versteet D(iscipel)
	Wat salicheit is hier
	inne gheleghen M(eister) De
	alre hoechste salicheit
	is hijr inne gheleghen
	Want recht als de
	spyse verwandelt
	wart int vleysch des
	gheens die de spyse
	etet so wart een ye
	ghelic ghelouich me(n)
	sche ouermits de se al
	re hilichste spyse ver
	wandelt int gheiste
	like licham (crist)i En(de)
	hijr o(m)me werde wy
	ouermits den ghelo
	uen myt (crist)us ghe
	crucet der werlt en(de)
	den begherlicheiden
	en(de) in der doepe wer
	de wy mit (crist)o be
	grauen Mer ou(er)mits
	der spyse sijns licha
	mes werde wi ver
	enighet mit sijne(n) gheist
	liken lichame dat is
	mit der hilligher ker
	ken en(de) daer vmme
	sole wy opgheuoert
	werden daer (crist)us
	is Want de lede mo
	ten van node volghe(n)
	oeren houede D(iscipel) Heb
	<28vb>
	ben se oec meerre hil
	licheit de meer ostie(n)
	ontfanghen M(eister) Men
	lest va(n) den hemelsche(n)
	brode dat de ghene
	de meer v(er)gaddert
	hadde de en hadde
	nicht te meer en(de) de
	ghene de mijn v(er)gad
	dert hadde de en
	hadde nicht te mijn
	Aldus ist oec van
	den alre hillichsten
	sacramente Want
	een ytlick ontfeet
	dat lam godes all
	heel en(de) al de ghelo
	uighen ontfanghe(n)
	dat to samen al heel
	nochtan bliuet he
	al heel inden <sic> hemel
	D(iscipel) Wat loen hebben
	de ghene de dyt wer
	deliken ontfaen M(eister)
	Se sullen dubbelt
	loen hebben Se sulle(n)
	myt eenre kronen
	ghecroent werden
	want se mit eerwer
	dicheit dat ontfan
	ghen Se sullen mit
	eenre andere(n) crone(n)
	ghecroent werden
	want se mit werdi
	ghen zeden en(de) werke(n)
	<29ra>
	em daer to bereide(n) D(iscipel)
	Wat voelstu van den
	ghenen de dat o(n)wer
	delike ontfanghen
	M(eister) De sint verraders
	en(de) crucers des here(n)
	D(iscipel) Om wat sake(n) sule(n)
	de priesters misse doe(n)
	M(eister) Allene om de sake
	godes en(de) oers selues
	salicheit en(de) der ganser
	hilligher kerke(n) D(iscipel)
	Maken de quade(n) pries
	ters oec dat lycham
	(crist)i M(eister) Al sijn de pries
	ters in den staet der
	verdomnisse nochtan
	wort de hostie v(er)wan
	delt in dat licha(m) (crist)i
	ouermits de woerde
	die de priester spreke(n)
	Want de priester en
	consacrieren nicht
	meer (crist)us consacriert
	selue(n) en(de) doer sijne vi
	ande werct he salich
	heit sijne(n) wtuerkor
	nen kindere(n) Hijr om
	enwort dit eerwer
	dighe sacrame(n)t nicht
	snoder wa(n)neert con
	sacreert wort va(n) de(n)
	alre quadeste(n) pries
	<29rb>
	teren en(de) et en wort
	oec nicht v(er)betert
	va(n) den alre besten
	en(de) alre hillichsten
	priestere gheliker
	wijs als de sunne
	nicht besmittet en
	wort wa(n)neer se
	schynet op den stinc
	kenden dreek en(de) se
	en wort oec nicht
	verclaert wa(n)neer
	se schynt op dat sanc
	towariu(m) oft op dat
	blende golt en(de) na de(n)
	ghelouen der hilligher
	kerke(n) soisset kun
	dich en(de) openbaer
	dat al de ghene de
	daer gaet totte(n) hil
	lighen sacramente
	de ontfanghe(n) dat
	lycham (crist)i meer
	de rechtuerdighe(n)
	ontfanghen allene
	de cracht des hilli
	ghen sacramentes
	D(iscipel) Salme(n) den qua
	den priestere(n) oec
	ghehoersam wesen
	M(eister) Waer sie gued
	ghebiede(n) so salme(n)
	<29va>
	ghehoersam wesen
	nycht em mer de(n) here(n)
	want se segghent en(de)
	en doens nicht daer
	van secht (crist)us i(n)den <sic>
	hillighen ewangelio
	Al dat se iv segghe(n)t
	dat holdet en(de) doet
	mer na hare(n) werke(n)
	en wilt nicht doen
	want se segghent
	en(de) en doens nicht
	En(de) weert dat de qua
	de priestere(n) quaet
	gheboden so salmen
	se versmaen want
	men moet gode meer
	ghehoersam wesen
	dan den menschen
	D(iscipel) Moghen de quade(n)
	priester oec wal bin
	den en(de) ontbinden
	M(eister) Also langhe als
	se nicht en sint ope(n)
	baerlike verba(n)ne(n)
	en(de) van der hiligher
	kerke(n) v(er)wesen al
	isset dat se starcli
	ke inden <sic> sunden
	verbunden sijn
	nochtan moghe(n)
	<29vb>
	se binden en(de) ontbin
	den Want se en doe(n)
	dat nicht mer (crist)us
	bint en(de) ontbint o
	uermits der pries
	ter ampt En(de) wa(n)
	neer de quade pries
	ter va(n) der hiligher
	kerken ope(n)baer
	like verwesen sijn
	so salmen se ver
	smaen als kettere
	want so langhe als
	iudas mit den hilli
	ghen apostelen was
	so scheen he (crist)us
	vrend te wesen en(de)
	he predikede ende
	doepte en(de) dede tei
	ken als de anderen
	Mer do he van em
	ghescheiden was do
	scheen he een open
	baer viant Des ghe
	likes also langhe alse
	de quade priesters
	synt in der ghemeen
	schap der hilligher
	kerken so ist al vast
	dat se doen in oeren
	ampte D(iscipel) Salmen
	de quaden oec v(er)dra
	<30ra>
	ghen M(eister) Den quaden
	en salmen nicht na
	volghen mer men sal
	se verdraghen in der
	hilligher kerken
	hent ter tijt to dat
	(crist)us come die de wey
	ten koern scheiden sal
	van den hederyc en(de)
	sal den hederick dat
	synt de quaden men
	schen ouerleueren
	den ewyghen vuer
	en(de) sal den weyte dat
	synt de guede men
	schen op legghen in
	sijn schuren dat is i(n)
	dat rijke der hemele(n)
	D(iscipel) Mijn ziele heuet
	sick hoghe verurou
	wet in den here(n) wa(n)t
	ick bin ouermits dy
	verluchtet mit den
	groten lichte der we
	tentheit Hijr om bid
	ic dy dat ick noch meer
	vraghen moghe M(eister)
	Vraghe wattu wilst
	en(de) du salst hoere(n) wat
	tu begheerst Discipel
	WAt is de vrye
	wille Meyster
	Dat is vrygheit to
	verkiesen gued of
	quaet Dat hadde
	<30rb>
	de eerste mensche i(n) den
	paradise vryg mer nv
	ist gheuanghen Want
	een mensche en wil gheen
	gued ten sy dat em de
	ghenade godes to hul
	pe come en(de) een me(n)sche
	en kan oec gheen guet
	volbrenghen sunderde
	ghenade godes D(iscipel) Waer
	om hebben de quaden
	menschen ouerulodelike(n)
	rijcdom en(de) bloyen i(n) der
	macht en(de) in ghesuntheit
	des lichaems en(de) de gue
	den menschen arbeide(n)
	in armoden en(de) werden
	onrechtuerdeliken ver
	drucket va(n) den quade(n)
	en(de) vergaen in ziecheiden
	en(de) in crancheide(n) des
	lichams M(eister) De quade(n)
	hebben somtijt ouer
	ulodicheit va(n) desen
	tijtliken guede(n) op dat
	de gueden menschen
	versmaen al tijtlick
	voerspoet als se sien
	dat de alre boseste me(n)
	schen daer ynne bloye(n)
	De quaden hebbe(n) ou(er)
	ulodelic rijcdom ten
	eersten op dat se wt
	<30va>
	den rechtuerdighen
	ordel godes to haere
	meere verdomnisse
	mit gelde vulbren
	ghen moghen dat
	quade dat se beghe
	ren ten anderen ma
	le op dat se loen ont
	fanghen in deser tijt
	voer dat selue guet
	dat se ghedaen heb
	ben Want allent dat
	se guedes doen dat doe(n)
	se om tijtlic gued en(de)
	daer om entfanghe(n)
	se haer loen in deser tijt
	De quaden blencken
	in der moghentheyt
	ten eersten op dat se
	moghen vulbrenghe(n)
	dat quade dat se be
	gheren ten anderen
	male op dat se de wt
	uerkoernen me(n)sche(n)
	moghen castien ende
	beteren van oeren
	quaden werke(n) Hijr
	om synt de duuel en(de)
	de quaden mensche(n)
	nutte en(de) se sint oec
	noet druftich op dat
	de wtuercorne men
	schen ouermits se wer
	den gheprouet ende
	<30vb>
	ghereynighet en(de) so
	sunder vlecke opghe
	uoert totten ryke der
	hemelen De quade(n)
	bloyen in der ghesont
	heit en(de) en gheuoele(n)
	ghene gheyslinghe
	mit den mensche(n) op
	dat se na der doet
	swaerlike ghepini
	ghet moghen werde(n)
	De gueden werden
	daer o(m)me v(er)drucket
	en(de) ghequellet i(n) siech
	heiden op dat se ghe
	ne wallust en hebbe(n)
	in den quaden en(de) er
	mysdaet en(de) er ghe
	breke wtghedelighet
	moghen werde(n) of
	ist dat se ghene ghe
	breke en hebben so
	werden se ghecroent
	om der v(er)duldicheit
	willen D(iscipel) Waer o(m)me
	hebben somighe gue
	de menschen ou(er)ulo
	dicheit en(de) rijcdom
	en(de) werden v(er)hoghet
	in der macht ende
	ghesterket in der ghe
	sontheit En(de) somighe
	quade me(n)sche(n) arbei
	<31ra>
	den in armoden en(de) in
	crancheiden en(de) werde(n)
	verdrucket M(eister) Somi
	ghe guede menschen
	hebben daer o(m)me rijc
	dom op dat se moghe(n)
	vollenbrenghe(n) die
	werke der barmher
	ticheit en(de) ander gude
	werke de se beghere(n)
	en(de) daer in werden se
	vermaent dat se sul
	len anmerke(n) by der
	soeticheit de dat tijt
	like guet schijne(n) to
	hebben woesoete en(de)
	wo guet dat ewighe
	guet is Want by den
	ewighen guede te
	gheliken is alle tijtli
	ke ghenoechte ende
	vroude is niet dan
	grote onghenoechte
	en(de) droefheit Die
	gueden werden ver
	hoghet in der macht
	o(m)me drie saken Ten
	eersten male omme
	sic seluen op dat sie
	crachtliken moghen
	oefenen de gueden
	werke de se in der
	herte(n) begrepe(n) hebbe(n)
	<31rb>
	Ten anderen male o(m)
	me de wtuercoerne(n)
	op dat se de moghen
	beschermen Ten der
	den male o(m)me de qua
	den op dat se de mo
	ghen bedrucke(n) ende
	bedwy(n)ghen dat se so
	vele niet en schade(n)
	als se willen De gue
	den werde(n) ghester
	ket in der ghesontheit
	op dat de rechtu(er)dighe(n)
	em niet en bedrouen
	van hoerre siecte(n) mer
	em verbliden en(de) gode
	dancken va(n) hoerre
	ghesontheit Somighe
	quade menschen such
	ten hier in armoden
	in siecheiden of i(n) cas
	tyghinghedes <sic> lichams
	en(de) in droefheide(n) op
	dat se hijr ynne moghe(n)
	leren wo bitter die
	ewyghe pyne(n) synt
	daer se mit quaden
	werken to haesten
	D(iscipel) Omme wo vele sa
	ken wort den me(n)sche(n)
	ghegheue(n) ziecheit
	<31va>
	of moynisse des ly
	chams M(eister) Omme
	vijf saken Ten eers
	ten male o(m)me die
	glorie godes op dat
	god daer va(n) ghelo
	uet werde en(de) syne
	werke daerin ope(n)
	baert alst gheschie
	de in lazarus den
	(crist)us vander <sic> doet
	verweckede en(de) den
	gheboernen blinden
	den (crist)us siende ma
	kede Ten anderen
	male tot bewaringhe
	der oetmodicheit daer
	alle doghede in bewa
	ert werden alst ghe
	schiede den hillighen
	apostel paulus den
	de enghel sathanas
	moyde op dat he em
	nyet verheffen en
	solde van der grotheit
	der openbaringhe
	Ten derden male tot
	vermeeringhe der
	doechden alst gheschie
	de den hillighen man
	Job en(de) thobyas de v(er)
	duldelike leden hoer
	<31vb>
	ziecheiden en(de) worde(n)
	noch hilligher Ten
	vierden male so wort
	den menschen ziecte
	ghegheuen op dat
	he verstaen moghe
	syne sonde en(de) betere(n)
	de alst gheschiede
	den ghychtighen
	menschen den (crist)us
	ghesont makede als
	men lest in den hilli
	ghen ewangelio en(de)
	alst gheschiede den
	coninc ezechias Ten
	vijften male so wort
	den menschen ziecte
	ghegheuen wt wra
	ke des almechtighe(n)
	godes op dat de er
	pine(n) hier beghy(n)ne(n)
	en(de) so comen totten
	ewighen pyne(n) alst
	gheschiede den bosen
	conync anthiochus
	de den tempel godes
	hadde beroert en(de) de
	ghene die de ee godes
	holde(n) wolden myt
	sware(n) pyne(n) hadde
	ghedodet en(de) alst ghe
	schiede den coninck
	herodes de in swarer
	<32ra>
	zuecten sijn leue endede
	D(iscipel) Waer o(m)me leue(n) so
	mighe quade mensche(n)
	langhe en(de) somighe
	guede steruen gherin
	ghe En(de) somighe gude
	menschen leue(n) langhe
	en(de) de quaden steruen
	gheringhe M(eister) God
	lat somtijt de quade(n)
	langhe leue(n) op dat se
	de wtuercoerne(n) men
	schen moghe(n) oeffene(n)
	en(de) corrigiere(n) van
	hoeren ghebreken
	en(de) dat se selue(n) sol
	den mer pine hebbe(n)
	na der doet En(de) god
	haelt de hillighe me(n)
	schen gheringhe va(n)
	hier op dat se niet
	langher verdrucket
	en werden in weder
	stote mer gheringhe
	comen totter ewigher
	vrouden God ghyft
	somighen rechtuer
	dighen mensche(n) lanc
	leuen op dat er ver
	diente vermeeret
	moghen werde(n) ende
	vele menschen ouer
	myts eren gueden
	<32rb>
	exempel bekiert wer
	den En(de) somighe qua
	de menschen werden
	gheringhe ghegrepe(n)
	totter ewighen pyne(n)
	op dat de wtuercoer
	ne menschen de noch
	in dwelinghen synt
	daer van verueert
	werden en(de) em also be
	teren van der dwelin
	ghen D(iscipel) Sint de men
	schen onselich de gheen
	wederstoet en hebbe(n)
	M(eister) Sie synt o(m)mer alre
	onsalighest dent ver
	henghet wert in alle(n)
	dinghen soetelike te
	leuen en(de) al hoer begher
	ten na hoerre wallust
	te veruulle(n) Want als
	se gheen wederstoet
	en hebben in dessen le
	uen so werden se bereit
	totten ewighen pyne(n)
	recht alse berne holt
	dat men drughet tot
	ten vure Mer de me(n)
	schen synt alre selichst
	de hijr mit vele scharp
	heit en(de) wederstoet
	gheoeffent werden
	en(de) er begherten i(n) de
	ser tijt niet en moghen
	<32va>
	vercrighen Want also
	werden se recht als
	wtuercoerne kyndere
	mit gheyselen gheleert
	en(de) bereidet totte(n) ewy
	ghen rijke want als
	de scrijftuer secht got
	gheyselt alle sone die
	he ontfeet Somtijt
	werden de sunders in
	desen leuen niet ghe
	gheyselt ofte myn dan
	de gueden Want daer
	en is gheen hope va(n)
	haerre beteringhe
	Mer de ghene dent
	ewighe leue(n) bereyt
	wert de moten van
	node hier ghegheyselt
	werden want de scrijf
	tuer is waerachtich
	de daer secht Sone en
	wil niet ontbreke(n) in
	der discipline(n) des he
	ren en(de) en laet dy niet
	moylic wesen als du
	va(n) em berispet weer
	dest Want wen de here
	lief heuet den beris
	pet he en(de) gheiselt al
	le sonen de he ontfeet
	Hijr o(m)me segghe mitte(n)
	psalmisten Jc bin be
	reit in den gheiselen
	<32vb>
	want my wort bereit
	de ewighe erfnisse
	godes Mer en wilstu
	ghene gheisele ont
	faen so en wort dy
	ghene erfnisse ghe
	gheuen want dat is
	noet dat alle wtuer
	coerne sone godes i(n)
	deser tijt ghegheiselt
	werden want ghey
	selen en(de) manigher
	hande lyden is arse
	die teghen de sunde(n)
	De onrechtu(er)dighe(n)
	hebben weinich be
	druckenisse en(de) de
	rechtuerdighe(n) heb
	ben vele bedrucnisse
	Mer de onrechtuer
	dighen solen na vele
	bedrucnisse ofte na
	ghine(n) bedrucnisse
	comen totter ewigher
	bedrucnisse daer sie
	nu(m)mermeer v(er)loest en
	moghen werden Mer
	de rechtuerdighen
	solen na vele bedruc
	nisse come(n) totten ewi
	ghen vrede daer sie
	nummeer enich lyden
	of bedrucnisse of ver
	driet hebbe(n) en soelen
	<33ra>
	En(de) ic wil dattu we
	test dat de quade me(n)
	schen sint altoes on
	mechtich en(de) sint nu(m)
	mermeer sunder py
	ne al hadden se oec
	de crone en(de) de macht
	va(n) den conyncrike
	En(de) de wtuercoerne
	synt altoes mechtich
	en(de) en werden nu(m)mer
	meer beroeft va(n) hare(n)
	lone al weren se oec
	gheuanghen inde(n) ker
	kener D(iscipel) O(m)me de leue(n)
	godes laet my dat ghe
	ringhe weten M(eister) Die
	quaden synt altoes
	onmechtich want se
	en willen gheen guet
	en(de) daer o(m)me en v(er)mo
	ghen se oec ghee(n) guet
	En(de) dat se quaet ver
	moghen enis ghene
	macht mer onmacht
	gheliker wijs als
	dat een mensche val
	len mach dat is o(n)macht
	mer datmen <sic> stae(n)mach <sic>
	sonder vallen dat is
	macht Die quaden
	menschen en synt nu(m)
	<33rb>
	mermeer sunder pyne
	want se werden ghe
	quellet van der wre
	der consciencien en(de) se
	hebben stedelike anxt
	dat em er guet sal
	ghenomen werden
	of dat se sollen ghe
	slaghen werden of
	gheuanghen Daer
	o(m)me secht de scrijftu
	re Daer en is ghee(n)
	vrede den bosen me(n)
	schen sprect de heer
	Mer de wtuercoerne
	menschen synt alte
	mechtich want sie
	synt so begauet mit
	der ghenaden godes
	dat se dat guedewil
	len en(de) vermoghen
	en(de) dat quade versma
	den se Se werden
	niet beroeft va(n) hoe
	ren lone want sie
	blyuen sonder anxt
	en(de) verbliden hem
	van der hope der
	tocomender glorie(n)
	Hijr o(m)me secht die
	scrijftuer De recht
	<33va>
	uerdighe mensche sal
	wesen sunder anxt
	Jc wil di noch een dinck
	segghen Den quaden
	en compt niet guedes
	to en(de) den gueden en
	coempt niet quades
	to D(iscipel) Jn den namen
	godes wat sechstu nv
	En hebben de quade(n)
	menschen hijr niet
	weelde en(de) werschap
	en(de) verurouwen hem
	van schoenheit der
	wijue en(de) glorieren
	in costelen clederen
	en(de) werden verhoghet
	mit ghelde en(de) guede
	en(de) mit groten ty(m)mer
	En(de) die guede(n) me(n)sche(n)
	werden gheslote(n) in
	kerkenere(n) en(de) werde(n)
	gheslaghen mit swa
	ren slaghen en(de) ghe
	pinighet mit hungher
	en(de) dorst en(de) mit vele
	verdriets M(eister) Wa(n)neer
	e voerspodighe aue(n)
	tuer de quade me(n)sche(n)
	veruult mitten goe
	den de du my vertel
	let heuest so synt se
	ghelijc den visschen
	<33vb>
	de blydelike biten an
	den anghel meer al
	to hant mitter blijscap
	werden se ghetoghe(n)
	wt den water en(de) ghe
	dodet Se synt oec ghe
	lijc den ghenen den
	men eerst ghijft en
	wenich honighes to
	drinckene en(de) dan daer
	na dwinghet dat bit
	ter is sonder eynde
	wt to drinkene Voer
	de weelde en(de) werschap
	solen se veruult werde(n)
	mit bitteren gallen
	en(de) van schoenheit der
	wyuen sullen sie ver
	uult werden mit stinc
	kenden sweuel ende
	mit verueerliken
	padden En(de) voer de
	schoenheit der clede
	ren soelen se ghecle
	det werden mit gro
	ten laster en(de) mit ewi
	gher schanden Ende
	voer dat ghelt ende
	grote ty(m)mer soelen
	se ontfanghen hels
	che worme Daer om
	me secht de scrijftuer
	Sie brenghen er da
	<34va>
	ghe to mit ghenoechte(n)
	en(de) in enen oghenblick
	stighen se neder totter
	hellen Mer als de gue
	den ghepijnt werden
	mitten tijtliken o(n)ghe
	uallen de du vertelle(n)t
	heuest so synt se ghe
	lijc den ghenen de eers
	ten eten peper of and(er)
	cruet op dat de wijn
	daer na de soeter smake
	Want voer den kerke
	ner den se nv lyde(n) sol
	len se ontfanghe(n) wer
	den in de ewighe taber
	nakele Voer de slaghe
	soelen se hebben ewighe
	blijschap en(de) vroude
	voer den hongher en(de)
	dorst soelen se versadet
	werden mid der ewy
	gher zoeticheit so dat
	se voert an nu(m)mermeer
	dorst of hungher voe
	len en soelen Voer de
	manigherhande pyne
	de se nv lijden so soelen
	se so selich werde(n) dat
	se nu(m)mermeer enich
	suchten os droefheit
	hebben en sulle(n) Hijr
	<34rb>
	o(m)me wert bewesen
	dat de gueden altoes
	synt rijke en(de) selich
	en(de) de quaden synt al
	toes arm en(de) onselich
	D(iscipel) Waer va(n) comen
	de werdicheit en(de) de
	machten op der eerde(n)
	M(eister) Van gode synt al
	le werdicheit en(de) macht
	als de scrijftuer secht
	Daer en is ghene macht
	anders dan van gode
	D(iscipel) Hebben de prelate(n)
	en(de) ouersten oec meer
	verdienstes by gode
	M(eister) De werdicheit of
	macht en maket den
	menschen niet guet
	voer gode Jst dat em
	ontbreket de guede
	verdienst Meer wan
	neer gheistlike ouer
	sten als bisschope off
	priesteren de onder
	saten leren mit woer
	den en(de) exempele(n) so
	soelen se so vele meer
	loens hebbe(n) dan de
	anderen wo vele zie
	len ouermits em be
	holden werde(n) Daer
	o(m)me secht de scrijfture
	<34va>
	Hie sal hem setten ouer
	al syn guet Meer ist
	sake dat se den onder
	saten onttrecke(n) dat
	woert der salicheit
	en(de) leyden se mit qua
	den exempele in die
	kule der ewigher doet
	so solen se vele meer
	pyne hebben dan die
	anderen wo vele ziele(n)
	dat ouermits horen
	quaden exempele
	vergaen synt ofte
	wo vele zielen dat
	se versumet hebben
	mit prediken of mit
	<gestr.: bekeren> lere(n) to beke
	ren ofte to beholden
	Daer o(m)me secht die
	scrijftuer Wen vele
	beuolen is den sal oec
	vele of gheeschet
	werden En(de) anders
	waer den mechtighe(n)
	sullen crachtlike pine
	lyden En(e) de werlike
	ouersten alse cony(n)ghe
	hertoghen greue(n) en(de)
	richters isset dat se
	rechtuerdelike orde
	len en(de) ghenadelike
	mitten sunders oere(n)
	<34vb>
	ondersaten o(m)me gaen
	so soelen se van gode
	den rechtuerdighen
	richter meerre loen
	ontfanghen dan de
	anderen Meer ist
	dat se onrechtuerde
	liken leuen en(de) orde
	len en(de) dat volc wre
	delike verdrucken
	so solen se swaerre
	pyne lyden dan die
	anderen Want ordel
	sonder barmhertich
	heit sal den ghene(n)
	gheschien de ghene
	barmherticheit en
	doet D(iscipel) Nu god al
	mechtich is als de
	scrijftuer secht al dat
	he wil dat heeft he
	ghedaen waer o(m)me
	secht men dan van
	gode dat he some
	nicht en vermach
	als lieghen en(de) doen
	dat de dinghe de ghe
	scheet sint niet ghe
	scheen en weren M(eister)
	alsmen de dinghe
	van gode secht secht
	men ghene onmacht
	van em mer de alre
	<35ra>
	hogheste macht Wa(n)t
	alle creaturen en ko
	nen gode dar niet
	to brenghen dar he
	sijnen staet v(er)wande
	le D(iscipel) Segghe nv
	wattu voelste van
	den ghenen die de
	werlt versmaen als
	monike en(de) and(er) gheest
	like lude M(eister) Jst dat
	se er opset mitte(n) wer
	ken veruullen ende
	gheestlike leuen so
	sullen se mit den here(n)
	to gherichte sitten
	Mer ist dat se er op
	set niet en holde so
	sint se ongheualligher
	dan enighe mensche(n)
	want se en hebben
	noch de werlt noch
	gode va(n) den secht
	de scrijfture Se sole(n)
	leuendich neder sti
	ghen totter hellen
	Al leuendich dat is
	al wetende D(iscipel) Wat
	voelstu van den rid
	deren en(de) va(n) den houe
	luden M(eister) Weinich
	gudes want se leue(n)
	van roue en(de) cleden
	em daer va(n) en(de) cope(n)
	<35rb>
	daer van erue en(de) guet
	Va(n) desen secht de scrijf
	tuer Hoer daghe synt
	vergaen in ydelheit
	daer o(m)me kumpt de
	toern godes op em D(iscipel)
	Segghe wat hope heb
	ben de kremers ende
	coeplude M(eister) Sie heb
	ben cleinen hope want
	wat se hebben dat kry
	ghen se by na alte ma
	le mit drieghen leghe(n)
	en(de) mit meeneet D(iscipel) Ver
	soeken se niet de heilighe(n)
	stede en(de) offere(n) gode
	en(de) gheuen vele aelmis
	sen M(eister) Al dese dinghe
	doen se daer o(m)me op
	dat god em er guet
	vermeere en(de) beware
	en(de) daer o(m)me ontfanghe(n)
	se er loen in tijtliken
	dinghen als se beghe
	ren va(n) desen secht de
	scriftuer de daer be
	truwen in der veelheit
	erre rijcdom de solen
	neder ghelecht werde(n)
	in de hellen als schape
	en(de) de doet sal se v(er)tere(n)
	D(iscipel) Wat sechstu dan va(n)
	den ghemeinen hant
	werkes lude(n) M(eister) Sie
	<35va>
	werden by na alle ver
	loren want wat se doe(n)
	dat doen se mit grote(n)
	droghe D(iscipel) Hebben de
	speellude oec enighe(n)
	hope M(eister) ghene(n) myt
	allen want mit al
	horen andacht diene(n)
	se sathanas va(n) desen
	secht de scrijftuer se
	en hebben gode niet
	bekant daer omme
	heeft se god v(er)smaet
	en(de) de here sal se be
	spotten Want die
	spotters sulle(n) bespot
	tet werden D(iscipel) Wat
	sechstu va(n) den dwa
	sen M(eister) Se werden
	gherekent ond(er) die
	kynder wa(n)t se en
	konnen niet beth
	doen en(de) daer om
	werden sie behol
	den D(iscipel) Wat voelstu
	va(n) den ackerlude(n)
	M(eister) Der wort een
	groet deel beholde(n)
	want se leue(n) simp
	like en(de) mit haren
	swerighen arbeide
	voden se dat volck
	<35vb>
	godes Hier va(n) secht
	de scrijftuer Den ar
	beit dijnre hande
	saltu eten selich bistu
	en(de) wal sal dy wesen
	D(iscipel) Wat voelstu van
	den cleyne(n) kyndere(n)
	M(eister) Wat oer onspre
	kende steruen als va(n)
	dren iaren of daer
	by de werden behol
	den so veer als se ghe
	dopet sijn Mer de va(n)
	vijf iaren syn de wer
	den somighe verlore(n)
	en(de) somighe beholden
	en(de) alst schint so is er
	weinich de beholden
	werden want de wech
	is enghe de daer ley
	det totten leue(n) en(de) wei
	nich isser de ene wan
	deren nochtan als ene
	duue de besten korne
	kens wtsocht also oec
	wtsoket (crist)us syne
	wtuercoerne wt al
	len gheslechten ende
	volke D(iscipel) Want mit
	(crist)us is barmherticheit
	en(de) syne ontfarmenisse
	synt ouer al syne wer
	ke de daer niet gheco
	men en is om te rope(n)
	<36ra>
	de rechtuerdighe(n) mer
	de sunders Waer o(m)me
	en is he dan niet barm
	hertich den bosen men
	schen M(eister) (crist)us is barm
	hertich den ghenen de
	em seluen kenne(n) o(n)ghe
	uallich te wesen Mer
	de bosen wanen dat
	se rechtuerdich sijnt
	en(de) daer o(m)me en ropet
	se de heer niet Want
	he ropet allene die
	ghene de em selue(n) oet
	modelike belyen sun
	ders te wesen D(iscipel) Jn
	wo vele manieren
	werden de sunde(n) ver
	gheuen M(eister) Jn seuen
	manieren Ten ierste(n)
	ouermits de doepe
	Ten andere(n) male ou(er)
	mits der martilien
	Ten derde(n) male ouer
	mits de biecht ende
	penitencien Als de
	psalmista secht Jck
	sal belyen myne on
	rechtuerdicheit den
	heren en(de) du heueste
	vergheuen de boes
	heit mijnre sunden
	Ten vierden male
	ouermits trane(n) daer
	<36rb>
	(crist)us va(n) seghet in de(n)
	hillighen ewangelio
	Selich syn se de daer
	screyen want se sul
	len ghetroest werde(n)
	Ten vijften male ouer
	mits aelmissen daer
	de scrijftuer va(n) seghet
	Alse dat water lesschet
	dat vuer so lesschet de
	aelmisse de sunde Ten
	sesten male ou(er)mits
	verghiffnisse de(n) ghe
	nen de teghen ons
	sundighen daer (crist)us
	van seghet in den hil
	lighen ewangelio Jst
	dat ghy den mensche(n)
	vergheuen er sunde
	so sal mijn vader iv
	oec vergheue(n) v sunde
	Ten seueden male ou(er)
	mits werke der my(n)ne(n)
	als de scrijftuer secht
	Die my(n)ne bedecket veel
	heyt der sunden Dis(cipel)
	Wat batet de bijcht
	M(eister) So vele als de dope
	Want als in der doepe
	de eerfsunde v(er)gheue(n)
	wert so werde(n) in der
	bijcht vergheue(n) de sun
	de die de me(n)sche seluen
	<36va>
	gedaen heuen D(iscipel) Jst
	daer oec een ordel go
	des M(eister) Daer synt twe
	ordele godes dat ene
	is hijr in der tijt ouer
	mits der bijcht dat
	ander sal wesen i(n) den
	lesten daghe i(n) welke(n)
	god sal seluen wesen
	de richter en(de) de duuel
	de wrogher en(de) de me(n)
	sche die misdadighe
	Jn den eersten ordele
	ist de priester de rich
	ter in (crist)us stede en(de)
	de mensche is de wro
	gher en(de) de misdadi
	ghe en(de) penitencie
	is dat ordel We hijr
	na gheordelt wort
	de en sal in den lesten
	ordel nicht beschul
	dighet werde(n) Als
	de scrijfture secht
	God en ordelt gheen
	dinck twye En(de) An
	derswaer Jst dat wy
	ons selue(n) ordelen so en
	sole wy niet gheordelt
	werden D(iscipel) Mach de
	aelmisse of penitencie
	oec baten als me(n) niet
	<36vb>
	laten en wil de sun
	de M(eister) Als alle arse
	die niet baten en
	moghen tot ghesont
	heit der wonden
	also langhe alst yse
	ren daer ynne ste
	ket ten sy datment <sic>
	yser eerst wttrecke
	Also en baten oeck
	alle guede wercke
	niet ten sy datme(n) <sic>
	de sunde late want
	we de sunde doet de
	is een knecht der sun
	de D(iscipel) Moghen oec
	de gude werke oec
	den quaden me(n)sche(n)
	baten M(eister) Voer alle
	de gude werke die
	de menschen doen
	solen se loen ontfan
	ghen enter in desen
	leuen of in den toco
	menden leuen Jn des
	sen leuen als men lest
	inden <sic> ewangelio dat
	Abraham seechde
	totten rijken ma(n)ne
	Sone ghedencke dat
	tu ontfanghe(n) hefst
	gude dinghe i(n) dine(n)
	<37ra>
	leuen Jn den to come(n)
	den leuen werde(n) de
	gude werke gheloent
	alst ewangeliu(m) secht
	Hie salt hondertuolt
	weder ontfanghen
	en(de) dat ewighe leuen
	besitten Des gheli
	kes sal de mensche
	voer dat quaet dat
	he ghedaen heeft ghe
	pinighet werde(n) enter
	in desser werlt of in
	der tocomender werlt
	want voer den aen
	sichte godes en sal
	gheen dinc onghe
	wroken bliue(n) Hijr
	o(m)me moet een me(n)sche
	em seluen pynighen
	mit penitencien of
	god sal em pynighe(n)
	mitter wrake Disci(pel)
	Waer o(m)me ghaff god
	den ioden de offerha(n)
	de van schapen ossen
	en(de) bucken en(de) der ghe
	like Do nochtan de
	offerhande de sun
	de niet af neme(n) en
	mochte M(eister) Dat dede
	god daer o(m)me op dat
	<37rb>
	se den afgoden ghe
	ne offerhande doen
	en solden want in
	egipten hadden se
	gheleert die wise
	van den afgodien
	En(de) daer o(m)me omley
	de se god so langhe
	tijt in der woestinen
	op dat se solde(n) v(er)ghe
	ten de wise de se ghe
	leert hadde(n) i(n) egipte(n)
	En(de) als dat iodesche
	volc was ene figure
	en(de) ene scheme des
	kersten Volkes So
	solde in den volke oec
	wesen ene figure
	der waerre offerha(n)
	de Als dat Paesch
	lam de buc en(de) der
	ghelijc de altemale
	(cristu)m beteikenden
	En(de) alse (crist)us de ewi
	ghe waerheit quam
	om te gheuen de bene
	dictie die eerst ghe
	gheuen hadde die ee
	do maecte he een eyn
	de alde(n) offerhanden
	de een scheme weren
	En(de) in satte ene sunder
	linghe waerachtighe
	<37va>
	offerhande dat he sel
	uen is Welke offer
	hande of nemet de
	sunde der werlt Va(n)
	den afgoden der heydene(n) <in HS: ne(n) am Ende der nächsten Zeile>
	Discipel
	VAn den anbeghin
	ne der werlt en
	pleghen de mensche(n)
	anders niet te oefe
	nen dan enen god
	waer van began dan
	die afgodie en(de) de oef
	ninghe va(n) vele(n) goden
	M(eister) Men lest dat de af
	godie eerst began by
	den hoghen toerne der
	ghyganten de babel
	ghenoemt was Welke
	toern als men lest hoghe
	was vier en(de) tsestich
	stadie dat synt achte
	mylen Want achte sta
	dio maken ene myle
	Jtem vijf voete maken
	enen strede en(de) hondert
	en(de) vijf vn(de) twintich scre
	de maken enen stadiu(m)
	en(de) achte stadio dat sint
	dusent screde make(n)
	ene myle Jn den lan
	de daer de hoghe toern
	was regnierde alder
	ierst nemrotht die
	<37vb>
	een ghygant was
	tien cubitus lanck
	en(de) na em regnierde
	sijn sone belus ende
	na belus regnierde
	sijn sone nynus De
	se liet na syne(n) va
	der belus maken
	een belde en(de) gheboet
	dat alle sijne onder
	saten dat belde sol
	den anebeden Hier
	nemen ander mech
	tighe mans exem
	pele an en(de) maecten
	belden en(de) afgode
	na hoeren doden
	vrenden ofte na
	mechtighen conin
	ghen en(de) dwunghe(n)
	dat volc dat se die
	mosten anebede(n) daer
	o(m)me sechtmen dat
	de anxt de gode ierst
	ghebracht heeft in
	de werlt De duuels
	ghenghen in de bel
	den en(de) bedroghen
	dat volc mit antwor
	den de se em gheue(n)
	dor de belden Aldus
	schint dat belus de
	ierste afgod was
	en(de) dit was de afgod
	bel den de p(ro)phete
	<38ra>
	daniel vermelden in
	babylonien D(iscipel) Waer
	was de torn babel
	M(eister) Jn der stede daer
	nv is de grote stat
	van babylonie(n) wel
	ke stat ghetyr(m)mert
	is van backen stene
	en(de) van lyme op dat
	de backen steen we
	der staen mochte de(n)
	vure en(de) dat lijm den
	water En(de) men secht
	dat de stad ghety(m)
	mert was viertich
	mylen lanck De mu
	ren weren breet
	vijftich cubitus en(de)
	se weren hoghe hondert
	en(de) vijftich cubitus
	en(de) men secht dat in
	deser stad de afgo
	die ierst began en(de)
	in der seluer stad sal
	entekerst ghebore(n)
	werden als daer
	ghescreuen is van
	babylonien sal wt
	gaen ene slanghe
	de al de werlt ver
	slinden sal D(iscipel) Bate
	det oec datme(n) be
	deuaert wandert
	to iherusal(e)m of to ande
	<38rb>
	ren hilghen stede(n) M(eister)
	Dat wer beter datme(n)
	dat ghelt dat men onder
	weghen behouet den
	armen gheue Mer de
	wt der lieften (crist)i en(de)
	ander hillighen ontste
	ken synt en(de) mit ware(n)
	rouwen ierst er biecht
	doen en(de) dan wandere(n)
	mit ghelde dat se ghe
	kreghen hebben van
	hoeren zwetighe(n) ar
	beide of van hoers sel
	ues eerfnisse en(de) onder
	weghen em beuelen
	den ghebeden der hili
	ghen cloestere(n) ofte
	vergaderinghen en(de)
	em of anderen armen
	want de wat gheue(n)
	van hoeren guede de
	synt toprisene Wa(n)t
	de keyserinne helena
	en(de) eudoxia worden
	ghepresen de dat ghe
	daen hebben Mer
	weert sake dat yema(n)t
	van curiosicheit en(de)
	nyplichticheit ofte om
	me lof der menschen
	liepe tot hilighe(n) stede(n)
	<38va>
	de solde dat voer sijn
	loen hebben dat hie
	schone stede of schone
	ty(m)mere seghe ofte lof
	der menschen ontfen
	ghe als he begherde
	Mer weert dat yeme(n)t
	bedeuaert wanderde
	mit ghelde dat he ghe
	kreghen hadde mit
	onrechten ghewy(n)ne
	mit droghe of myt
	roue of mit verdruc
	kenisse dat weer gode
	so angheneme recht
	of yemant enighes
	mans sone offerde
	en(de) dodede en(de) also mit
	blodighen hande(n) que
	me totten vader D(iscipel)
	Waer o(m)me en heeft
	god den mensche(n) niet
	verlient dat als he
	ghegheten heuet dat
	he dan moghe der
	spise ontberen ene
	weke lanck M(eister) De
	hungher is ene py
	ne der sunden Die
	mensche was ierste(n)
	so gheschapen dat
	<38vb>
	he hadde ghewilt
	he solde salichlike
	leuet hebbe(n) sonder
	arbeit Mer na de(n)
	dat de mensche dat
	ghebot godes brach
	en(de) ouermits onghe
	hoersamheit viel
	en(de) wt den paradise
	ghedreuen waert
	so en mach he daer
	niet weder comen
	anders dan ouer
	mits arbeit en(de) pyne
	En(de) weert dat een
	mensche niet en lee
	de hungher dorst
	kolde en(de) ander on
	ghemack so en sol
	de he niet arbeide(n)
	willen en(de) also ble
	ue he altoes vreemt
	va(n) den rijke godes
	Hijr o(m)me heuet god
	den menschen ghege
	uen hungher dorst
	en(de) ander onghemac
	op dat he mit dus
	danigher noet ghe
	dwonghen worde
	to arbeiden en(de) also
	<39ra>
	weder comen mochte
	ten ewyghen rijke
	En(de) dit is allene to ver
	stane van den wtuer
	coernen den alle dinck
	comet ten besten Mer
	den boesen comet al
	dinck ten pijnen D(iscipel)
	Js den menschen oec
	gheset een seker ter
	mijn des leuens en(de)
	of de mensche den
	termijn mach ou(er)gae(n)
	so dat he langher le
	ue ofte vercorte so
	dat he eer sterue M(eister)
	Enen yeghelike(n) me(n)
	schen is va(n) gode ghe
	set woe langhe dat
	he leuen sal in deser
	werlt En(de) de me(n)sche
	en mach niet een oghe(n)
	blijc tijdes leue(n) ouer
	sijnen termijn dat is
	ouer synen eynde Hijr
	o(m)me secht de scrijftuer
	Du heuest gheset sijne
	termyne de niet vor
	der gaen en moghe(n)
	Meer een me(n)sche mach
	<39rb>
	in vele manere(n) sijn
	leuen vercorten en(de)
	eer steruen dan sijn
	termijn is Als dat
	een mensche va(n) den
	hoghen nederualle(n)
	of venijn in nemen
	of ghehanghen ghe
	wondet of ghesla
	ghen werden ofte
	in den vure of in den
	water doet blijue(n)
	Gheliker wijs als
	een huerlinck mit
	quaden zeden of
	werke(n) verdienen
	mach dat he niet
	allene berouet en
	wert van syne(n) lone
	mer dat he oec ver
	dreuen weerde eer
	sijn ghesette tijt co
	met Also mach een
	mensche oec v(er)diene(n)
	dat he sterue eer sijn
	termijn dat is sijn
	ghesette tijt comet
	D(iscipel) Bewyse dattu
	sechst M(eister) God die
	leydede de kijnder
	va(n) ysrahel wt egyp
	ten op dat he em
	<39va>
	gheuen mochte dat
	lant der belofte(n) mer
	om er sunde willen
	en vercreghen sie
	des niet want eer se
	daer quemen bleue(n)
	se doet in der woes
	tinen D(iscipel) Sundighet
	de richter oec als
	he de misdadighe(n)
	pinighet M(eister) Neen
	mer he dede sunde dat
	he se niet en pinighe
	de want he is daer
	toghesat dat he wre
	ken sal den toern go
	des D(iscipel) Sundighe(n) de
	dienres oec als se de
	pyne des dodes an
	doen den ghene(n) de
	van den richters v(er)
	wesen synt M(eister) Neen
	mer se wasschen er
	hande in den blode
	der sunderen so veer
	als se dat doen wt
	medeliden des herte(n)
	<gestr.: se salt em gaen>
	mer doen se dat wt
	wreetheit des herte(n)
	so salt em gaen als
	daer ghescreue(n) steet
	Ordel sunder barm
	<39vb>
	herticheit sal den ghe
	nen gheschien de ghe
	ne barmherticheit en
	doen D(iscipel) De ghene de
	in misdaet sint begre
	pen en(de) va(n) den rich
	ters verwesen wer
	den totter galghen
	of tot andere(n) pijne(n)
	als se dan ware(n) rou
	wen krighen in der
	vre des dodes is daer
	dan oec hope tot hoer
	re salicheit M(eister) Jaet
	groet hoepe Want
	somighe de werden
	ouermits de pine des
	dodes gherenighet
	en(de) werden beholden
	als de mordener an de(n)
	cruce En(de) somighe
	werden ouermits be
	de der hillighen ver
	loest van allen pine(n)
	D(iscipel) Wat sake ist dat
	de kinder bet lere(n)
	dan olde lude M(eister) Die
	ziele in den kindere(n)
	is noch nye en(de) onbe
	co(m)mert en(de) nyplich
	tich(ei)t tot allen dynghe(n)
	mer in den olden me(n)
	<40ra>
	schen is de sijn en(de) ver
	stant ouermits dach
	likes sien en(de) hoeren
	plump gheworden
	en(de) ouermits vele ghe
	dachten verstroyt D(iscipel)
	WAer bleef de arke
	des testamentes
	M(eister) Do ih(e)r(usa)l(e)m van den
	heer des conynghes
	van babilonien v(er)melt
	waert nam iheremi
	as de p(ro)phete de arche
	en(de) hudde se in moyses
	graf Dese sal ynt ey(n)
	de der werlt va(n) helye
	se en(de) enoch voert ghe
	bracht werde(n) wt ope(n)
	baringhe des heren
	Jtem men lest va(n) twen
	archen De eerste waert
	ghetymmert va(n) noe
	En(de) dat was een groet
	schip daer ynne behel
	den worden achte me(n)
	schen en(de) alle ku(n)ne der
	beesten der voghele(n)
	en(de) der slanghen Doe
	god al de werlt leet
	verdrencken De an
	der arche waert ghe
	ty(m)mert va(n) den hillighe(n)
	<40rb>
	p(ro)pheten moyses Ende
	dat was een kiste ghe
	maket van onuerga(n)c
	liken holte gheheten
	cechym verguldet
	bynnen en(de) buten daer
	ynne was een gulde(n)
	vat mit hemelschen
	brode En(de) daer were(n)
	oec ynne twe stene(n)
	tafelen daer god sel
	uen de tien ghebode
	in bescreuen hadde
	En(de) daer was ynne
	ene Aarons rode
	de in ener nacht bloy
	de en(de) vrucht voert
	brachte D(iscipel) Verston
	den oec de p(ro)pheten
	seluen dat se screue(n)
	M(eister) Ja se verstondent
	D(iscipel) Waer o(m)me bescre
	uen se dan so bedect
	en(de) niet ope(n)baer M(eister)
	Se en solden niet ope(n)
	baer scriuen Want
	den messelers hoert
	to de muren to tym
	meren en(de) den mael
	kers hoert to te ma
	len Hijr o(m)me hebbe(n)
	de patriarchen iers
	ten mit fygure(n) betey
	<40va>
	kent en(de) bewesen de ste
	de der hillighen kerke(n)
	rechte of se de graue
	ne maecten En(de) de p(ro)phe
	ten hebben ouermits
	der hillighen scrijftu
	ren dat fundament
	ghelecht in den graue
	en(de) de apostele(n) hebbe(n)
	de muren ghety(m)mert
	mit eren predikene
	En(de) de hillighe(n) leerres
	de na den apostelen
	quemen hebben de hil
	lighen kerke v(er)maelt
	mitter bedudynghe
	der hillighen scrijft
	Dit salmen verstae(n)
	gheestlike en(de) niet wt
	wendelike want elc
	wtuercoren mensche
	is een leuendich steen
	der hillighen kerke(n)
	Van den enghelen D(iscipel)
	HEbben de me(n)schen
	oec enghele(n) daer
	se van bewaert weer
	den M(eister) Ouer ellic volc
	en(de) ouer elke stat synt
	enghele(n) gheset de daer
	ordineren rechte en(de)
	ewe en(de) rechtuerdighe
	ghewoenten en(de) zeden
	<40vb>
	En(de) enes yeghelikes
	me(n)schen ziele als se va(n)
	gode int licham ghe
	sant wort so wort se
	beuolen enen enghel
	de se altoes trecket
	totten besten en(de) al er
	werke gode en(de) den
	hillighen enghelen
	kundighe D(iscipel) Nu god
	al dinc weet en(de) die
	hillighe enghele al
	dinck in gode sien wat
	mach men em dan kun
	dighen dat se niet en
	weten M(eister) Dat de en
	ghelen onse guede
	werke gode en(de) eren
	mede enghelen kun
	dighen dat en is an
	ders niet dan dat se
	hem van onsen voert
	ghanghe in gode ver
	urouwen als (crist)us
	secht in den hillighen
	ewangelio Blijschap
	is den enghelen go
	des ouer enen sund(er)
	de penitencie doet
	Des ghelikes der hil
	lighen enghele bedroff
	nisse is dat se em v(er)on
	werdighen va(n) onsen
	quaden werken D(iscipel)
	<41ra>
	Sint de enghelen al
	toes op der eerde(n) by
	de ghene de se beware(n)
	M(eister) Wa(n)neert noet is
	so comen sie den me(n)sche(n)
	to hulpe en(de) bisunderlin
	ghe als se mit ghebede
	ghenodighet werden
	Daer en is gheen mer
	ren te comene Want
	in enen oghen blijc tijts
	moghen se van den he
	mel neder comen tot
	ter eerden en(de) weder
	op totten hemel Wan
	neer se tot ons neder
	stighen so en werden
	se niet berouet van
	der inwendigher glo
	rien want waer sie
	ghesant werden se sien
	altoes dat aensichte
	des vaders D(iscipel) Woe
	openbaeren se den me(n)
	schen M(eister) Jn der ghedae(n)
	te des menschen Wa(n)t
	de mensche lijchamlic
	is so en kan he ghene(n)
	gheeste sien en(de) daer
	o(m)me annemen de enghe
	le enen licham va(n) der
	lucht dat de mensche
	horen mach en(de) sien Mer
	dat licham enkan nie
	<41rb>
	mant anders sien dan al
	lene de ghene den siet to
	nen willen D(iscipel) Sint daer
	oec duuels de den men
	schen laghe legghen M(eister)
	Ouer alle sunde synt son
	derlinghe duuels gheset
	de onder em hebben on
	tellike ander duuels die
	de zielen trecke(n) totten
	sunden en(de) de quade(n) wer
	ke der menschen eren
	Princen kundighe(n) mit
	groten lachen En(de) wan
	neer een duuel va(n) eny
	ghen rechtuerdighe(n) me(n)
	schen verwo(n)nen wort
	so wort he alto hant
	va(n) den enghel de den me(n)
	schen to bewaren heeft
	verwesen int afgrunt
	der hellen en(de) he en mach
	voert an ghenen hilli
	ghen menschen becore(n)
	Mer altehant wort een
	ander duuel va(n) den prin
	cen der duuelen in syne
	stede ghesat Gheliker
	wijes als de mensche
	wt den Paradise ghe
	worpen waert alteha(n)t
	do he van den duuele
	vorwo(n)ne(n) was also wort
	<41ra>
	de duuel mit confusien
	verdreuen in de helle
	altehant als he van den
	hillighen menschen ver
	wonnen is De duuels
	annemen vake een lij
	cham van der grouer
	lucht dat men tasten
	mach op dat se den me(n)
	schen so vele de lichtli
	ker bedreghe(n) moghen
	D(iscipel) Moghen de duuels
	besitten wat se willen
	M(eister) Se en mochte(n) niet
	gaen in de verkene
	eert em verhenghet
	waert va(n) onsen heren
	Wo veel de mijn moghe(n)
	se dan inden mensche(n)
	gaen Somtijt v(er)henghet
	god dat se besitten dat
	lycham enighes hilli
	ghen menschen en(de) som
	tijt doden se oec den
	menschen en(de) dat is den
	menschen to verdienste
	want den gueden co
	met al dinck ten bes
	ten Des menschen lij
	cham de wert in der
	dope mitten hillighe(n)
	cresem ghehillighet
	en(de) ghewyet den hilli
	ghen gheeste als een
	tempel daer omme
	<41vb>
	secht de scrijftuer Dat
	tempel godes is hillich
	dat ghy sijt Hier o(m)me
	in desen tempel woent
	die hillighe gheest of
	de onreyne gheest D(iscipel)
	Wat batet de hilighe olye
	de men den zielen doet
	M(eister) De sunden de men
	heeft ghebijchtet ende
	niet anderwerue ghe
	daen ofte daghelix sun
	de de werden ouermits
	der olunghe vergheue(n)
	als die scrijftuer secht
	Jst dat he in sunden is
	se solen em vergheuen
	werden Mer en heeft
	he ghene Penitencie ghe
	daen en(de) en heeft he ghe
	nen rouwe voer syne
	sunde so en batet em
	de hilighe cresem niet
	mer schadet em D(iscipel) Ba
	tet de peniten cie oec
	wat de een mensche an
	nemet in syne(n) lesten M(eister)
	We de penitencie en(de)
	rouwe der sunde ver
	trecket hent ter doet
	toe de en lat de sunde
	niet meer de sunde la
	<42ra>
	ten em want se en wille(n)
	em niet langher hebben
	voer enen knecht Noch
	tan we wt helen herten
	waren rou heeft de vint
	in der doet barmherticheit
	als de mordener anden <sic>
	cruce barmhertich(ei)t vant
	inder vren des dodes Hijr
	o(m)me is ghescreue(n) Jn wat
	vren dattu suchtest sal
	stu beholden werden
	Mer weer yemant so
	doer de op dessen hope(n)
	sundighen wolde die
	maket em seluen der
	barmherticheit godes
	onwerdich D(iscipel) Waer
	van kompt de name des
	dodes M(eister) Va(n)der <sic> bitterheit
	of va(n) den bete des verbo
	denen appels daer die
	doet ierst va(n) ghecome(n)
	is Daer synt drie dode
	de ierste is de onripe doot
	als der cleynre kindere
	Die ander is de scharpe
	doot als der ionghe(n) me(n)
	schen De derde is de na
	tuerlike doot als der ol
	den D(iscipel) Nu de sunde ver
	gheuen werden in d(er) doe
	pe en(de) de doet ene pyne
	is der sunden waer om
	<42rb>
	me verhenghet god
	dan dat de doet na
	der doepe herschap
	pie heuet ouer de
	wtuercoerne me(n)sche(n)
	M(eister) Op dat se lijden
	moghen o(m)me (crist)o en(de)
	meer ghecroent wer
	den Het is oec noch
	een ander sake Weert
	dat onsterflicheit
	der lichame ghege
	uen werde in der doe
	pe so salden de me(n)sche(n)
	niet om godes wille(n)
	meer o(m)me onsterflic
	heit willen haesten
	totter doepe en(de) also
	en solde niemant we
	der comen totten rij
	ke godes Hijr o(m)me
	heuet god in der doe
	pe vergheue(n) de sun
	den en heuet de pyne
	der sunden late(n) bliue(n)
	op dat de rechtuer
	dighen mensche(n) wan
	deren inden <sic> gheloue(n)
	en(de) em oefnen in guede(n)
	werken aiso langhe
	hent de doet verslon
	den worde va(n) den
	leuen D(iscipel) Wat is
	<42va>
	blasphemie in den hil
	lighen gheest de niet
	vergheuen en wert i(n)
	deser werlt of in der
	tocomender werlt M(eister)
	Dat is gheen rouwe
	te hebben en(de) te mysho
	pene dat de sunde v(er)
	gheuen moghen wer
	den ouermits den hilli
	ghen gheest Aldus is
	mishope en(de) gheen rou
	we te hebben blasphe
	mie in den hillighen
	gheest Verghijfnisse
	der sunden wert ghe
	gheuen in den hillighe(n)
	gheeste Hijr o(m)me we
	daer mishopet va(n) der
	ghenaden des hillighe(n)
	gheestes en(de) we ghene(n)
	rou en heuet de blas
	phemiert den hillighe(n)
	gheest en(de) daer o(m)me en
	mach em de sunde niet
	vergheuen werden
	also langhe als he in
	der blasphemie(n) bliuet
	D(iscipel) Schadet den gude(n)
	menschen oec of sie
	ghedodet werde(n) ofte
	<42vb>
	begrepen in der haes
	tigher doet M(eister) Nicht
	mit dallen Want se
	en werden niet begre
	pen niet begrepen
	in onversenigher doet
	de altoes dencke(n) dat
	se steruen solen Hijr
	o(m)me ist dat de guede(n)
	menschen ghedodet
	werden myt enyghe(n)
	yser of te schoert va(n)
	den beesten of doet
	blyuen in den vuer
	of in den water ofte
	ghehanghen of ghe
	radet werden of mit
	enighen andere(n) onghe
	ualle doet bliue(n) noch
	tan is de doet der hil
	ghen altoes durbaer
	voer den aensichte des
	heren Hijr o(m)me secht
	de scrijfture Jn wat
	dode de rechtuerdi
	ghe mensche steruet
	syne rechtuerdicheit
	en sal niet va(n) em ghe
	nomen werden Also
	danich doet en schadet
	den gueden mensche(n)
	niet mer batet em ve
	<43ra>
	le Want ist dat se ye
	ghe sunde ghedae(n) heb
	ben ouermits me(n)schli
	ker cranheit de wert
	em vergheuen ouer
	mits scharpheit des
	dodes D(iscipel) Batet den
	quaden me(n)sche(n) oec
	dat se langhe siec to
	bedde ligghen eer se
	steruen M(eister) Niet mit
	dalle want wa(n)neer
	se sterue(n) sie sterue(n)
	altoes enen qwaden
	en(de) haestigen doet
	de in den here(n) niet en
	steruen en(de) niet ghe
	dacht en hebbe(n) dat
	se steruen sulle(n) en(de)
	daer o(m)me is altoes
	de doet der sunder
	alre quadest D(iscipel) Scha
	det den rechtuerdi
	ghen menschen oeck
	wat of se niet begra
	uen worden op
	den kerchof M(eister) Niet
	mit dallen Want al
	de werlt is een tem
	pel godes dat ghe
	hillighet is ou(er)mits
	<43rb>
	den blode (crist)i Hijr o(m)
	me of de rechtuerdighe
	mensche begraue(n) wor
	de in enen kampe of i(n)
	in enen bussche in den
	broke of in enygher
	ander stede of v(er)slon
	den worde van den
	beesten of van den
	meerwonder se werde(n)
	altoes bewaert in den
	schoete der hilgher ker
	ken die wyde ghestort
	is ouer de breetheit der
	werlt D(iscipel) Batedet em
	oec wat dat se begraue(n)
	werden in hilghen steden
	M(eister) Ouermits somighe
	rechtuerdighe me(n)schen
	werden de stede(n) ghehil
	lighet daer se y(n)ne be
	grauen synt En(de) die
	noch in pynen synt den
	batet oec dat er licha
	me begrauen synt in
	hilghen steden want
	se werden ghehulpen
	ouermits ghebede der
	gueder mensche(n) den
	se in der grouen to ghe
	uoghet synt Dat batet
	em oec in den dat die
	<43va>
	vrende er graue sien
	en(de) daer ynne vermaent
	werden dat se den here(n)
	vaer hoer ziele(n) bidde(n)
	D(iscipel) Batet den quaden
	oec dat se in den hilghe(n)
	steden begraue(n) werde(n)
	M(eister) Dat schadet em vele
	dat se den ghenen in der
	grouen werde(n) to ghe
	uoghet va(n) wen se veer
	ghescheiden sint inden
	verdienten Hijr o(m)me
	lest men vake datter
	vele van den duuelen
	op ghegrauen sint en(de)
	veer gheworpen synt
	van den hilghen stede(n)
	D(iscipel) O gude meister got
	mote di verlosen va(n) al
	len quade en(de) versellen
	dy mit den ouersten
	borgheren in den he
	mel Nv vertelle my
	wo dattet gheet den
	guden mensche(n) als se
	sterue(n) M(eister) Als een
	brudegam comet mit
	veelheit der riddere(n)
	om to ontfanghe(n) syne
	bruedt en(de) gheleydet
	se mit blijschap en(de) mit
	sanghe Also als een
	rechtuerdich me(n)sche
	<43vb>
	in sinen lesten is so
	kumpt de enghel sijn
	bewaerre mit veelheit
	der enghelen o(m)me syne
	ziele te halen wt den
	kerkener des licha(m)s
	welke ziele ene bruet
	(crist)i is en(de) mit den alre
	meesten sanghe de
	van ser soeten ghelu
	de is en(de) mit ongheme
	tenen lichte en(de) myt
	den alre zuetste(n) roe
	ke gheleidet he de zie
	le hent totten hemel
	schen Pallaes D(iscipel) Wer
	den daer al der recht
	uerdighen menschen
	zielen gheleit M(eister) Der
	volkomen me(n)sche(n) ziele(n)
	werden int hemelsche
	Pallaes gheleydet al
	so vro als se van den
	lichame scheiden D(iscipel)
	We synt de volkomene
	menschen M(eister) Dat sint
	de ghene den de ghe
	bode godes niet ghe
	noech en synt meer de
	meer doen wilt dan
	daer gheboden is als
	mertelers monike en(de)
	ioncfrouwen Want
	martilie ionferscop
	<44ra>
	en(de) ouergheuinghe
	der werlt en synt
	ghene ghebode godes
	mer dat synt raede
	godes Hyr o(m)me we
	dese raede doen die
	sullen dat rijke der
	hemelen besitten als
	mit rechter eerfnisse
	Hijr o(m)me secht de psal
	mista Wan de heer ghe
	uet den slaep sijne(n) ghe
	mynden siet dat eerf
	nisse des heren Daer
	sint somighe van den
	wtuercoernen den seer
	vele ontbreket va(n) der
	vollencomenheit dat
	sint de ghene de v(er)trec
	ken er sunde te betere(n)
	en(de) penitencie te done
	en(de) dese werde(n) va(n) den
	hilighen enghele(n) den
	duuels ouergheleuert
	om te pinighen ende
	te reynighene rechte
	als eens here(n) sone
	de ghesundighet he
	uet die den knecht
	ouergheleuert wert
	om te slane Nochtan
	de duuels en moghe(n)
	em niet mer schaden
	dan se verdient heb
	<44rb>
	ben of dan de hilighe
	enghele em verhenghe(n)
	D(iscipel) Waer moghen se me
	de verloest werde(n) M(eister)
	Mit myssen aelmissen ghe
	bede en(de) ander gude wer
	ke baten em En(de) se baten
	en alre meest ist dat sie
	in eren leuen dit ghedae(n)
	hebben voer de andere(n)
	doden En(de) somighe wer
	den verloest in den seue(n)
	den daghe en(de) de andere(n)
	in den dertichste(n) daghe
	en(de) de andere(n) alst iaer
	o(m)me komet en(de) somighe
	werden verloest na lan
	gher tijt nochtan na den
	lesten ordele solen se alle
	ghader den hilighe(n) en
	ghelen ghelijc werden
	D(iscipel) Wat is dat veghevuer
	M(eister) Somighe menschen
	is in desen leuen een ve
	ghevuer de pyne des
	lichams de em de qua
	de menschen andoen So
	mighe is een veghevuer
	de castijnghe des licha(m)s
	de se em selue(n) andoen
	mit vasten mit waken
	en(de) mit anderen arbeide(n)
	En(de) somighen is een
	<44va>
	veghevuer dat se verle
	sen ervrende en(de) er tijtli
	ke gued En(de) somighen
	is er veghevuer serich
	heit en(de) ziecheit somighe(n)
	ghebreck etens en(de) dry(n)
	kens en(de) cledinghe En(de)
	somighen is een veghe
	vuer de scharpheit des
	dodes Meer na der doet
	sal een veghevuer we
	sen enter de alre mees
	te hette des vuers ofte
	grote kolde of enyghe
	ander manier va(n) pinen
	va(n) welke maniere(n) der
	pynen de alre mynste
	pyne meere is dan de
	alre meeste pyne deme(n)
	in dessen leuen bedencke(n)
	mach Die wile dat sie
	daer synt so openbaere(n)
	em de hilighe enghele
	of ander hilighen de se
	in desen leuen in eren
	ghehad hebben en(de) ghe
	uen hem wat troestes
	hent totter tijt dat se
	verloest werde(n) ende
	ghaen int hemelsche
	sael daer ghene vlecke
	in komen en mach D(iscipel)
	<44vb>
	Wo vele ziele(n) kome(n)
	daer totten hemele M(eister)
	Wo vele enghele dat
	daer ghebleuen synt
	Als daer ghescreuen
	is He heuet daer ghe
	sat de termyne Dat
	synt de eynde d(er) vol
	ke naden <sic> ghetale der
	enghelen godes Van
	der pyne(n) d(er) quade(n) D(iscipel)
	DV heueste my nv
	ghenoech ghe
	secht va(n) desen dinghe(n)
	Segghe my nv wo
	dattet den quaden
	gheet in hoere(n) v(er)schei
	den M(eister) Wa(n)neer die
	quaden in ere(n) lesten
	sijn so kome(n) de duuels
	in ene(n) groten hope
	mit den alre meeste(n)
	gheruchte de daer
	synt seer v(er)ueerlick
	an to siene en(de) hebbe(n)
	verueerlic ghelaet
	en(de) myt groten pyne(n)
	trecken se de ziele
	wt den lichame en(de)
	trecken sie seer wre
	delike in de helle D(iscipel)
	Wat is die helle en(de)
	<45ra>
	waer is de helle M(eister) Daer
	synt twe hellen als de
	ouerste en(de) onderste
	Die ouerste helle is
	dit eertrike dat vul
	pinen is Want hijr is
	somtijt alre grote hette
	en(de) somtijt alre grote
	kulde Hijr is hungher
	dorst en(de) manigherhan
	de pyne manigherhan
	de sericheit en(de) ziecheit
	des lichaems Hijr sint
	slaghe anxt droefheit
	en(de) schaemte Van desser
	hellen secht de psalmis
	ta Wtteyde myne ziele
	dat is mijn leuen van
	den kerkener dat is
	va(n) desser ouerster hel
	len De nederste helle
	is een onesschelic vuer
	Hijr van secht de scrijf
	tuer Verlose myne
	ziele van der nederst(er)
	helle en(de) men secht dat
	desse onder der eerde(n)
	is En(de) als de lichame
	der doden bedecket
	werden onder de eer
	de sowerden de sundi
	ghe zielen onder de
	eerden begraue(n) ond(er)
	<45rb>
	in de helle als (crist)us
	secht van den rijken
	ma(n)ne He is begrauen
	in de helle En(de) men lest
	dat in deser hellen sint
	seuen sunderlinghe py
	ne D(iscipel) Wat sint de M(eister)
	Dat ierste is dat hel
	sche vuer dat so onles
	chelic is dat weert
	moghelic dat al dat
	meer daer in vloyde Het
	en mochte niet gheles
	schet werden En(de) die
	brant va(n) den vure gheet
	so seer bouen dit natuer
	like vuer als dit vuer
	gheit bouen dat ghemael
	de vuer En(de) dat vuer
	brant stedelike mer ten
	gheuet ghene lucht va(n)
	em De ander pyne is
	onuerdrachlike kolde
	de so groet is dat daer
	worde een vurich berch
	in gheworpen he solde
	in ijs verwandelt werde(n)
	Va(n) dessen twensecht <sic> de
	scrijftuer Daer sal we
	sen screyen en(de) knersen
	der tande(n) want roec
	verwecket screye(n) der
	oghen en(de) kolde doet
	<45va>
	de tande knersen Die
	derde pyne is veelheit
	der onsterfliker worme
	alse serpenten draken
	Padden de seer v(er)uerlic
	syn in den ghesichte en(de)
	in den blase(n) de in den
	vure leuen als de vysch
	in den water De vier
	de pyne is onuerdrach
	lic stanc De vijfte py
	ne is de gheyslinghe
	der duuelen die de ver
	domeden slaen recht
	als smedehamere(n) dat
	yseren slaen De seste
	pyne is duysternisse
	de men tasten mach
	daer de scrijftuer va(n)
	secht dat lant der duys
	ternisse daer ghene or
	dinancie en is mer ewi
	ghe v(er)ueernisse De seue(n)
	de pyne is (con)fusie en(de)
	schande va(n) den sunde(n)
	welke sunde daer ope(n)
	baer sullen wesen alle(n)
	menschen en(de) alle(n) ghees
	ten also dat se ghene
	sunde verberghen en
	kunnen De achtede py
	ne is een veruerlick
	ghesichte der duuele(n)
	<45vb>
	en(de) der draken wt wen
	dat men siet dat vuer
	wt vonken ofte vlam
	men en(de) also yamerlic
	ropen screyen en(de) blas
	phemeren De neghe(n)
	de pyne comet va(n) den
	vurighen bande(n) daer
	al hoer iede mede ghe
	bunden werden D(iscipel) Wa
	er o(m)me lijden se so vele
	pyne M(eister) Want se ver
	sumet hebben to ver
	dienen dat ghesel
	schap der neghen
	choren der enghele(n)
	Daer o(m)me werde(n) se
	rechtuierdelike mit
	neghen pyne(n) ghepi
	nighet En(de) want sie
	hijr ghebrant heb
	ben in der hetten der
	vleyschliker begher
	ten daer o(m)me sullen
	se daer rechtuerdelike
	bernen in den helsche(n)
	vuer En(de) want se hijr
	verkoldet synt i(n) der
	traecheit en(de) quaetheit
	daer o(m)me solen se daer
	rechtuerdelike van
	groten kolden mitte(n)
	tanden knersen
	<46ra>
	want men secht dat
	se sullen buten gloye(n)
	als yseren in enen ber
	nenden ouen en(de) byn
	nen sullen se koelt we
	sen als ijs in den wint(er)
	Hijr van secht de scrijf
	tuer Se sullen ghaen
	van den water des
	snees totter alre mees
	ten hette En(de) want hat
	en(de) nijt hijr er herte
	gheknaghet hebbe(n)
	als worme daer om
	sullen se daer recht
	uierdelike ghebeten
	werden va(n) den helsche(n)
	wormen En(de) want se
	hijr ghenoechte had
	den in der oncuysch
	heit daer o(m)me sullen
	se daer rechtuerdelike
	ghepinighet werde(n)
	mit onuerdrachlike(n)
	stancke der hellen
	En(de) want se hijr ghe
	ne discipline ontfan
	ghen en wolden en(de)
	mitten menschen niet
	ghegheyselt werde(n)
	daer o(m)me sullen sie
	daer stedelike sonder
	onderlaet swaerlike
	<46rb>
	slaghen werden En(de)
	want se hijr lief hebbe(n)
	ghehad de duysternis
	se der sunden en(de) niet
	kome(n) en wolden tot
	(cristu)m den ware(n) lichte
	daer o(m)me solen se daer
	verdonckert werden
	mit verueerliker duys
	ternisse Als de psalmis
	ta secht He ensal in der
	ewicheit gheen licht
	seen En(de) want sie hijr
	er sunde versmae(n) te
	bijchtene de se eerste(n)
	versmaet solde(n) hebbe(n)
	to done daer omme
	sullen sie daer eweli
	ke beschemet werde(n)
	in den dat al er sunde(n)
	daer bloet en(de) ope(n)baer
	sullen wesen En(de) want
	se em veronwerdijchde(n)
	hijr gude dinghe te siene
	en(de) te hoerne daer o(m)me
	sullen se daer rechtuer
	delike vervult werde(n)
	mit veruerliken ghe
	sichte en(de) myt veruer
	liken horen des o(n)ghe
	uallighen screyens
	en(de) ropens En(de) want
	<46va>
	se hijr wtuloyden tot
	allen sunden daer o(m)me
	solen se daer rechtuer
	delike myt yseren gloy
	enden kethenen i(n) allen
	leden ghebonde(n) werde(n)
	Sie solen begheren to
	steruen en(de) de doet sal
	van em vlien D(iscipel) Wo sijn
	se daer ghestalt M(eister) De
	houede hanghen hem
	daelwert en(de) de voete
	opwert se hebben de
	rugghen te same(n) ende
	synt in allen leden wt
	gherecket in den pyne(n)
	Jtem men leset dat een
	die van der doet v(er)wec
	ket was vertelde die
	pyne der hellen en(de) des
	veghevuers de he ghe
	sien ghesmaket en(de) ghe
	prouet hadde en(de) seech
	de onder andere(n) woer
	den aldus Weert dat
	alle de pynen de men
	in der werlt bedencke(n)
	mach ghelijket wor
	den der mynster pyne(n)
	de in der hellen of in
	den veghevuer is so
	<46vb>
	solde al dat hijr py
	ne schint te wesen
	solaes en(de) ghenoech
	te wesen Want beka(n)
	de enich mensche de
	pyne mit onderuin
	dene so solde he leuer
	hent tot den eynde d(er)
	werlt to stedelike
	sonder onderlaet ghe
	pinighet werde(n) mit
	al den pyne(n) de alle
	menschen elc by sun
	derlinghe geleden
	hebben van Adams
	tijden hen to nv to dan
	he enen dach lanc in d(er)
	hellen of in den veghe
	vuer ghepinighet
	solde wille(n) werde(n) mit
	der alre mijnste(n) py
	ne de daer is En(de) der
	quaden kersten ende
	heydene(n) pyne synt
	so onghelijc dat al
	synt der heydene(n) py
	ne onsprekelike gro
	et also dat gheen le
	ue(n)dich mensche des
	to vollen bedencke(n)
	en mach Nochtan als
	<47ra>
	men se gheliken wyl
	by der quader kerste
	nen pyne so en schintet
	by na ghene pyne to
	wesene En(de) dat is wal
	te rechte want se heb
	ben de ghenade gods
	ydelike ontfanghen
	en(de) de hilighe scrijft
	voer niet gheachtet
	D(iscipel) Och arme waerto
	is de mensche ye ghe
	boren de verwesen
	sal werden to so dani
	ghen pinen M(eister) Wat
	screystu wat huelstu
	De duuel en(de) sijne lede
	sult allene dese pyne
	lyden D(iscipel) Wo synt des
	duuels lede M(eister) Die
	houerdighen de nydi
	ghen de bedreghers
	de gulsighen de drenc
	kers de onkuyschen
	doet slaghers dieue
	wrede mensche(n) Ro
	uers moerdeners
	ghirighe ouerspoel
	res logheners mene
	dighen blaspheme
	res toueners Ach
	terclappers en(de) die
	<47rb>
	twydracht make(n) en(de)
	mit eren euenen men
	schen niet ouer een en
	draghen We in desen
	sunden in der doetghe
	uonden werden die
	sullen gaen in de voer
	ghenoemde pyne daer
	se nummermeer wt
	komen en sullen D(iscipel)
	Moghen de rechtuer
	dighen de quade(n) oec
	sien in den pynen M(eister)
	De rechtuerdighen
	sullen de quaden sien
	in den pynen op dat
	se em de meer v(er)blijde(n)
	dat se de pyne ontgae(n)
	hebben En(de) de quade(n)
	solen oec voer den les
	ten ordel de gueden
	sien in der glorien
	op dat se em de meer
	bedrouen want se so
	grote glorie v(er)loren
	hebben En(de) na den orde
	le solen de gueden de
	quaden altoes sien in
	den pynen Meer de
	quaden solen voert
	an nu(m)mermeer bet de
	gueden sien D(iscipel) Solen
	<47va>
	em de rechtuerdighen
	oec bedrouen als se de
	quaden so sien pinighe(n)
	M(eister) Neen want se synt
	so mit gode verenighet
	dat em de rechtuerdich
	heit godes in alle(n) dinghe(n)
	behaghet en(de) daer o(m)me
	solen se em mit gode
	verblijden D(iscipel) Jn wat
	hellen weren de recht
	uerdighen voer der
	toecomst (crist)i M(eister) Jn ener
	stede de hogher was
	dan de nederste helle
	en(de) so na daer by dat
	se malcanderen sien
	mochten de daer we
	ren En(de) al wast dat se
	ghene pyne en hadde(n)
	nochtan duchte em
	dat se in der helle(n) we
	ren want se verscheide(n)
	weren van den rijke
	gods Mer de in der
	nederster helle(n) were(n)
	den duchte dat de an
	deren in der wallust
	des Parady ses <sic> were(n)
	Hijr o(m)me bad de rijke
	man dat he van laza
	rus mochte ontfan
	ghen een dropelken
	waters D(iscipel) Wat pine(n)
	hadde(n) de guede(n) daer
	<47vb>
	M(eister) Somighe hadden
	allene duysternisse
	Somighe van en had
	den wat pyne Hijr
	o(m)me steech de here
	neder do he an den
	cruce starff en(de) verlo
	sede sie en(de) leyde se tot
	ter glorien sijnre god
	heit D(iscipel) Bekennet de
	rechtuerdighe(n) malc
	andere(n) oec M(eister) De zie
	len der rechtuerdighe(n)
	beke(n)nen alle rechtu(er)
	dighen by ere(n) name(n)
	en(de) ghebuerten en(de) er
	verdiensten recht of
	se altoes hadde(n) mit em
	o(m)me gaen Se beke(n)ne(n)
	de quaden so wal dat
	se weten in wat mys
	daet dat een yeghe
	lic verdomet is Die
	quaden beke(n)nen die
	quaden en(de) de guden
	de se sien also dat se er
	namen weten als de
	rijke man bekande
	abraham en(de) lazarus
	by namen D(iscipel) Bidden
	de zielen oec voer er
	vrende M(eister) De recht
	uerdighen bidde(n) voer
	de ghene de se in den
	<48ra>
	heren hebben lief ghe
	hat en(de) voer de ghene
	de se anropen D(iscipel) Wo
	bidden sie M(eister) Hoer be
	gherte is oer ghebet
	want wat se beghe
	ren dat verkrighe(n) se
	D(iscipel) Wat is dat hues
	des vaders en(de) mit ve
	le woninghe daer
	(crist)us van seghet in
	den hillighen ewa(n)ge
	lio M(eister) Dat hues des
	vaders is de schouwi(n)
	ghe des almechtighe(n)
	godes daer em de recht
	uerdighen menschen
	ynne verbliden De ma
	nigherhande wonin
	ghe synt manigher
	hande lone voer ma
	nigherhande v(er)diente
	D(iscipel) Weten de ziele(n) oec
	wat men hier doet M(eister)
	De rechtuerdighen
	zielen de weten all
	dat men hier doet mer
	de in pynen synt de en
	weten niet mer dan
	em de enghele of die
	hilighen kundighe(n)
	D(iscipel) Moghen de zielen
	em openbaren wan
	<48rb>
	neer se willen en(de) wen
	se willen M(eister) De ziele(n)
	der hilighen openba
	ren wa(n)neer se willen
	en(de) wen se willen dat sy
	slapen(de) of wakende
	Mer de in pinen synt
	de en moghen niet ope(n)
	baren anders dan so
	vele als em de hillighe
	enghele verhenghen
	op dat se bidden hulpe
	tot hoerre v(er)losinghe
	ofte eren vren(de)n kon
	dighen als se verloest
	syn van den pyne(n) des
	veghevuers Mer de
	in der hellen synt de en
	moghen mit alle(n) nye
	mant openbaren En(de)
	ist dat se schynen som
	tyt te openbaren dat
	en synt se niet mer men
	ghelouet dattet duuels
	synt in eren schyne de
	em oec ouerscheppen
	in den enghel des lich
	tes op dat he den men
	schen moghe bedreghe(n)
	Mer weert dat enighe
	verdoemde ziele waer
	achtlike openbaerde
	dat gheschiet om eny
	ghes hillighes mans
	<48va>
	verdienste als sunte
	martijn den openbaer
	de eens moerdenaers
	ziele daer een altaer
	ghety(m)mert was rech
	te of daer een merte
	ler begrauen hadde
	gheweest Of het ghe
	schiet som wilen tot
	vermaninghe der leue(n)
	digher D(iscipel) Jn wat ghe
	daenten openbaren
	de zielen M(eister) Jn den
	menscheliken lichame
	dat ghenomen is va(n)
	der lucht D(iscipel) Waer va(n)
	komen de dromen M(eister)
	Somtijt kome(n) se van
	gode als daer enich
	tokomende dinck
	openbaert wert als
	Joseph sach in de(n) drome
	dat he sijnre broder
	heer weerden solde
	ofte als de mensche
	vermaent wort in
	enighen noetdu[r]fti
	ghen saecken Als de
	hilighe enghel ver
	maen(de) den anderen
	ioseph dat he mitten
	kinde ih(es)u en(de) mit siner
	<48vb>
	hiligher moder vleen
	solde in egipten Som
	tijt komen de drome
	oec va(n) den duuelen
	als men in de drome
	wat onreyns of on
	kuysches siet of als
	de duuel enich guet
	dinck hinderen wil
	als men lest in der pas
	sien ons heren va(n) py
	latus huysurouwe
	Somtijt kome(n) de dro
	me va(n) den menschen
	als he in den drome
	suet dat he to voren
	heuet ghehoert of ghe
	sien ofte ouerdacht
	Van entekerst Disci(pel)
	Ghebenedijt sy dat
	woert godes dat
	my so vele verborghe
	ne dinghe openbaert
	heuet doer dyne(n) mont
	Nv dorste ic dy meer
	bidden so wolde ic gheer
	ne horen va(n) entekers
	te M(eister) Entekerst sal
	gheboren werde(n) in der
	groten stat va(n) baby
	lonien va(n) enen mene(n)
	wyue va(n) den iodesche(n)
	volke en(de) in siner mod(er)
	lichame sal he v(er)vult
	<49ra>
	werden mitten duuele
	en(de) he sal mit touerie(n)
	op gheuoet werden
	in der stad van coro
	zaym en(de) sal herschap
	pie krighen ouer al
	de werlt he sal al dat
	menschelike gheslech
	te onder em krighen
	mit vier maneren
	Ten iersten sal he de
	edelinghe tot em trec
	ken mit rijckdom de
	em alre meest to vloy
	en solen want al ver
	holene schat sal em
	openbaer wesen Ten
	anderen male sal he
	dat ghemene volc
	bedwynghen myt
	veruernisse want he
	sal mit der alre mees
	ter wreetheit pini
	ghen de knechte go
	des Ten derde(n) male
	sal he de clercschop
	tot em trecken myt
	wijsheit en(de) cloecheit
	en(de) myt ongheloefli
	ker walsprekentheit
	want he sal alle kons
	ten en(de) alle scrijften
	sal he buten weten
	<49rb>
	Ten vierden male sal
	he de ghene die de werlt
	versmaen Als monike
	en(de) nonnen bedrieghe(n)
	mit teikene en(de) mit won
	der wercken Want he
	doen wonderlike my
	rakele He sal ghebe
	den dattet vuer dale
	valle van den hemele
	en(de) syne wedersaken
	voer sijne oghen ver
	bernen He sal doden
	laten opstaen en(de) die
	solen ghetuech va(n) em
	gheuen D(iscipel) Sal he waer
	like doden verwecke(n)
	M(eister) Gheens sijns mer
	die duuel sal gaen in
	enighes verdomedes
	menschen lijcham en(de)
	sal daer mede komen
	en(de) wt den lichame spre
	ken also dattet leuen
	dich schijnt te wesen
	$ En(de) entekerst sal in
	allen teykenen ende
	wonder loghenach
	tich wesen Hijr van
	lestmen vele in somyghe(n)
	andere(n) boeken Ende
	een leerre secht dat
	entekerst sal komen
	<49va>
	als de menschen gegae(n)
	synt van den romesche(n)
	rijke en(de) van der gheho
	ersamheit der romescher
	kerken Want de conni
	ghen en(de) princen ende
	werlike heren en sole(n)
	dan niet onderdanich
	wesen den keyser en(de) de
	bisschoppe en(de) de clerc
	schop en solen dan niet
	onderdanich wesen den
	Pawes En(de) iersten
	sult de menschen gaen
	van den romesche(n) rijke
	dat is van den keyser
	en(de) daer na va(n) den Pa
	wes Jtem de hillighe
	ioncfrouwe hildegar
	dus heeft hijr vele va(n)
	p(ro)phetiert en(de) onder an
	deren woerden secht
	se aldus Wa(n)neer die
	tijt comet dat de alre
	schalcste bedregher
	der werlt v(er)uerlike
	openbaren sal so sal
	sijn moder in der woes
	tinen onder de alre
	bosesten mensche(n) va(n)
	erre ierster kintheit
	opgheuoet werden
	mit des duuels kons
	ten vol sonden want
	<49vb>
	die duuel salt er rade(n)
	dat se daer gae en(de) he
	sal se daer bedreghe(n)
	en(de) regieren na synen
	willen recht oftet
	de hilighe enghel weer
	en(de) se sal er seluen daer
	o(m)me scheiden van den
	menschen op dat sie
	de beth moghe verho
	len blyuen Se sal he
	melike myt somighe(n)
	mans onkuyschlike
	leuen en(de) se sal er selue(n)
	mit so groten vlijt in
	der onreynicheit be
	smitten recht oft er
	de hillighe enghel
	dat gheboden hadde
	En(de) in den brande der
	onkuyscheit sal sie
	ontfanghen dat kint
	der verdomenisse en(de)
	en sal niet weten va(n)
	welken ma(n)ne dat se
	em ontfanghen heuet
	Meer dat serpent luci
	fer de olde vyant sal
	ghenoechte hebbe(n) in
	der onkuyscheit en(de)
	sal wt den rechtuer
	dighen ordel godes
	dat kint besitten in
	der moder licha(m) en(de)
	also sal <in HS: sal u.d.Z.> dat kint der ver
	<50ra>
	domenisse wt syner
	moder lichame kome(n)
	vervult mitte(n) duue
	le Daer na sal die
	moder er ghewoen
	like onkuyscheit scha
	men en(de) sal den dwa
	sen volke openbaer
	like segghen dat se
	ghenen man heeft
	ghehad en(de) dat sie
	niet en weet we des
	kindes vader is En(de)
	se sal de onkuyscheit
	de se ghedaen heeft
	segghen hillich te
	wesen En(de) daer om
	me sal dat dwase
	volc wane(n) en(de) seg
	ghen dat se hillich
	sy Aldus sal dat kint
	der verdomenisse mit
	des duuels kunsten
	opgheuoet werde(n)
	hent dattet komet
	tot sijnen vollencome(n)
	iaren en(de) sal em selue(n)
	altoes trecken van
	den volke de em ken
	net Mer sijn moder
	sal em somtijt mit so
	mighen swarte(n) kons
	<50rb>
	ten tonen beide den ghe
	louighen volke en(de) den
	onghelouighen volke
	op dat se hem also sien
	en(de) lief krighen Ende
	als hie ghekomen is
	tot sijnre vollenkome(n)
	re oltheit so sal he o
	penbaerlike lere(n) ene
	quade leringhe de go
	de en teghen is en(de) sal
	grote starcheit kry
	ghen dat he in sijnre
	macht hem seluen ver
	heffen sal al bouen die
	wolken Dit is dat alre
	boseste beest daer sunte
	ioha(n)nes ewangelista of
	p(ro)pheteert heeft in apo
	calipsi dat is in der
	verholenheit Hie sie de
	menschen doden de em
	versaken en(de) tot em trec
	ken de konynghe en(de) her
	thoghen en(de) die princen
	en(de) de rijken He sal oetmo
	dicheit verdrucken ende
	houerdie oprichten En(de)
	mit des duuels konsten
	sal he herschopie krighe(n)
	ouer al eertrijke Syne
	macht sal so veer ghaen
	dat he sal schijnen die
	lucht to beroere(n) ende
	<50va>
	vuer dale laten kome(n)
	van den hemel He sal
	oec schijnen te make(n)
	donre blixem en(de) ha
	ghel de berghe om te
	kieren de watere te
	verdrughen de bussche(n)
	te versoren en(de) de weghe
	grone te makene D(us)
	danighe bedriechnisse
	sal he toenen in ma
	nigherhande creature(n)
	en(de) oec in den mensche(n)
	want he schijnen sal
	de ghesonden zieck
	te maken en(de) die zieke(n)
	ghesont te make(n) die
	duuels wt te werpe(n)
	en(de) somtijt de doden te
	verwecken En(de) als dat
	somighen mensche(n) sien
	so solen se in em ghelo
	uen He sal somighe me(n)
	schen quetsen en(de) doen
	em an enyghe siecte
	En(de) dan solen se hulpe
	soeken van den aerste(n)
	en(de) als se niet ghenesen
	en konnen werde(n) so
	solen se tot em come(n)
	om to besoeken of he
	se ghenesen kan En(de)
	wa(n)neer he se suet so
	sal he em af nemen
	<50vb>
	die siecte de he em
	anghedaen heeft en(de)
	hijr o(m)me sullen se em
	seer lief kryghen en(de)
	in em gheloue(n) en(de) al
	dus solen vele me(n)sche(n)
	bedroghen werden
	He sal mitter macht
	en(de) mit groter v(er)won
	dernisse den me(n)sche(n)
	daer to brenghen dat
	se em volghen Hie sal
	vele volcs krighen
	de in em ghelouet en(de)
	he sal em segghen dat
	sie kerenlike hoeren
	willen vollenbre(n)ghe(n)
	en(de) dat se em selue(n) niet
	vele castijen en solen
	in vasten of in wake(n)
	mer se solen ere(n) god
	lief hebben dat he sel
	uen wesen wyl op
	dat se also verloest
	moghen werden van
	der hellen en(de) kome(n)
	to den ewyghe(n) leue(n)
	Aldus solen de men
	schen bedroghe(n) wer
	den en(de) segghen O
	we der ongheualli
	ghen menschen die
	<51ra>
	voer deser tijt ghewest
	hebben de mit wrede(n)
	castijnghen hoers sel
	ues leuen ghepinighet
	hebben en(de) en hebben
	och arme de gudertier
	enheit onses godes
	niet bekant Entekerst
	sal em gheuen schat en(de)
	rijcdom en(de) sal se laten
	werschopen na oere(n)
	willen en(de) he sal sijne
	leringhe vestighe(n) mit
	valschen miracule(n)
	also dat de menschen
	sullen wanen dat se
	ghijns sijns hoer licha
	me dorue(n) castie(n) En
	tekerst sal ghebede(n)
	datmen beware die
	besnidinghe en(de) de io
	desche ee na der iode(n)
	wyse Mer de swaer
	sten ghebode der io
	descher ee en(de) dat hil
	lighe ewangeliu(m) myt
	der werdigher peni
	tencien sal he of doe(n)
	en(de) maken den volke
	vroet dat he de ver
	wandelt in gracie(n) en(de)
	in ghenaden en(de) he sal
	segghen We em tot my
	<51rb>
	bekeert den sulle(n) al
	syne sunde wtghedeli
	ghet werden en(de) sal
	mit my leuen in der ewich
	heit Entekerst sal wt
	werpen de dope dat
	hillighe ewangeliu(m)
	en(de) al de ghebode de
	der hilligher kerke(n)
	ghegheuen synt En(de)
	he sal to syne(n) dienres
	segghen Siet wo on
	sinnich heuet de ghene
	gheweest de den sim
	pelen volke dese din
	ghe gheboden heuet
	Entekerst sal em late(n)
	besnyden in ih(e)r(usa)l(e)m en(de)
	sal salomons tempel
	haestlike weder tym
	meren en(de) sal inde(n) tempel
	sitten recht of he waer
	god weer He sal vele
	myrakele doen myt sy
	ner swarten konst en(de)
	sal em seluen valsche
	like vensen doet te we
	sen He sal drie daghe
	lanck verholen wesen
	daer na sal he open
	baerlike kome(n) voer
	dat volc en(de) segghen
	<51ra>
	dat he verwect sy en(de)
	dit sal aldus toe gaen
	He sal totten ghene(n) seg
	ghen de in em gheloue(n)
	Jc wil voer iv en(de) tot
	uwer glorien sterue(n)
	en(de) van der doet verri
	sen en(de) so sal ick et volc
	verlosen va(n) der helle(n)
	op dat ghy voert an
	glorioselike mit my
	leuen moghen in mijne(n)
	rijke Daer na sal hie
	sijnen ghemynde(n) seg
	ghen dat se em myt
	den sweerde slaen en(de)
	sijn lijcham bewynde(n)
	in enen schone(n) doeck
	hent totten daghe
	sijnre verrisenisse
	Daer na sal he em ven
	sen to verrisene en(de) den
	menschen ghebede dat
	se em aenbeden en(de) we
	dat niet doen en wil
	den sal men mit wre
	den pijnen laten dode(n)
	Hijr o(m)me alle de ghene
	de dyt sien ofte hore(n)
	solen beroert wer
	den myt groter ver
	wondernisse en(de) twy
	uelachticheit waer
	van sunte iohannes
	<51vb>
	ewangelista in apoca
	lipsi secht aldus En(de)
	ic sach ene van des
	beesten houede recht
	oftet ghedodet weer
	en(de) de wonde va(n) sijnre
	doet is ghenesen en(de)
	al eertrike heeft em
	verwondert de na der
	beeste sijn hen ghegaen
	He sal em mitte(n) konste(n)
	sijnre loghene vensen
	sijn bloet te stortene
	en(de) te steruen nochtan
	en sal he niet vallen in
	sijns selues licham
	Mer he sal in ener val
	schen scheme schine(n) ghe
	slaghen te werden en(de)
	to steruen en(de) he sal tot
	bedriechnisse en(de) dwe
	linghe der menschen
	em valschlike vensen
	dat he sy ghewondet
	en(de) ghestorue(n) en(de) van
	der doet weder leuen
	dich gheworden ende
	hijr van solen alle men
	schen de op der eerden
	synt comen in groter
	verwondernisse en(de) ver
	uernisse En(de) aldus sole(n)
	de columpnen der wt
	<52ra>
	uercoernen godes schij
	nen beweghet te werde(n)
	va(n) den swaren pynen
	en(de) den verueerliken
	teikenen die de sone
	der verdomenisse doen
	sal En(de) van bangicheit
	hoers herten solen se wt
	gheue(n) een screylic such
	ten Hie sal tot meere
	bedriechnisse der men
	schen inder lucht ghe
	uoert werden va(n) den
	duuels He sal sic vense(n)
	dat he en(de) de sijne een
	guet leuen hebbe(n) Hie
	sal myrakele doen als
	(crist)us ghedaen heuet
	meer al valschlike Hie
	sal beide doen spreken
	en(de) tokomende dinghe
	segghen He sal sijn bel
	de laten <gestr.: spreken en(de) to>
	anebeden en(de) sal al die
	ghene de in em gheloue(n)
	laten teikene(n) in hoerre
	rechterhant en(de) in ere(n)
	voer houeden als in
	apocalipsi ghescreue(n)
	is Entekerst sal vele
	predikeren wt sende(n)
	in de werlt en(de) hoer pre
	dicacie sal reeken van
	<52rb>
	den enen groten meer
	totten anderen meer
	va(n) den oesten totten
	westen en(de) van den
	noerden totten sude(n)
	En(de) dan sal daer so
	grote becoringhe
	wesen in den myra
	kelen dat de ghene de
	entekerst predike(n)
	solen de ghelouighe(n)
	beghynnen to pinighe(n)
	mit manigherhande
	pinen en(de) in den pine(n)
	solen se voer hare(n) oghe(n)
	myrakele doen Hier
	o(m)me secht de heer in
	den hillighen ewa(n)gelio
	Daer solen opstae(n) val
	sche kerstene en(de) valsche
	p(ro)pheten en(de) sole(n) grote
	teikene en(de) wondere doe(n)
	also weert moghelic
	de wtuercoerne me(n)sche(n)
	solden oec in dwelinghe
	vallen Hijr va(n) seecht
	sunte gregorius i(n) mo
	ralibus Nv doen die
	ghelouighen wonder
	als se swaer pyne ly
	den meer dan solen
	des duuels dienres
	oec wonder doen als
	se den ghelouighen
	<52va>
	swaer pyne an doen
	Hier o(m)me laet ons denc
	ken wodanighe beco
	ringhe dan wesen sal
	inder mensche(n) herte(n)
	als de goddienstighe
	merteler sijne(n) licham
	gheuet in de pine en(de)
	de pijnre myrakele
	doet voer sijne oghe(n)
	Va(n) der becoringhe en(de)
	veruolghinghe secht
	de here in den hillighe(n)
	ewangelio Dan wesen
	grote tribulacie Wo
	danich ne gheweest
	en heuet van anbeghi(n)
	ne hent to nv to en(de) oec
	niet meer gheschie(n) en
	sal Hier o(m)me secht de
	heer voert en(de) en were(n)
	de daghe niet v(er)cortet
	so en mochte niet be
	holden werden alle
	vleysch dat is alle me(n)
	schen Jerst sal ente
	kerst comen in guder
	tierenheit en(de) dan sal
	he ontfanghe(n) werde(n)
	Van den ioden de sund(er)
	linghe mit em holden
	solen Meer helyas
	<52vb>
	en(de) enoch sole(n) comen
	om de ioden te beke
	ren en(de) dan sal ente
	kerst em oprichten
	tot openbaerre ver
	uolghinghe He sal
	vele groter leerres
	der hilighen kerke(n)
	verkeren Hier van
	secht sunte ioha(n)nes
	in apocalipsy Sijn
	stert toech dat der
	den deel va(n) den steer
	nen en(de) warp se op
	de eerde De hemel
	beteikent de hillighe
	kerke en(de) de steerne(n)
	beteikent de ghene
	de wtuercoren schy
	nen to wesen in der
	hillighen kerke(n) Des
	duuels stert dat is
	entekerst toech die
	steernen va(n)den <sic> he
	mele en(de) warp se op
	de eerde dat is ente
	kerst Want hetoent <sic>
	somich quaet to we
	sen de he in der hilli
	ghen kerke(n) vint <gestr.: re>
	recht als wtu(er)coer
	ne godes Aldus val
	len de steernen op
	<53ra>
	de eerden wanneer
	somighe de guet schy
	nen ouermits ente
	kerstes bedriechnisse
	vallen va(n) der hope
	der hemelscher glo
	rien tot begheerten
	der tijtliken glorie(n)
	Hier van secht de p(ro)phe
	te daniel Hie warp
	dale va(n) der starcheit
	en(de) van den steernen
	en(de) tradt se onder de
	voete Sunte Johan
	guldenmont secht ind(er) <sic>
	o(m)melien op dat punt
	des ewangeliums Dat
	solen wesen teikene
	in der sunne(n) en(de) in der
	mane(n) (et cetera) De sonne sal
	verdonckert werden
	dat is de bekantnisse
	(crist)i sal swyghe(n) en(de)
	de mane en sal haer
	licht niet gheue(n) dat
	is de hillighe kerke
	en sal de claerheit
	hoerre hillicheit niet
	bewisen De steerne(n)
	sullen vallen va(n) den
	hemel dat is de ghe
	ne de hillich schijnen
	<53rb>
	solen ouertreden ende
	vallen va(n) der weer
	dicheit der hemelscher
	wanderinghe De glose
	op apocalipsy bewyset
	mit wat manere(n) ente
	kerst de lude trecken
	sal en(de) secht dat he de
	quaden trecken sal mit
	ghaue(n) die gueden mit
	pynen en(de) de simpelen
	sal he trecken mit pre
	diken en(de) mit myrake
	len Entekerst sal ve
	le heer wt senden tot
	gheyslinghe en(de) ver
	uolghinghe der kers
	tenen He sal vechten
	teghen den koninc va(n)
	egipten en(de) keghen
	dat lant van ethyopie(n)
	en(de) sal se verwinne(n) He
	sal kome(n) int lant va(n)
	ysrahel dat is int lant
	der beloften daer (crist)us
	ghewandert heeft en(de)
	vele stede en(de) p(ro)uy(n)cie(n)
	solen em gheuen i(n) syne
	hande He sal de olde
	stat va(n) ih(e)r(usa)l(e)m weder
	op ty(m)meren en(de) sal ghe
	beden datme(n) em daer
	<53va>
	eer als god Die io
	den solen daer tot em
	comen wt al der wer
	elt en(de) em ontfanghe(n)
	mit der alre meesten
	begheerten Meer
	ouermits elyas en(de)
	enochs prediken
	sult se weder bekeert
	werden en(de) kome(n) tot
	den kersten gheloue(n)
	en(de) dan sullen se by
	na alle ghader swaer
	martilie lyden D(iscipel) Jn
	wodanigher oeltheit
	solen de twe p(ro)pheten
	comen M(eister) Jn der sel
	uer oeltheit daer
	se eerst in opghe
	uoert sijnt en(de) sie
	solen oec va(n) entekerste
	ghedodet werde(n) va(n)
	dessen twen secht sun
	te Augustin(us) Men sal
	ghelouen dat Enoch
	en(de) helyas in den pa
	radise ghespiset wer
	den van den holte des
	leuens dat is va(n) der
	vrucht de op den boe
	me wasset op dat se
	leuendich blyue(n) hent
	int eynde der werlt
	toe Dese twe p(ro)pheten
	<53vb>
	solen de kinder van
	ysrahel dat is dat io
	desche volc bekieren
	totten kersten gheloue(n)
	en(de) maken se so starck
	in den ghelouen dat se
	onuerwinlic synt va(n)
	entekerstes veruol
	ghinghe Dan sal ver
	vult werden de hilli
	ghe scrijfture de daer
	secht Weer dat ghe
	tal der kynder va(n) ys
	rahel so manichuolt
	als dat sant des meers
	se solen beholden wer
	den Van desen twen
	secht sunte gregorius
	De twe hoghe predi
	kers sint deser werlt
	enteghen en(de) hebben
	den doet vertrecket
	op dat se int eynde
	der werlt weder come(n)
	en(de) den gheloue(n) predi
	ken Hijr va(n) secht sun
	te Joha(n)nes in apocalip
	sy Dit sijnt twe olye
	boeme en(de) twe gulde
	ne kandelaers de daer
	staen voer dat aensich
	te des here(n) Dan sal
	vervult werden dat
	de p(ro)phete Malachyas
	<54ra>
	ghesproken heuet
	segghen(de) Siet ic sal
	v sen(de)n den p(ro)pheten
	helyas eer des heren
	dach komet welke
	dach groet en(de) v(er)ueer
	lic wesen sal va(n) desen
	twen p(ro)pheten secht
	sunte ioha(n)nes in apo
	calipsy Jck sal hem
	gheuen myne(n) twen
	ghetughen helyas en(de)
	Enoech en(de) se sole(n) p(ro)phe
	tieren dat is predike(n)
	dusent daghe en(de) ses
	en(de) tsestich dat is drie
	iaer lanck als (crist)us
	gheprediket heuet
	en(de) se sullen ghecledet
	wesen mit sacke(n) Ten
	lesten sal se Entekerst
	laten doden in d(er) stat
	va(n) ih(e)r(usa)l(e)m en(de) er licha
	me solen ligghen op
	der straten drie daghe
	en(de) drie nachte lanc en(de)
	enen haluen dach wa(n)t
	niemant en sal er ly
	chame doren grauen
	om anxtes wille(n) va(n)
	entekerst En(de) die de
	p(ro)pheten ghedodet heb
	ben solen em v(er)blijde(n)
	om hoerre doet wille(n)
	<54rb>
	Mer na drien daghen
	en(de) enen halue(n) dach
	solen se verrisen va(n)
	der doet en(de) de se ghe
	dodet hadden sullen
	dusdanighen ste(m)me
	hoeren Helyas ende
	Enoch stighet hier
	op en(de) se solen in eenre
	wolken op stighen in
	den hemel Entekerst
	sal na haerre doet reg
	nieren en(de) leuen vijf
	tien daghe lanck Hie
	sal regnieren drie iaer
	en(de) een half iaer lanck
	daer na sal he cle(m)me(n)
	op de hoecheit des ber
	ghes van olyueten wel
	ke berch gheheite(n) wert
	edel en(de) hillich want on
	se heer de ghesontma
	ker is van den berghe
	op ghesteghen to sijnen
	hemelschen vader Hier
	van secht de hillighe
	leere Jheronim(us) Dat
	entekerst sal komen
	totter hoecheit des
	hillighen en(de) edele(n) ber
	ghes en(de) daer sal he
	vergaen De p(ro)phete
	<54va>
	ysayas spreket opeli
	ker en(de) secht De here
	sal in den hillighen
	berghe neder wer
	pen dat aensicht des
	gheens de herschop
	pie heuet ouer die
	dunsternisse ouer al
	le heydene en(de) ouer
	alle volke De p(ro)phe
	te daniel secht Hie
	sal sonder hant ver
	slaghen werde(n) Su(n)te
	Pauwel secht Die
	here ihesus sal em
	doden mitten gheiste
	sijns mondes en(de) sal
	em vernichten mit
	der verluchtenisse
	sijnre toekomst Hijr
	op secht de glose dat
	de here sal Entekerst
	doden op den berch
	va(n) olyueten als he
	sittet in sijnre paulu
	nen op sijnen koninc
	liken stoel by d(er) stede
	daer de heer to heme
	le gheclomme(n) is De
	hillighe ioncfrou hil
	degard(us) secht dat al
	tehant als entekerst
	<54vb>
	ghedodet is so sal een
	neuel en(de) de alre qua
	deste helsche stanc de
	stede vervullen daer
	sijn lycham gheleghe(n)
	heuet also dat daer
	niemant ghenaken
	en mach Na sijnre
	doet solen syne dien
	res em seluen troes
	ten en(de) make(n) bruloft
	en(de) segghen Al is onse
	prince ghestoruen
	nochtant hebbe wy
	vrede en(de) sekerheit
	En(de) als se sodanighe
	dinghe segghen so sal
	de onuersienighe doet
	em haestelike ouer
	comen Dan sole(n) de
	ioden bekeert wer
	den totten kerste(n) ghe
	louen En(de) de hillighe
	kerke sal in vreden
	en(de) in rusten wesen
	hent totten eynde
	der werlt toe Want
	de bedriechnisse en(de)
	de wreetheit des du
	uels en sal dan mit
	dalle ghene macht
	hebben D(iscipel) Nv dat
	hillighe ewangeliu(m)
	<55ra>
	seghet dat de daghe
	sullen verkortet wer
	den om de wtuerkoer
	ne solen de daghe dan
	korter wesen dan sie
	nv syn M(eister) De daghe
	solen dan so lanc we
	sen als se nv sint wa(n)t
	de psalmista secht O
	uermits dijner ordi
	neringhe vulherdet
	de dach Meer dat
	daer ghesecht is dat
	se verkortet solen wer
	den beteykent dat En
	tekerst korte tijt reg
	niere(n) sal als drie iaer
	en(de) een half iaer Mer
	men ghelouet dat d(er)
	menschen lichame
	dan mijnre sult we
	sen dan onse lichame
	synt als onse lichame
	mijnre synt dan der
	older vader lichame
	gheweest hebbe(n) D(iscipel)
	Wat sal daer na ghe
	schien M(eister) Den men
	schen sullen verleent
	werden vijf vn(de) vier
	tich daghe op dat de
	ghene Penitencie
	doen moghen de va(n)
	<55rb>
	verueernisse en(de)
	bedriechnisse gheual
	len synt Meer wo
	langhe tijt dat we
	sen sal tussche(n) vijf
	en(de) viertich daghe(n)
	en(de) tusschen dat eyn
	de der werlt en weet
	gheen mensche Hijr
	van secht (crist)us yn
	den hillighen ewa(n)
	gelio dat matheus
	bescriuet van den
	daghe en(de) vre en
	weet niemant noch
	de enghele des he
	mels anders dan de
	vader allene Ende
	alst was in noes da
	ghe so sal oec wesen
	de tokomst des men
	schen soens Want
	als de mensche(n) i(n) den
	daghen voer der
	dyluien eten ende
	druncken en(de) maec
	ten brullacht hent
	in den dach to dat
	noe ghenck in die
	arche en(de) se en beka(n)
	dens niet hent de
	dy luiue quam en(de)
	vermelde alle dinc
	<55va>
	Also salt oec gheschie(n)
	inder <sic> tokomst des me(n)
	schen soens (crist)us secht
	oec in den seluen ewan
	gelio To hant na der
	bedrucnisse i(n) de(n) daghe
	sal de sonne v(er)dunck
	kert werden en(de) die
	mane en sal hoeren
	schijn niet gheuen en(de)
	de steernen sulle(n) valle(n)
	va(n) den hemel en(de) die
	crachten der hemelen
	solen beweghet wer
	den dan sal dat teyken
	des menschen soens
	openbaer schijnen in
	den hemel En(de) dan
	solen screyen alle de
	gheslechte der eerde(n)
	en(de) se solen den sone
	des menschen sien co
	men in den wolke(n) des
	hemels mit groter
	macht en(de) moghentheit
	En(de) he sal wt senden
	syne enghele mit ba
	sunen en(de) mit groter
	ste(m)men en(de) se sole(n) ver
	gaderen sijne wtuer
	coernen va(n) den vier
	winden en(de) van den
	ouersten der hemele(n)
	hent totten eynde(n) der
	<55vb>
	eerden toe D(iscipel) Wat
	is de leste bazune M(eister)
	Doe de here de ee
	gaff op den berch
	va(n) synay do waert
	daer ghehoert ene
	ste(m)me der bazunen
	Also solen de enghe
	len de daer togheset
	sint lichame en(de) ba
	sunen annemen va(n)
	der lucht en(de) mitten
	ghelude der bazune(n)
	solen se der werlt
	kundighen dat ver
	uerlike ordel godes
	als de scrijftuer se
	ghet de bazune sal
	blasen en(de) de doden
	solen verrisen En(de)
	de enghele solen
	mit luder ste(m)me(n) roe
	pen staet op ghy
	doden en(de) coemt ten
	ordel daer omme
	secht dat ewa(n)geliu(m)
	Jn der midder nacht
	is een rope(n) gheschiet
	Tot der ste(m)me(n) solen
	alle doden gued en(de)
	quaet v(er)risen in der
	lesten bazune(n) i(n) ene(n)
	oghen blijck tijts
	<56ra>
	dat is also gheringhe
	als du dijn oghe op
	doen kanst D(iscipel) Wat
	is de ierste v(er)risinghe
	M(eister) Als daer sint twe
	dode so sint daer oec
	twe verrisenisse De
	ene is der zielen en(de)
	die ander is der ly
	chame Wa(n)neer de
	mensche sundighet
	so steruet de ziele
	Want se wort ghe
	laten va(n) gode de der
	zielen leue(n) is wan
	neer de ziele scheidet
	va(n) den lichame so ster
	eft dat licham des
	ghelikes wa(n)ner god
	scheidet va(n) der ziele(n)
	so sterft die ziele
	Mer wa(n)neer de me(n)
	sche ouermits peni
	tencie weder kiert
	tot gode so verriset
	de ziele van der doet
	De ander v(er)risenisse
	is der lichame de ghe
	schien sal ten eynde
	der werlt D(iscipel) Jn wat
	daghe sal de gheschie(n)
	<56rb>
	M(eister) Op den paeschdach
	in der seluer vren dat
	(crist)us verresen is D(iscipel)
	Sal dan oec yemant
	op der werlt wesen
	M(eister) De werlt sal dan
	so vul menschen wesen
	alst huden is de so soe
	len doen als men hude(n)
	doet Want somighe
	soelen bouwen somighe
	soelen to schepe varen
	somighe soelen dat ene
	doen en(de) somighe dat
	ander D(iscipel) Wat sal van
	den gheschien M(eister) Als
	de rechtuerdighe(n) ver
	risen so soelen se rechte
	voert van den enghele(n)
	opgheuoert werde(n) in
	der lucht (crist)us to ghe
	moete En(de) de wtuer
	coerne de noch op d(er)
	eerden leuen soele(n) mit
	ten rechtuerdighe(n) ghe
	grepen werden de
	daer verresen sint en(de)
	opgheuoert en(de) in den
	opuoerne solen se sterue(n)
	en(de) te hant weder le
	uendich weerde(n) Dit
	is to voren gheschiet
	in der hillighen ioncf
	frouwen marie(n) en(de) in
	sunte ioha(n)nes ewa(n)ge
	<56ra>
	listen Want maria ont
	fenc er licham weder
	na der doet en(de) woert <in HS: e ü.d.Z. ergänzt>
	altehant inden <sic> licha
	me gheglorificiert
	en(de) ontfanghen in die
	ouerste glorie En(de) sun
	te ioha(n)nes woert mit
	ten lichame opgheuo
	ert en(de) men ghelouet
	dat he inden <sic> opuoer
	ne starf en(de) tehant we
	der leuendich waert
	Mer de quaden men
	schen solen van v(er)uer
	nisse steruen en(de) te
	hant weder leue(n)dich
	werden en(de) dat is dat
	(crist)us ordelen sal le
	uendighen en(de) doden
	D(iscipel) Sult de oec v(er)risen
	de in der moder licha
	me ghestorue(n) synt
	M(eister) Al de ghene de le
	uendighen gheist ont
	fanghen heuet sul
	len verrisen D(iscipel) Jn
	wat oltheit of groet
	heit solen de me(n)sche(n)
	verrisen M(eister) Sie sole(n)
	v(er)risen in soedanigher
	oltheit en(de) groetheit
	als se weren of wer
	<56vb>
	den solden in ere(n) dert
	tichsten iaer D(iscipel) Woe
	danighe lichame sult
	se hebben M(eister) De gue
	den solen hebben on
	sterflike en(de) onver
	ghenclike lichame
	en(de) se solen wesen luch
	tich en(de) doerschijne(n)de
	als glas De quaden
	solen oec hebben on
	sterflike lichame noch
	tan solen se sunder
	eynde ghepinighet
	werden in der ewigher
	doet En(de) er lichame
	sullen wesen onuer
	ghenclic wa(n)t als se
	mit allen pine(n) ghepi
	nijcht werde(n) so en
	werden se noch niet
	verteert en(de) er licha
	me synt doncker en(de)
	swaer Van der vre(n)
	des ordels Dis(cipel)
	IN wat vre(n) sal
	dat ordel ghescheen
	M(eister) Jnder mydder
	nacht in der seluer
	vren dat de enghel
	de ierst gheboren
	va(n) egypten doet sloech
	en(de) dat de here de helle
	<57ra>
	to brack en(de) syne wtuer
	coerne verloesde D(iscipel) Wo
	sal de here ten ordele
	komen M(eister) Wa(n)neer de
	keyser in de stat kome(n)
	sal so brenct men daer
	iersten des keysers
	krone en(de) and(er) teykene
	daer men sine tokomst
	by bekent Also sal (crist)us
	in den seluer ghedae(n)te(n)
	als he to hemele ghe
	clommen is ten ordele
	komen mit al den enghe
	len En(de) de enghele sole(n)
	voer em kome(n) en(de) dra
	ghen dat cruce en(de) ver
	wecken de doden mit
	der bazunen en(de) mit den
	ste(m)men en(de) al de eleme(n)
	ten solen beroert wer
	den D(iscipel) Wat is dat de gue
	den gheset sulle(n) werde(n)
	ter rechter hant en(de) de
	quaden ter luchterha(n)t
	M(eister) Ter rechter hant
	dat is opwert in der
	glorien Ter luchter
	hant dat is daelwert
	op der eerde(n) Wa(n)t de
	rechtuerdighen solen
	mit twen vloghelen
	der my(n)nen op ghe
	uoert werde(n) int ho
	ghe als de scrijftuer
	<57rb>
	secht De hillighe(n) solen
	ontfanghen vloghele
	als de aerne(n) Mer
	de quade(n) solen va(n) sun
	den so swaer wesen als
	loet en(de) ned(er) ghedruct
	werden op de eerden
	want se mit hele(n) herte(n)
	den eertschen dinghe(n)
	hebben anghehanghe(n)
	D(iscipel) Jn wat ghedaente
	sal de here em daer
	openbare(n) M(eister) Hie sal
	den wtuercoernen ope(n)
	baren in sulker ghedae(n)
	te(n) als he sijnen drien
	disciplen toende op
	den berch van thabor
	do sijn aensichte blenc
	kede als de sonne Mer
	den quaden sal he open
	baren in sulker ghe
	daenten als he an den
	cruce henc D(iscipel) Sal daer
	dat cruce wesen dat
	selue holt daer die
	heer an ghepassiet is
	M(eister) gheens sijns meer
	daer sal een licht we
	sen cruce wijs claerre
	dan de sunne D(iscipel) Sal
	daer een stoel wesen
	daer de heer op sitten
	sal alst ewa(n)geliu(m) secht
	He sal sitten op den stoel
	<57va>
	sijnre moghentheit M(eister)
	(crist)us het nv te stane
	Want he vechtet voer
	sijne bruet dat is voer
	de hillighe kerke Mer
	dan sint de viande ver
	wonnen en(de) heft sijne
	bruut to em ontfan
	ghen daer o(m)me sul he
	sitten in sijnre moghent
	heit dat is de menscheit
	sal rusten in der godheit
	He sal sitten op sijnen
	stoel sijnre godheit wa(n)t
	de hillighe kerke sal
	rosten van allen arbei
	de Nochtan wa(n)t he ko
	men sal in der mensch
	heit so sechtmen dat
	he als een richter sitte(n)
	sal op den stoel de van
	der lucht ghenome(n) is
	D(iscipel) Hebben de apostele
	oec stole alst ewa(n)geliu(m)
	secht Ghy sult sitte(n) op
	de twelf <gestr.: gheslechte>
	stoele en(de) ordelen die
	twelf gheslechte van
	ysrahel M(eister) Er consci
	en cien sint er stole i(n)
	welken se soetelike
	rusten Mer se solen
	oec schijnen te sitten
	op stole de va(n) d(er) lucht
	ghenomen sint D(iscipel) Wo
	<57vb>
	sal dat ordel gheschien
	M(eister) Nv sint de gueden
	en(de) de quaden ond(er) een
	ghemenghet en(de) vele
	schijnten guet te wese(n)
	de quaet sin En(de) daer
	sint vele de quat schij
	nen te wesen en(de) guet
	sint Mer dan sult die
	enghelen de guede(n) sche
	den van den quade(n) als
	koern ghescheide(n) wort
	van den kaue en(de) sult
	in vier delen ghedielt
	werden dat ene deel
	is der vollenkomener
	de mit gode ordele(n) sult
	dat ander deel is der
	rechtuerdigher de ouer
	mits den ordele behol
	den solen werden dat
	derde deel is der bosen
	en(de) der onghelouighen
	de sonder ordel ver
	domet sullen werden
	dat vierde deel is der
	quaden de ouermits
	den ordele verdomet
	sullen werden D(iscipel) We
	sint de ghene de mit go
	de ordelen M(eister) Dat sint
	de apostelen marteler
	Confessoren moniken
	en(de) Joncfrouwe(n) D(iscipel) We
	sint de ghene de ghe
	ordelt werde(n) en(de) be
	holden M(eister) Dat sint de
	<58ra>
	ghe[ne] die de werke der
	barmherticheit gheoef
	fent hebben ofte de er
	sunden mit penitencie(n)
	en(de) mit aelmissen ghebe
	tert hebben Tot desen
	sal (crist)us/u> segghen Co
	met ghy ghebenedi
	den mijns vaders be
	sittet dat rijke dat iv
	bereit is van den anbe
	ghinne der werlt wa(n)t
	ic hebbe ghehunghert
	en(de) ghy gheuet my tete(n)
	my dorste en(de) ghy gheuet
	my drincken ic was na
	ket en(de) ghy cleden my D(iscipel)
	We sint de sonder ordel
	v(er)domet werden M(eister) De
	sund(er) de ee ghesundighet
	hebben als de heydene(n)
	en(de) de ioden de ghewest
	hebben na der passien
	(crist)i D(iscipel) Solen de (cristu)m
	oec sien M(eister) Se solen em
	sien mer tot haerre v(er)
	domenisse D(iscipel) We sint
	die de daer gheordelt
	werden en(de) verdomet
	M(eister) Dat sint de iode(n) de
	daer weren voer der
	toecomst (crist)i en(de) onder
	de ee ghesundighet
	hebbe(n) en(de) de quade
	kerstene de mit qua
	den werke(n) gode ver
	suket hebben den se mit
	<58rb>
	den munde belyede(n) Tot
	dessen sal (crist)us segghe(n)
	Ghaet va(n) my ghy ver
	malediden in dat ewi
	ghe vuer dat daer bereit
	is den duuelen en sijnen
	enghelen Want my hon
	gherde en(de) ghy en gheuet
	my niet teten my dors
	tede en(de) ghy en gheuet
	my niet te drinckene
	D(iscipel) Hebben de rechtuer
	dighen in den ordel go
	des oec beschermers
	M(eister) De rechtuerdighe(n)
	werden daer bescher
	met va(n) hoers selues
	consciencien En(de) de qua
	den werden beschuldi
	ghet va(n) haers selues
	consciencien want dan
	werden se alle ghader
	so verluchtighet van
	den lichte des cruces
	dat al der menschen
	consciencien dan claer
	like va(n) allen me(n)schen
	en(de) gheesten ghesien
	werden recht als nv
	de sonne va(n) allen me(n)
	schen openbaerlike
	ghesien wert D(iscipel) Wat
	sul gheschien alst or
	del daen is M(eister) Die
	duuel sal mit al sijne(n)
	lichame dat is mit alle
	<58va>
	quaden menschen ghe
	worpen werden int
	ewighe vuer en(de) swe
	uel Mer (crist)us sal mit
	sijnre bruet dat is mit
	al den wtuercoerne(n)
	in groter glorie(n) we
	der kieren in sijns va
	ders stad dat is int
	hemelsche ih(e)r(usa)l(e)m D(iscipel)
	Wat sal dan van der
	werlt gheschien M(eister)
	De werlt sal bernen
	Want als in voertijde(n)
	dat water in der gro
	ten dyluuien ghenck
	ouer al de werlt en(de)
	was vijftien cubit(us)
	hoghe bouen alle ber
	ghe so sal dat vuer
	berne(n) ouer alde werlt
	en(de) wesen vijftien cu
	bit(us) hoghe boue(n) alle
	berghe D(iscipel) Sal die
	werlt dan alte male
	vergaen M(eister) Die ver
	wandelinghe der din
	ghe en(de) de pinen der
	sunden als kolde het
	te haghel en(de) storm
	en(de) al ander onghe
	mack sal altemale
	verghaen Mer de
	elemente solen ghe
	<58vb>
	renighet werden en(de)
	bliuen als de scrijfture
	secht Du salste se ver
	wandelen vn(de) se solen
	verwandelt werden
	En(de) als ghescreuen is
	god sal maken ene(n) nij
	gen hemel en(de) nijge eer
	de Want de hemel de
	sunne en(de) mane de ster
	nen en(de) de watere lope(n)
	nv stedelike mit der
	haest sonder onderlaet
	recht of se begherden
	verwandelt te werde(n)
	in enen beteren staet
	Mer dan sult se gheues
	tighet werden en(de) bliue(n)
	stane en(de) wesen rustich
	en(de) werden verwandelt
	in wonderliker glorie(n)
	Want de hemel sal so
	claer werden als die
	sonne is En(de) de sonne
	sal seuen werue claer
	re luchten dan nv als
	ghescreuen is De son
	ne sal hebben dat licht
	van seuen daghe(n) De
	manen en(de) de steernen
	solen ghecledet wer
	den mit onsprekelike(n)
	<59ra>
	schijne Dat water
	dat dat licham cristi
	gheroert heuet ende
	de hillighen ghedopet
	heuet sal vercijert wer
	den mit aller schoe(n)heit
	de een crijstale heuet
	De eerde daer dat ly
	cham (crist)i in gherostet
	heuet sal alte male we
	sen alst Paradijs En(de)
	want de eerde bestort
	is mitter hilligher mer
	teler blode so sal sie
	ewelike vercijrt we
	sen mit walrukenden
	blomen en(de) mit vnuer
	ghancliken rosen ende
	lylyen En(de) dit is de v(er)
	wandelinghe der rech
	ter hant des alre ouer
	sten Want de eerde de
	eerst vermalediet was
	sal dan ewelike va(n) den
	heren ghebenediet we
	sen En(de) dan en sal myt
	dallen gheen arbeit of
	droefheit wesen Van
	den lichame(n) der hillighe(n)
	Dis(cipel) <in HS: Dis(cipel) am Ende der nächsten Zeile>
	Dv heuest my
	veruult mitten
	gueden des heren nv
	segghe my wodaenighe
	sult de hillighen hebbe(n)
	inden <sic> lichame M(eister) Soue(n)
	werue claerre dan die
	<59rb>
	sonne D(iscipel) Solen se ghecle
	det of naket wesen M(eister)
	Sie solen naket wesen
	Mer se solen blencken
	mit alre schoenheit en(de)
	se en solen em niet meer
	schamen va(n) enighe(n) lede(n)
	dan de menschen em nv
	schamen van schonen o
	ghen Want ewyghe sa
	licheit en(de) ewighe blijt
	schap sal hoer cledinghe
	wesen D(iscipel) Segghe my er
	blijschap M(eister) De blijschap
	der hillighen sint so groet
	Dat gheen oghe ghesien
	en heuet en(de) noch oer ghe
	hoert en heuet en(de) et en
	is in gheens menschen
	herte ghesteghen dat
	god berert heuet den
	ghenen de em lief hebbe(n)
	D(iscipel) Wat sint de blijschap
	pen M(eister) Ewich leuen e
	wighe salicheit en(de) vol
	heit alles gaedes sonder
	enich ghebreck D(iscipel) Dit
	segghe my opeliker M(eister)
	De lichame sult hebben
	souen sunderlinghe glo
	rien en(de) de zielen seuen
	glorien De wtuerkoer
	ne solen in den lichame
	hebben schoenheit snel
	<59va>
	heit starcheit vrygheit
	wallust ghesuntheit
	en(de) onsterflicheit Jn
	der zielen solen se heb
	ben wijsheit vrien
	schap oendrachticheit
	Macht eere sekerheit
	en(de) onsprekelike blij
	schap D(iscipel) Du heuest
	my verheuen bouen
	my selue(n) want dit sint
	de dinghe de myne sie
	le begheert te hoerne
	Nu bidde ic dy bedude
	my mit enigher mane
	ren dattu ghesecht he
	uest M(eister) Soldet dy
	icht wal behaghe(n) dat
	tu so schone weerst
	als absolon in wes ly
	cham ghene vlecke
	en was en(de) wes haer
	alst of gheschoren
	was gheweghe(n) waert
	teghen vele gheldes
	Soldet dy oec nicht
	wal behaghen dattu
	mitter schoenheit so
	snel werste als azael
	de so snel to vote lope(n)
	konde als wilde reen
	En(de) dattu ond(er) dese(n) twe(n)
	ghauen so starck werst
	als sampson de dusent
	ghewapender ma(n)ne
	versloech mit eenre
	<59vb>
	ezels kennebacken en(de)
	dattu mit desen drien
	ghaue(n) so vryg en(de) so mech
	tighen heer weerst als
	keyser August(us) den al
	de werlt diende Ende
	dattu mit dessen vier
	ghaue(n) so ouerulodich
	werst in alre wallust
	als de koninck salamon
	de sijnen herte gheen
	dinck en weygherde
	dattet begheerde en(de)
	dattu mit desen vijf
	ghaue(n) so ghesont wer
	ste als moyses den nye
	tant en wegghede noch
	oghe verdonkerde En(de)
	dattu mit al desen gha
	uen so olt soldest werde(n)
	als mathusalem de bi na
	dusent iaer lanc leuede
	D(iscipel) My duncket mochte
	yemant den koer heb
	ben van dessen ghauen
	de solde een ytlic va(n)
	dessen seuenen bilx ke
	sen voer enich koninck
	rijke Meer weer yema(n)t
	beghauet mit al dessen
	ghauen den solde men
	bilx sette(n) ouer al die
	werlt M(eister) Du motes te
	ene wijltydes swighen
	op dattu noch meere
	<60ra>
	en(de) duerbaer dinghe
	horen moghest Wat
	duncket dy of du mit
	al dessen voerghenoe(m)
	den ghauen so wijs
	weerst als salamon
	wen al verborghene
	en(de) verholene dinghe
	open baer weren en(de)
	dat hijr en boue(n) alle
	menschen dy so leeft
	hadde(n) als Jonathas
	Dauid den he so leeff
	had als syne eghene
	ziele En(de) dat alle me(n)
	schen so eendrachtich
	myt dy weren als
	lelyus was mit stipi
	on de so eendrachtich
	weren dat yemant
	giet dede anders dan
	de ander wolde Ende
	dattu hier en bouen
	so mechtich werste als
	de grote koninck Al
	lexander de alde werlt
	mit machte bedwanck
	En(de) dattu so seer gheert
	wordes van alle(n) men
	schen als Josep ghe
	eertwaert van den
	volke van egipten
	den se aenbedede(n) als
	enen heren en(de) [dattu]
	<60rb>
	so vryg en(de) seker wer
	ste als helyas en(de) enoch
	sint in den Paradise
	der wallust en(de) dattu
	so grote blijschap hae
	dest als de ghene die
	gheleyt wort totten
	pijnen of totter ghal
	ghen en(de) haestlike on
	der weghen verloset
	worde en(de) koninck ghe
	maket En(de) dat dijn vrint
	den du lief hebbes ghe
	lijc dy seluen in al de
	sen gueden so ouerulo
	dich weer alsdu sol
	destu dan nicht dub
	belde blijschap hebbe(n)
	En(de) haddestu vele vrien
	de de alle ghader ver
	uult weren mit dessen
	gueden soldestu dan
	nicht vele blijschap
	hebben D(iscipel) Dyt weer
	onsprekelike blijscap
	Jck hebbe so grote ghe
	noechte in dyne(n) woerde(n)
	als in alle rijckdomme
	My duncket hadde ye
	mant somighe va(n) des
	sen ghauen en(de) niet al
	de wer weerdigher dan
	alle de werlt Mer weer
	yemant vemult myt
	al dessen ghauen die
	schene god te wese(n) M(eister)
	<60va>
	M(eister) Su voelste te rechte
	De hillighen sint ouerulo
	delike veruult mit des
	sen gueden vele hoech
	liker dan wighesecht
	hebben Hier van secht
	de scrijftuer Dat en
	heeft gheen oghe ghe
	sien en(de) et heeft ghien
	oer ghehoert en(de) et is
	in gheens menschen
	herte ghesteghe(n) Wat
	god bereit heuet die
	em lief hebben Abso
	lons schoenheit weer
	daer lelicheit Wa(n)t der
	hillighen schoenheit
	sal wesen als claerh(ei)t
	der sonne(n) de dan seue(n)
	werue claerre wese(n)
	sal dan se nv is Azuels
	snelheit weer daer
	traecheit Wa(n)t de hil
	lighen sult so snel we
	sen dat so gheringhe
	als der sonnen schijn
	van den oesten kompt
	int westen so gherin
	ghe moghen de hil
	lighen oec come(n) va(n)
	den oesten int weste(n)
	En(de) also gheringhe
	<60vb>
	als een mensche sine
	oghen op luket ende
	opwert ten hemele
	wert siet so gheringhe
	moghen de hillighen
	va(n) den hemel dale ko
	men totter eerden en(de)
	weder va(n) eerde(n) totte(n)
	hemel Dat moghen de
	enghelen doen den de
	hillighen ghelijc sulle(n)
	wesen Samsons macht
	weer daer onmacht
	want er macht sal soe
	danich wesen dat wol
	den sie de berghe en(de) al
	eertrike mit enen voete
	o(m)mekieren se mochtent
	so lichtlike doen alsmen
	nv sien mach Des key
	sers Augustus vrygheit
	weer daer gheua(n)ghene
	eghendom Wa(n)t de keyser
	mochte gheuanghe(n) wer
	den ghebonden en(de) ghe
	sloten Mer der hillighe(n)
	vrygheit is sodaenich
	dat se sonder enich toene(n)
	moghen lichtlike ghae(n)
	doer alle muren en(de) doer
	al dat den menschen
	wederstaen mach en(de)
	ghijen creatuer en mach
	se holden als dat stene(n)
	graf en mochte ons
	<61ra>
	here(n) licham niet holde(n)
	Hie stont op en(de) ghencwt <sic>
	den beslotene(n) graue
	mer daer na warp de
	enghel den steen va(n) den
	graue o(m)me den me(n)sche(n)
	to bewisen dat he ver
	resen was en(de) he ghenck
	in tot syne(n) discipulen
	mit beslotenen doere(n)
	En(de) der hillighen lichame
	solt ghelijc werde(n) den
	alre hillichsten licham
	(crist)i Sie wodaenich is
	der hillighen vrygheit
	Salomons weelde we
	ren daer onsaelde
	O wodanich is der
	hillighen weelde den
	god selue(n) ene fontey
	ne en(de) een oerspronck
	is alles guedes stede
	like versadet Daer
	sint twe selicheiden de
	eene is mijnre dat is
	de salicheit des Parady
	ses De ander is meere
	dat is de salicheit des
	hemelrijcs En(de) want
	wy van desen twe(n) ner
	ghent een onderuon
	den en hebben so en
	konne wy daer ghene
	ghelijcnisse daer <in HS: daer am unteren Rand ergänzt> va(n) gheue(n)
	Daer sint twe onsael
	<61rb>
	de die ene is mij(n)nre dat
	is de onsaelde deser werlt
	De ander is meere dat
	is de onsaelde der helle(n)
	Va(n) dessen twen onderui(n)
	de wy een daghelicx
	daer o(m)me moghe wy ene
	ghelijcnisse gheue(n) van
	den dat wy onderuonde(n)
	hebben Hijr o(m)me moghe
	wy by den yamer de ons
	kondich is ghelike(n) die
	wallust de ons onkun
	dich is Nu wer yemant
	een gloyende ysen ghe
	uestet in sijn houet en(de)
	dat gloyende yser ghen
	ghe doer al sijne lede so
	solde de mensche volen
	seer grote pyne bynne(n)
	en(de) buten Hijr op d(er) werlt
	isset wallust te sene vele
	schoenre mans en(de) wyue
	En(de) te siene vele kostele
	schone cleder en(de) hoeghe
	claer ty(m)mer En(de) te hoer
	ne soeten sanck en(de) ghe
	noechlike snare(n) spyl
	en(de) schone verscierde
	sprake en(de) alre hande ghe
	noechlic gheluut En(de)
	te rukene wyroeck en(de)
	ma(n)nigherhande walru
	kende crude en(de) te wer
	schopene mit ma(n)nigher
	<61va>
	hande leckere(n) gherichte
	en(de) te tasten weke en(de) sach
	te dinghe Al dese ghe
	noechte syn in den rijke
	der hemelen ouerulode
	like meer dan wy segge(n)
	konne(n) of dan enich sterf
	lic mensche dencke(n) kan
	O wo grote wallust
	solen de hillighen daer
	hebben in den ghesichte
	want se solen so wal
	sien mit beslotenen
	oghen als mit opene(n)
	oghen en(de) al er lede so
	len so claer wesen als
	de sonne Sie solen den
	konynck der ewigher
	glorien sien in sijnre
	onbegrijpliker hogher
	schoenheit Sie sullen
	daer sien bynne(n) en(de) bu
	ten alle de enghele(n) en(de)
	alle de hillighen Sie
	sulle(n) daer sien de glorie
	godes de glorie der en
	ghelen De glorie der
	patriarchen de glo
	rie(n) der p(ro)pheten Die
	glorien der apostele(n)
	Der merteleren Der
	confessoren Der ion
	feren en(de) de glorie al
	ler hillighe(n) Sie solen
	sien hoers selues o
	ghen hoers selues ae(n)
	<61vb>
	sicht en(de) hoers selues
	lede bynnen en(de) bute(n)
	Sie solen sien etlikes
	mensche(n) ghedachte(n) en(de)
	se solen schouwen al
	dat daer is in den nyge(n)
	hemel en(de) in der nyger
	eerden En(de) se sole(n) sien
	er vyande de se i(n)voer
	tijden veruolgheden
	ewelike bernen i(n) der
	hellen En(de) van al desen
	solen se hebben onbe
	grijplike grote blij
	schap O wo grote
	wallust hebben die
	hillighen in den hoere(n)
	want se hoere(n) stedeli
	ke dat soete gheluet
	der hemelen den bes
	ten sanck der enghele(n)
	en(de) de alre soetste or
	ghele en(de) sanck alre
	hillighen O wo gro
	te ghenoechte hebbe(n)
	se daer in den ruke(n)
	want se ontfanghe(n)
	den alre soeteste(n) ro
	ke va(n) der fonteyne(n)
	en(de) oerspronc alre
	soeticheit dat is va(n)
	gode En(de) se ontfan
	ghen oec soeten ro
	ke va(n) den enghele(n)
	en(de) va(n) alle(n) hillighen
	Eya wo grote wal
	<62ra>
	lust hebben se in
	den smake(n) Want
	se werschape(n) en(de)
	verurouwen em
	stedelike voer den
	ansichte godes en(de)
	se werden versadet
	va(n) der glorie(n) godes
	en(de) se werden ver
	vult van der vrucht
	barheit sijns huses
	Daer is grote wal
	lust in den taste(n) wa(n)t
	daer en is niet schar
	pes noch hardes
	mer daer is al dinck
	soete en(de) sachte O
	wo grote en(de) manich
	uoldighe soticheit
	is daer in allen rijc
	dommen Want sie
	werden in den huese
	des heren gheset bo
	uen al des he(re)n guet
	Sich wodanich sint
	de weelden der hilli
	ghen Moyses ghe
	sontheit weer daer
	siecheit Want de se
	licheit der rechtuer
	dighen is va(n) de(n) he(re)n
	En(de) wolde yema(n)t de
	<62rb>
	hillighen mitten sweer
	de of mit enighen yser
	quetsen de en mochte
	em nicht meer schade(n)
	dan men nv der sonne(n)
	schijn schaden kan Ma
	thusalems langhe leue(n)
	weer daer een lanck
	swaer doet want de
	doet en(de) alle droefheit
	en(de) sericheit vleen van
	daer en(de) se solen in der
	ewicheit salichlike le
	uen Dit sin allene de
	guede des lichames D(iscipel)
	Als een soete fonteine
	lauet den dorstighen
	ackerman so heuet
	de soete honich zeem
	de wt dinen munde
	drupet ghelauet my
	ne ziele De mensche(n)
	sin onbegripelike se
	lich de to so onbegrijp
	liken guede voer ghe
	seen sin M(eister) Sie sin waer
	like salich de daer wo
	nen in den huse des
	heren de in desen guede(n)
	leuen sullen i(n) ewicheit
	der ewicheit Den hilli
	ghen weer salomons
	wijsheit onwijsheit
	Sie oueruloye(n) i(n) alre
	<62va>
	wijsheit want se ont
	fanghen alle wijsheit
	va(n) der fonteyne(n) der
	wijsheit dat is va(n) go
	de va(n) wen alle wijs
	heit comet En(de) se we
	ten vollencomelike
	alle voerledene din
	ghe en(de) al dat teghen
	woerdich is en(de) al dat
	tocomen(de) is En(de) sie
	beke(n)ne(n) aller mensche(n)
	in den hemel en(de) in der
	eerden namen ghe
	slechten gude werke
	en(de) quade werke die
	sie ye ghedae(n) hebbe(n)
	En(de) gheen dinc en is
	em verborghe(n) wa(n)t
	se seen to samen alle
	dinck in der sonne(n) d(er)
	rechtuerdicheit Da
	uid en(de) Jonathas vrie(n)
	schap wer daer on
	vrienschap O woe
	soete vrienschap voe
	ghet de hillighe(n) to
	same(n) Want god heuet
	se so lief als sijn eghe
	ne kindere en(de) se heb
	ben gode meer lief
	dan em selue(n) en(de) alde
	enghele en(de) alle hilli
	ghen hebbe(n) de wt
	<62vb>
	uercoerne menschen
	so lief als em seluen
	Daer is so grote een
	drachticheit dat wat
	yemant va(n) em wil
	dat wil god en(de) dat
	willen oec alle enghe
	len en(de) alle hillighen
	Sie hebben alle ga
	der volcomene blij
	schap daer en beghe
	ren se nicht meer
	dan se hebben wa(n)t
	wat yemant nicht
	en heuet in sic selue(n)
	dat sal he daer heb
	be(n) i(n) ene(n) andere(n) Als
	sunte Pet(er) heuet daer
	de glorie der Jonfer
	schap in sunte iohan
	nes En(de) sunte iohan
	nes heuet daer die
	glorie der martelie(n)
	in sunte Peter Ende
	aldus eens ieghelijcs
	glorie wesen erre
	alre glorien En(de) alre
	hillighen glorie sal
	wesen eens yeghe
	lijcs glorie Jtem men
	leset dat sunt Augus
	tin(us) in enen visione
	aldus to ghesecht
	waert Men solde
	<63ra>
	lichtliker al dat meer
	beslute(n) i(n) een cleyn ua
	teken en(de) ene cleyne
	hant solde lichtliker
	holden al den o(m)mega(n)c
	der eerde(n) dan du ver
	staen mochtest dat
	mijnste deel van der
	blijscap en(de) va(n) d(er) glo
	rien der de salighen
	ziele(n) ghebruke(n) sond(er)
	eynde Jnde(n) <sic> hebbe(n) de
	hillighen sic onderlin
	ghe so lief dat een ye
	ghelic v(er)urouwet em
	al soe seer va(n) eens an
	ders glorie als va(n) sijn
	re eghene(n) glorie(n) Des
	kony(n)ghes allexa(n)ders
	brede moghentheit
	weer daer een enghe
	vanghenschap Want
	er macht is so crach
	tich wolde(n) se enen
	anderen hemel ma
	ken en(de) een and(er) eert
	rike se mochtent doe(n)
	want se sint <in HS: sint am unteren Rand ergänzt> <gestr.: machtent doe(n)>
	kind(er) godes en(de) mede
	erfghenamen (crist)i
	sijn en(de) daer o(m)me sijn
	<63rb>
	dat gode Als de psal
	mista secht Jc sprack
	ghy sint gode En(de) wan
	tet gode sint daer o(m)me
	moghen se doen dat se
	willen D(iscipel) En(de) moghe(n) se
	ene(n) andere(n) hemel ma
	ken waer o(m)me en doe(n)
	seet dan nicht M(eister) God
	en heuet gheen dinc on
	vollencome(n) ghelaten
	wa(n)t he heuet al dinck
	vollencomen ghemaket
	i(n) d(er) mate(n) i(n) den ghetale
	en(de) in den ghewijchte
	En(de) weert dat de hilli
	ghen ene(n) andere(n) he
	mel maecte(n) so weer de
	hemel ouerulodich
	mer se en wille(n) nicht dat
	onbermelic of ouerulo
	dich is En(de) wy sterflike
	me(n)sche(n) moghen vele
	dinghe de wy nochtan
	nicht en doen als spri(n)
	ghen en(de) lope(n) (et cetera) D(iscipel) Alle
	desse dinghe machme(n)
	gheloue(n) va(n) den aposte
	len als va(n) den ouerste(n)
	hillighe(n) meer dat weer
	ons groet dat wy mo
	chte(n) leue(n) in ere(n) dienste
	<63va>
	M(eister) Dat is ghesecht
	va(n) aller rechtuerdi
	ghen menschen Se so
	len ghelijc wesen den
	enghelen gods weert
	sake dat enich mechtich
	konynck ene(n) arme(n) sie
	ken menschen seghelig
	ghen in den drecke en(de)
	ghebode datme(n) em op
	boren solde en(de) wassche(n)
	en(de) clede(n) mit des kony(n)
	ghes cledere(n) En(de) de
	konync gheue den ar
	men me(n)schen sijne(n) na
	me(n) en(de) v(er)coerne tot ene(n)
	soene en(de) gheue em sijn
	konyncrike i(n) een erfnisse
	Ald(us) heuet god mit ons
	ghedaen he sach ons lig
	ghen in den drecke der
	sunden en(de) he heuet ons
	opgheboert va(n) de(n)ndrec
	ke <sic> ouermits den ghelo
	uen en(de) he heuet ons ghe
	wasschen in der doepe
	en(de) heuet ons ghegheue(n)
	den name sijnre edele(n)
	godheit dat is de name
	der kristenheit en(de) he
	heuet ons verkoren
	tot kinderen en(de) erfghe
	namen en(de) wil ons sijn
	ewyghe kony(n)crike
	gheuen tot d(er) erfnisse
	<63vb>
	Daer o(m)me secht dat
	hillighe ewangelium
	Al de ghene de em ont
	fanghen hebben de(n) heft
	he ghegheuen macht
	te werden kinder godes
	O wo grote eer solen
	se hebbe(n) de god eert als
	sine kindere en(de) all de en
	ghele ere(n) als princente(n)
	en(de) vorsten en(de) al de hilli
	ghen eren als gode En(de)
	se sint so seker en(de) vryg
	dat se ghenenanxt en
	hebben voer enich on
	gheual ofte verdriet
	en(de) nicht sorghen voer
	enich guet to verlese
	ne God de en wil em
	gheen guet nemen
	en(de) se en willen seluen
	gheen guet verlesen
	en(de) daer o(m)me en solen
	se oec nu(m)mer enich
	guet verlesen O wo
	grote blijscap en(de) ho
	ghe vrolicheit solen
	se hebbe(n) de daer gaen
	solen i(n) de vroude des
	here(n) O wo grote vre
	de sole(n) se hebbe(n) de al
	toes seensole(n) va(n) aen
	sichte tot aensichte so
	<64ra>
	De waghen godes
	sint de vier boeke d(er)
	ewangeli en De per
	de sint de apostelen
	de (cristu)m mit ere(n) pre
	diken gheuoert heb
	ben ouer al de werlt
	En(de) se hebben vele le
	uendighe stene ver
	gaddert totte(n) ty(m)mer
	godes Mer va(n) den
	waghen sint gheual
	len de ketthers en(de)
	de ghene de onghe
	hoersam sint den ghe
	boden godes en(de) den
	gheboden d(er) hillighe(n)
	kerken De op den
	waghen bleue(n) dat
	sint als veerkante
	stene van den ouer
	sten wercma(n)ne dat
	is va(n) gode ghelecht
	int hemelsche Pal
	laes Dat sint de wt
	uercoerne mensche(n)
	de behanghen sint
	mit manigherhande
	druc en(de) lijden ende
	<64rb>
	veerkant ghemaket
	sint mit den vierho
	uet dogheden daer
	alle doghede in be
	sloten sint dat is wijs
	heit starcheit matich
	heit en(de) rechtu(er)dicheit
	En(de) mit aldusdanighe(n)
	stene(n) vierkante(n) stene(n)
	werde(n) daer ghetym
	mert de muren van
	den hemelschen ihe
	rusalem Als de psal
	mista secht Jherusa
	lem de daer ghety(m)
	mert werst als ene
	stat Somighe schar
	pe ruwe en(de) onbehou
	we(n) stene sint va(n) den
	ouersten werc ma(n)
	ne verwesen en(de) int
	vuer gheworpe(n) Dit
	sint de quade(n) me(n)sche(n)
	de va(n) den hemelsche(n)
	Pallaes verworpe(n)
	sint in dat ewyghe
	helsche vuer D(iscipel) O
	alre beste meister
	god mote di in der
	glorien d(er) hillighe(n)
	<64v>
	veruullen mit blijsscha
	pen en(de) mit hogher
	vrouden op dattu seen
	mogheste den kony(n)c
	der ewigher glorie(n)
	in sijnre schoenheit
	en(de) duseen mogheste
	de gude va(n) ih(e)r(usa)l(e)m al
	le de daghe dijns le
	uens i(n) ewicheit der
	ewicheit Amen
	Hijr eyndet een boeck
	gheheten Elucidari(us)
	dat bedudet ene ver
	luchtinghe der scrijf
	turen en(de) dit heeft ghe
	maket Sunte Ancel
	mus Archebisschop
	van kantelenberch
	Jtem hijr is wat mede
	in vergaddert wt d(er)
	bibelen en(de) wt somi
	ghen andere(n) boeke(n)
	Alset diende totten
	punten de hijr tho
	voren ghescreue(n) sint
	Ghescreue(n) va(n) Arnol
	dus de almelo Jnt
	iaer ons he(re)n M CCCC
	lxix gheendet op
	sunte Benedict(us) auent